Chuyện các công trình trái phép (nhà ở, hàng rào, chuồng trại…) xuất hiện tại khu vực đất cần giải phóng mặt bằng để 'đón đầu' dự án, hòng kiếm tiền đền bù lâu nay không hiếm. Nhưng sự việc mới đây ở Quảng Trị cho thấy một số người 'nhảy số' nhanh đến cỡ nào.
Chuyện rằng ngày 30.10 vừa qua, UBND tỉnh Quảng Trị phê duyệt chủ trương đầu tư dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 9 dài khoảng 13,8 km đi qua các xã Cửa Việt, Gio Linh, Hiếu Giang và phường Đông Hà, tổng kinh phí 748 tỉ đồng.
Sau khi thông tin được công khai, chỉ trong mấy ngày, một số hộ dân ở xã Cửa Việt có dấu hiệu khoan giếng, xây tường rào, công trình và vật kiến trúc trong hành lang bảo vệ đường bộ, khu vực dự kiến giải phóng mặt bằng... nhằm tạo lập tài sản để hưởng chính sách bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất. Họ thuê nhân công làm ngày làm đêm và chỉ mấy ngày ngắn ngủi đã có 40 cái giếng xuất hiện.
Chính quyền xã Cửa Việt cũng đã phản ứng rất nhanh. Ngay sau khi những công trình nói trên được tạo lập, ngày 6 - 7.11, UBND xã Cửa Việt đã lập đoàn kiểm tra, rà soát việc đào, khoan giếng, xây dựng hàng rào, mái che, cơi nới công trình và tạo lập tài sản trái quy định trên đất thuộc hành lang an toàn giao thông, phạm vi quy hoạch các dự án giao thông.
Qua tuyên truyền, vận động, nhiều hộ dân đã chủ động tháo dỡ công trình cơi nới, đồng thời đóng, lấp các giếng khoan vi phạm. UBND xã còn yêu cầu khẩn trương di dời, tháo dỡ hoặc xử lý các giếng khoan theo hướng dẫn; các trường hợp cố tình vi phạm sẽ lập hồ sơ xử lý theo quy định của pháp luật.
Như vậy, 40 giếng khoan sai quy định tại khu vực dự kiến giải phóng mặt bằng phục vụ dự án mở rộng quốc lộ 9 đã kịp thời bị phát hiện, xử lý. Mới thấy, kiểu "khôn lỏi" qua mặt quy định để tư lợi thường chỉ nhận cái kết tiền mất, tật mang.
Ngay sau khi UBND tỉnh Quảng Trị phê duyệt dự án nâng cấp Quốc lộ 9 với tổng kinh phí 748 tỉ đồng, một hiện tượng bất thường đã lập tức bùng phát tại xã Cửa Việt. Chỉ trong vài ngày, một số hộ dân đã cấp tập thuê thợ làm ngày đêm để khoan 40 chiếc giếng cùng hàng loạt công trình tạm trong hành lang an toàn giao thông. Mục tiêu của hành vi này không gì khác ngoài việc tạo lập tài sản chớp nhoáng nhằm trục lợi chính sách bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.
Sự phản ứng kịp thời và quyết liệt từ chính quyền địa phương đã nhanh chóng chặn đứng toan tính trục lợi này. Ngày 6 và 7.11, đoàn kiểm tra liên ngành của UBND xã Cửa Việt đã trực tiếp rà soát hiện trường, xác lập biên bản vi phạm và kiên quyết yêu cầu xử lý dứt điểm. Trước sức ép của pháp luật cùng công tác tuyên truyền, nhiều hộ dân buộc phải chủ động lấp bỏ các giếng khoan và tự tháo dỡ công trình cơi nới trái phép.
Vụ việc là lời cảnh tỉnh đắt giá cho tư duy trục lợi chính sách bằng các thủ thuật xây dựng đón đầu dự án. Chi phí bỏ ra để khoan giếng, dựng rào chớp nhoáng trong đêm đã hoàn toàn mất trắng khi cơ quan chức năng áp dụng đúng quy định pháp luật. Hành vi qua mặt cơ quan quản lý không những không mang lại tiền đền bù mà còn khiến người vi phạm đối diện nguy cơ xử phạt hành chính, tự chuốc lấy thiệt hại kinh tế nặng nề.