GDP tăng tốc, đầu tư công vào giai đoạn quyết định
Kinh tế Việt Nam đang bước vào quý cuối năm với nền tảng tăng trưởng tích cực. GDP quý III/2026 tăng 9,95%, đưa mức tăng trưởng 9 tháng lên 9,01% - cao nhất kể từ năm 2011.
Các chỉ số quan trọng khác cũng cho thấy sức bật của nền kinh tế. Trong 9 tháng, sản xuất công nghiệp tăng trên 12%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 888 tỷ USD, vốn FDI đăng ký gần 50,4 tỷ USD và vốn FDI thực hiện vượt 21 tỷ USD. Thu ngân sách Nhà nước đạt khoảng 2,19 triệu tỷ đồng, tương đương gần 90% dự toán.
Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng ít nhất 10% cả năm, GDP quý IV cần tăng ở mức rất cao, trên 12%. Đây là mục tiêu đầy tham vọng, đòi hỏi động lực tăng trưởng được đẩy lên mức cao hơn đáng kể.
Trong bối cảnh đó, đầu tư công được xác định là một trong những động lực quan trọng nhất. Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và địa phương khai thác tối đa dư địa tăng trưởng, đồng thời phấn đấu giải ngân 100% vốn đầu tư công.
Tính đến cuối tháng 9, giải ngân đầu tư công đạt gần 643.000 tỷ đồng, tương đương 63% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Điều này đồng nghĩa lượng vốn còn phải giải ngân trong những tháng cuối năm vẫn rất lớn.
Tại nhiều địa phương, áp lực giải ngân đang được chuyển xuống từng đơn vị và gắn với trách nhiệm của người đứng đầu. Chẳng hạn, Quảng Trị đặt các mốc giải ngân cụ thể trong tháng 10: tối thiểu 55% kế hoạch vốn vào ngày 15/10 và 65% vào ngày 30/10. Các dự án sử dụng nguồn vốn năm 2025 chuyển sang năm 2026 được yêu cầu hoàn thành giải ngân 100%, trừ trường hợp bất khả kháng.
Nếu tiến độ giải ngân được đẩy nhanh trong quý IV, tác động không chỉ dừng ở những công trình được xây dựng. Vốn đầu tư vào hạ tầng còn có thể tạo hiệu ứng lan tỏa sang xây dựng, thép, xi măng, vận tải, logistics, bất động sản, du lịch và nhiều ngành dịch vụ khác.
Đây cũng là lý do mục tiêu tăng trưởng hai con số có ý nghĩa lớn hơn một con số GDP đơn thuần. Nếu thành công, Việt Nam sẽ có thêm dư địa để mở rộng quy mô nền kinh tế và hướng tới mục tiêu lọt vào nhóm 30 nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Đầu tư công tăng tốc, nhóm cổ phiếu nào hưởng lợi?
Trên thị trường chứng khoán, tác động của đầu tư công thường không diễn ra đồng thời mà lan tỏa theo từng lớp. Nhóm xây lắp và vật liệu thường hưởng lợi trước, sau đó đến logistics, bất động sản và các ngành dịch vụ liên quan.
Hạ tầng giao thông là tâm điểm của chu kỳ đầu tư mới, với hàng loạt dự án lớn như cao tốc Bắc - Nam, các tuyến vành đai, sân bay Long Thành, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, metro Hà Nội - Quảng Ninh và các tuyến metro đô thị...
Trong nhóm vật liệu, Hòa Phát (HPG) là cái tên đáng chú ý nhờ quy mô sản xuất thép lớn và khả năng cung ứng cho các dự án hạ tầng. Đầu tư hạ tầng tăng tốc có thể tạo thêm nhu cầu đối với thép xây dựng và các sản phẩm thép phục vụ công trình.
Diễn biến trên thị trường cũng cho thấy dòng tiền đang chú ý trở lại nhóm thép. Trong phiên 5/10, HPG tăng 2,24% lên 20.500 đồng/cổ phiếu. Nhiều cổ phiếu thép khác như TLH, VCA, TIS, TVN, NKG, VGS... đồng loạt tăng giá.
Với nhóm bất động sản, tác động của đầu tư công chủ yếu đến từ khả năng cải thiện kết nối và giá trị đất tại các khu đô thị, thay vì nguồn vốn đầu tư công trực tiếp.
Trong đó, Vingroup (VIC) và Vinhomes (VHM) có vị thế đáng chú ý khi hệ sinh thái của doanh nghiệp này tham gia vào nhiều lĩnh vực liên quan đến phát triển đô thị và hạ tầng. Việc các tuyến đường vành đai, metro và hạ tầng kết nối được hoàn thiện có thể tạo thêm giá trị cho những đại đô thị phát triển theo mô hình gắn với giao thông.
Với VHM, hạ tầng giao thông tốt hơn có thể hỗ trợ tốc độ bán hàng và giá trị bất động sản tại các khu đô thị lớn. Trong khi đó, VIC có thể hưởng lợi từ sự mở rộng của các dự án hạ tầng và nhu cầu đầu tư quy mô lớn.
Một mắt xích khác là du lịch. Hạ tầng đường bộ và hàng không được cải thiện sẽ rút ngắn thời gian di chuyển, mở rộng khả năng tiếp cận các điểm đến và tạo điều kiện tăng lượng khách.
Đẩy nhanh giải ngân đầu tư công trong quý IV, đi cùng bảo đảm chất lượng công trình và hiệu quả sử dụng vốn, có thể tạo thêm việc làm, thúc đẩy sản xuất và kích thích đầu tư tư nhân. Cùng với tiêu dùng, xuất khẩu và các động lực khác, đầu tư công được kỳ vọng góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số năm 2026, đồng thời nâng năng lực hạ tầng cho những năm tiếp theo.