Hành trình nước mắm Việt ra thế giới qua lăng kính MasterChef Mỹ

Đến nhà thùng Phú Quốc, nơi bắt đầu của "đậm vị Việt"

Khởi đầu hành trình khám phá vị Việt, Leslie Gilliams liên tục đưa máy ảnh lên ghi lại những hình ảnh đầu tiên của Phú Quốc. Qua ô cửa xe, Từ con đường hướng về biển, đến những đoàn tàu neo tại cảng và nhịp lao động khẩn trương bên những rổ cá vừa được chuyển lên bờ.

Những lô cá cơm ướp muối đạt tiêu chuẩn về chất lượng đầu vào sẽ được đưa về nhà thùng Chin-su Phú Quốc. Tại đây, cá muối sẽ trải qua quá trình ủ chượp tự nhiên trong thùng gỗ từ 8 đến 12 tháng để tạo ra những giọt nước mắm trứ danh.

Phương pháp ủ chượp cổ truyền được kết hợp với hệ thống kiểm soát hiện đại. Mỗi thùng có mã định danh điện tử riêng để truy xuất thời điểm nhập cá, số lượng, chất lượng và nguồn cung. Theo đơn vị sản xuất, việc ứng dụng công nghệ giúp kiểm soát quá trình sản xuất, đồng thời duy trì các yêu cầu về chất lượng trong quá trình đưa sản phẩm đến người tiêu dùng trong nước và quốc tế. Tuy nhiên, công nghệ không thể thay thế thời gian, kinh nghiệm và tâm huyết của người làm nghề.

Sau khi tham quan nhà thùng, Leslie Gilliams cho biết: "Tôi có thể cảm nhận mùi nước mắm ngay cả trước khi nhìn thấy những thùng ủ. Quy mô các thùng ủ khá lớn, nước mắm có màu nâu cánh gián đặc trưng, hương thơm tương đối dịu khi nếm thử"

Rời nhà thùng, Leslie tiếp tục đi theo hành trình của nước mắm, đến với những căn bếp nhỏ bên biển để cảm nhận gia vị ấy sống trong ẩm thực Việt ra sao. Không còn khoảng cách giữa một MasterChef Mỹ và những chủ quán ăn Việt, chỉ có những tâm hồn đồng điệu, yêu ẩm thực. Leslie quan sát cách nguyên liệu được sơ chế, nước chấm được pha và hương vị được điều chỉnh bằng kinh nghiệm lâu năm.

Đó là vai trò đặc biệt của nước mắm trong căn bếp Việt. Gia vị này có thể dùng để ướp, nêm, kho, pha nước chấm hoặc làm nền cho nước xốt. Qua mỗi cách sử dụng, nước mắm lại mở ra một tầng vị khác và dẫn người thưởng thức đến với nhiều món Việt hơn.

Từ nhà thùng đến hành trình quốc tế

Với góc nhìn của một người làm bếp, Leslie cho rằng nước mắm có thể được sử dụng trong nhiều cách chế biến và kết hợp với các nguyên liệu khác nhau. Đây cũng là một trong những gia vị có thể được sử dụng khi phát triển các món ăn theo hướng kết hợp giữa ẩm thực Việt và quốc tế.

Nhưng hành trình ra quốc tế của Chin-su không dừng ở việc đưa một chai nước mắm Việt lên kệ hàng quốc tế. Hướng đi dài hạn là xây dựng danh mục gia vị và giải pháp ẩm thực Việt có khả năng tham gia vào nhiều bữa ăn khác nhau trên thế giới. Từ nước mắm, tương ớt, nước tương đến các loại xốt và gia vị hoàn chỉnh giúp món ăn ngon hơn, đồng thời mang theo sắc thái hương vị có nguồn gốc từ Việt Nam.

Để làm được điều đó, sản phẩm này không sử dụng chung một công thức cho mọi quốc gia. Khẩu vị, thói quen nấu nướng, dung tích, bao bì, mức giá và kênh mua sắm tại mỗi thị trường đều khác nhau. Vì vậy, việc bản địa hóa sản phẩm và cách hướng dẫn sử dụng được xem là một phần trong quá trình đưa gia vị Việt vào những bữa ăn ngoài Việt Nam.

Đặc trưng của sản phẩm nằm ở nguồn cảm hứng từ nguyên liệu và văn hóa ẩm thực Việt, ở khả năng tạo nên những tầng vị đậm đà, cũng như ở câu chuyện phía sau mỗi gia vị.

Trong hành trình này, những người am hiểu ẩm thực như Leslie sẽ là một cầu nối quan trọng. Họ không chỉ nhận xét hương vị sản phẩm, mà còn có thể giải thích gia vị tạo nên tầng vị nào, phù hợp với nguyên liệu gì và làm món ăn thay đổi thế nào nếu kết hợp với ẩm thực quốc tế.

Từ nguồn nguyên liệu, nhà thùng đến cách sử dụng trong món ăn, hành trình tại Phú Quốc cho thấy nước mắm không chỉ là một sản phẩm của ngành chế biến thực phẩm mà còn gắn với cách người Việt tạo hương vị cho món ăn. Với các doanh nghiệp gia vị, đây cũng là cơ sở để đưa những sản phẩm mang đặc trưng Việt Nam tiếp cận thêm các thị trường quốc tế.