Hà Nội: Nhà văn hóa, sân vận động khang trang nhưng ít sử dụng chưa thể coi là đầu tư hiệu quả
Nguồn ảnh: Tiền Phong
Vấn đề khai thác và phát huy hiệu quả các thiết chế văn hóa, thể thao được đặc biệt lưu ý trong phiên giải trình của HĐND thành phố Hà Nội. Một thiết chế được đầu tư khang trang nhưng ít hoạt động, ít người sử dụng thì chưa thể coi là đầu tư hiệu quả. Bên trong trụ sở tòa án bỏ hoang được rao thuê h...
Sáng 30/9, Thường trực HĐND TP Hà Nội tổ chức phiên giải trình về việc đầu tư, khai thác, quản lý các thiết chế văn hóa, thể thao trên địa bàn thành phố. Phiên giải trình được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến 126 xã, phường trên địa bàn thành phố.
Phát biểu tại phiên giải trình, Phó Chủ tịch thường trực HĐND TP Hà Nội Trần Thế Cương cho biết, thông qua phiên giải trình, Thường trực HĐND thành phố đề nghị tập trung làm rõ các nhóm vấn đề lớn.
Toàn cảnh phiên họp giải trình ngày 30/9.
Về công tác đầu tư các thiết chế văn hóa, thể thao, cần đánh giá việc đầu tư hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao đã thực sự đồng bộ, phù hợp với quy hoạch, nhu cầu và sự phát triển của thành phố hay chưa; việc phân bổ nguồn lực đã hợp lý chưa; những khó khăn, vướng mắc trong đầu tư, cải tạo, nâng cấp các thiết chế hiện nay là gì.
Đặc biệt, đầu tư phải gắn với hiệu quả sau đầu tư. Ngay từ khi quyết định đầu tư phải tính đầy đủ phương án quản lý, vận hành, nguồn nhân lực, kinh phí và khả năng khai thác lâu dài.
Về công tác quản lý các thiết chế văn hóa, thể thao, ông Trần Thế Cương đề nghị làm rõ mô hình quản lý hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao trong điều kiện thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp; phân định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước, quản lý tài sản và trực tiếp tổ chức hoạt động.
Đối với các công trình quy mô lớn được chuyển giao về xã, phường, cần làm rõ mô hình nào là phù hợp; cơ chế nào để khai thác theo phạm vi rộng hơn, không giới hạn bởi địa giới hành chính; làm thế nào để vừa bảo đảm quản lý chặt chẽ tài sản công, vừa tạo điều kiện phát huy tối đa công năng của công trình.
Phó Chủ tịch Thường trực HĐND TP Hà Nội Trần Thế Cương phát biểu tại phiên giải trình.
Đặc biệt, ông Trần Thế Cương nhấn mạnh vấn đề khai thác và phát huy hiệu quả các thiết chế văn hóa, thể thao. Một thiết chế được đầu tư khang trang nhưng ít hoạt động, ít người sử dụng thì chưa thể coi là đầu tư hiệu quả. Do đó, cần làm rõ nguyên nhân vì sao một số thiết chế chưa khai thác hết công năng; những vướng mắc về cơ chế tài chính, khai thác tài sản công, xã hội hóa; trách nhiệm của cơ quan, đơn vị được giao quản lý.
Đồng thời, cần đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động; lấy nhu cầu của người dân làm trung tâm; từng bước đưa các thiết chế văn hóa trở thành những không gian văn hóa thực sự có sức sống, có khả năng thu hút công chúng, thúc đẩy sáng tạo và đóng góp cho phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô.
Về cơ chế, chính sách và các giải pháp huy động, phát huy nguồn lực, cần làm rõ những vướng mắc về cơ chế, chính sách đang hạn chế việc khai thác, sử dụng các thiết chế; nhất là cơ chế quản lý, sử dụng tài sản công, tự chủ, liên doanh, liên kết và xã hội hóa.
Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp cụ thể để khơi thông và huy động hiệu quả các nguồn lực xã hội, tạo điều kiện cho các tổ chức, doanh nghiệp và người dân tham gia đầu tư, tổ chức hoạt động, khai thác các thiết chế theo đúng quy định; qua đó nâng cao chất lượng hoạt động và giảm áp lực cho ngân sách nhà nước.
“Mục tiêu cuối cùng của phiên giải trình chính là để chỉ ra những tồn tại, hạn chế và tìm ra được giải pháp khả thi để tạo chuyển biến sau giám sát. Thường trực HĐND thành phố yêu cầu những vấn đề được chỉ ra phải có địa chỉ xử lý; những giải pháp được cam kết phải có thời hạn thực hiện và phải được kiểm đếm bằng kết quả cụ thể”, ông Trần Thế Cương đề nghị.
Sáng 30/9, Thường trực HĐND thành phố Hà Nội tổ chức phiên giải trình về đầu tư, khai thác và quản lý các thiết chế văn hóa, thể thao trên địa bàn. Phiên họp diễn ra trực tiếp, đồng thời kết nối trực tuyến tới 126 xã, phường, tạo điều kiện để các địa phương cùng tham gia trao đổi những vấn đề liên quan. Theo báo Tiền Phong, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Trần Thế Cương đề nghị tập trung làm rõ những điểm nghẽn từ đầu tư đến vận hành công trình.
Một trọng tâm được đặt ra là đánh giá hệ thống thiết chế hiện nay đã đồng bộ, phù hợp quy hoạch, nhu cầu và tốc độ phát triển của Hà Nội hay chưa. Các đại biểu cần xem xét liệu nguồn lực đầu tư đã được phân bổ hợp lý, đồng thời nhận diện khó khăn trong xây dựng, cải tạo và nâng cấp công trình. Thông điệp đáng chú ý là hiệu quả không thể chỉ được đo bằng công trình hoàn thành, mà cần gắn với khả năng khai thác thực tế sau đầu tư.
Vì vậy, phương án quản lý và vận hành cần được tính toán ngay từ lúc quyết định đầu tư, thay vì chờ công trình hoàn tất mới tìm cách tổ chức hoạt động. Nguồn nhân lực, kinh phí duy trì và khả năng khai thác lâu dài cũng phải được xem xét đầy đủ trong quá trình chuẩn bị dự án. Cách tiếp cận này nhằm hạn chế tình trạng cơ sở vật chất được xây dựng khang trang nhưng thiếu điều kiện vận hành hoặc chưa đáp ứng tốt nhu cầu sử dụng.
Phiên giải trình cũng yêu cầu làm rõ mô hình quản lý thiết chế văn hóa, thể thao trong bối cảnh Hà Nội thực hiện chính quyền địa phương hai cấp. Trách nhiệm quản lý nhà nước, quản lý tài sản và trực tiếp tổ chức hoạt động cần được phân định rõ, để tránh lúng túng khi công trình được giao cho địa phương. Với các công trình quy mô lớn chuyển về xã, phường, cần xác định mô hình quản lý phù hợp và cách khai thác hiệu quả.
Một câu hỏi được đặt ra là làm thế nào để công trình phục vụ người dân trên phạm vi rộng hơn, thay vì bị giới hạn bởi địa giới hành chính. Cùng lúc, cơ chế quản lý cần bảo đảm tài sản công được kiểm soát chặt chẽ, nhưng không khiến công trình bị bó hẹp công năng hoặc ít có cơ hội hoạt động. Đây là bài toán cần cân bằng giữa trách nhiệm bảo toàn tài sản và yêu cầu phát huy tối đa giá trị các thiết chế.
Ông Trần Thế Cương nhấn mạnh rằng một thiết chế được đầu tư khang trang nhưng ít hoạt động, ít người sử dụng thì chưa thể xem là khoản đầu tư hiệu quả. Do đó, cần truy tìm nguyên nhân khiến một số công trình chưa khai thác hết công năng, từ vướng mắc tài chính đến cơ chế sử dụng tài sản công. Trách nhiệm của cơ quan, đơn vị được giao quản lý cũng cần được làm rõ, thay vì chỉ dừng ở việc ghi nhận tình trạng sử dụng chưa như mong muốn.
Bên cạnh tháo gỡ khó khăn, nội dung và phương thức hoạt động cần được đổi mới mạnh mẽ, lấy nhu cầu của người dân làm trung tâm. Mục tiêu được nêu là từng bước xây dựng các thiết chế thành không gian văn hóa có sức sống, đủ sức thu hút công chúng và khuyến khích sáng tạo. Những không gian này còn được kỳ vọng đóng góp vào sự phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô, thay vì chỉ tồn tại như cơ sở vật chất ít được khai thác.
Các đại biểu cũng được đề nghị làm rõ những vướng mắc chính sách về tài sản công, cơ chế tự chủ, liên doanh, liên kết và xã hội hóa. Thành phố cần đề xuất giải pháp cụ thể để huy động tổ chức, doanh nghiệp và người dân tham gia đầu tư, tổ chức hoạt động, khai thác công trình đúng quy định. Theo ông Trần Thế Cương, những tồn tại phải có địa chỉ xử lý, cam kết cần thời hạn thực hiện, còn kết quả phải được kiểm đếm cụ thể để tạo chuyển biến sau giám sát.