Bỏ qua điều hướng

Giữ kỳ thi tốt nghiệp THPT với 'đa mục tiêu'

Giữ kỳ thi tốt nghiệp THPT với 'đa mục tiêu'
Nguồn ảnh: VnExpress

Kỳ thi tốt nghiệp THPT được giữ ổn định, vừa dùng xét tốt nghiệp, đánh giá chất lượng giáo dục, vừa có độ tin cậy để tuyển sinh đại học, cao đẳng, theo Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Báo cáo tại phiên giải trình sáng 20/9 tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Bộ này cho biết kỳ thi tốt nghiệp THPT theo chương trình phổ thông 2018 và được điều chỉnh qua nhiều giai đoạn theo hướng ngày càng gọn nhẹ, giảm áp lực và chi phí xã hội.

Bộ nhấn mạnh đây là kỳ thi với đa mục tiêu: đánh giá kết quả học tập làm căn cứ xét công nhận tốt nghiệp; phục vụ đánh giá chất lượng giáo dục; có độ tin cậy để các cơ sở giáo dục đại học, nghề nghiệp sử dụng trong tuyển sinh.

"Các cơ sở đào tạo được quyết định việc sử dụng kết quả kỳ thi hoặc các phương thức tuyển sinh khác theo quy định", trích báo cáo.

Theo Bộ, ưu điểm của cách làm này là tổ chức thống nhất trên phạm vi toàn quốc nhưng thí sinh dự thi tại địa phương, giảm đáng kể chi phí đi lại, ăn ở và áp lực xã hội so với mô hình tổ chức nhiều kỳ thi trước đây. Bên cạnh đó, dữ liệu là cơ sở để đánh giá, đối sánh chất lượng giáo dục giữa các địa phương, cơ sở giáo dục và phục vụ công tác hoạch định chính sách.

Dừng thí điểm thi tốt nghiệp THPT trên máy tính vào năm 2027

Việc một kỳ thi "gánh" nhiều mục tiêu là chủ đề được thảo luận nhiều năm qua, gây tranh cãi về độ phân hóa thí sinh, hay tình trạng nở rộ phương thức và quyền tự chủ tuyển sinh ở đại học.

Hồi tháng 7, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh đồng tình về ưu điểm của kỳ thi, song cũng cho rằng việc gộp chung đã xuất hiện bất cập. Thí sinh tham dự kỳ thi với mục tiêu đạt kết quả cao để tuyển vào trường đại học - là một trong những nguyên nhân dẫn đến tiêu cực.

Học sinh Hà Nội thi tốt nghiệp THPT 2026. Ảnh: Hoàng Giang

Học sinh Hà Nội thi tốt nghiệp THPT 2026. Ảnh: Hoàng Giang

Sơn Hà

Bên cạnh vai trò đo lường năng lực học sinh, dữ liệu từ kỳ thi còn là cơ sở quan trọng giúp ngành giáo dục đối sánh chất lượng giữa các vùng miền, từ đó hoạch định chính sách phù hợp. Dù các cơ sở đào tạo có quyền tự chủ lựa chọn phương thức tuyển sinh khác, kết quả thi tốt nghiệp vẫn là thước đo uy tín được nhiều trường đại học khai thác. Mô hình thi gọn nhẹ này hướng tới mục tiêu tối ưu hóa chi phí nguồn lực nhưng vẫn bảo đảm tính đồng bộ trong đánh giá chuẩn đầu ra phổ thông. Tuy nhiên, việc một kỳ thi đảm nhiệm đồng thời nhiều mục tiêu lớn vẫn nhận được nhiều ý kiến tranh luận từ các chuyên gia và đại biểu Quốc hội. Tại phiên họp hồi tháng 7, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh đánh giá cao ưu điểm giảm tải áp lực nhưng cũng chỉ ra những bất cập phát sinh trong thực tiễn. Áp lực phải đạt điểm số cao để cạnh tranh suất vào đại học top trên vô hình trung trở thành một trong những nguyên nhân phát sinh tiêu cực và làm giảm hiệu quả phân hóa thí sinh. Thực tế này đòi hỏi cơ quan quản lý cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế tổ chức và kỹ thuật đề thi nhằm cân bằng giữa mục tiêu phổ cập và yêu cầu tuyển sinh chuyên sâu. Việc hài hòa quyền tự chủ đại học với tính công bằng của kỳ thi quốc gia sẽ là bài toán then chốt cho lộ trình đổi mới giáo dục trong giai đoạn tới.