Năm nay, tình hình tuyển sinh tại một số trường nghề ở Trung Quốc trở nên sôi động bất ngờ. Một trường nghề tại Bắc Kinh dự kiến tuyển 800 học sinh trong 4 ngày nhưng chỉ sau một ngày đã hết chỉ tiêu.
Tại Trường Kỹ thuật Gree Chu Hải, dù chỉ tuyển 300 người, trường nhận được hơn 8.000 hồ sơ đăng ký học nghề. Thời gian nhận hồ sơ dự kiến kéo dài một tháng nhưng chỉ sau 5 ngày đã kín chỗ.
Sự thay đổi này cho thấy trường nghề đang dần trở thành lựa chọn hấp dẫn hơn với học sinh và phụ huynh.
Học nghề gắn với việc làm, ngành học theo sở thích
Một học sinh đến từ Cửu Giang, tỉnh Giang Tây, quyết định không học tiếp Trung học phổ thông dù điểm thi vào lớp 10 cao hơn gần 200 điểm so với mức chuẩn vào trường công lập tại địa phương. Thay vào đó, em chọn ngành Vận hành và bảo trì thiết bị thông minh tại Trường Kỹ thuật Gree.
Ban đầu, em đã được nhận vào lớp chọn của một trường trung học nhưng sau đó quyết định chuyển hướng vì nhận thấy bản thân không thực sự yêu thích việc học thiên về sách vở.
Sức hút của trường Gree đến từ sự hậu thuẫn của một doanh nghiệp sản xuất lớn và cơ hội việc làm cụ thể. Theo thông báo tuyển sinh, học sinh có cơ hội thực tập, được ưu tiên tuyển dụng tại Công ty Điện gia dụng Gree và các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng.
Theo Sohu, không chỉ trường mới thành lập, một số cơ sở đào tạo nghề lâu năm cũng ghi nhận mức cạnh tranh tăng cao. Tại Trường Cao đẳng Kỹ thuật Thương mại Chiết Giang, ngành Làm bánh và món tráng miệng năm nay có gần 50 hồ sơ đăng ký cho mỗi chỉ tiêu, gần gấp đôi năm ngoái.
Theo nhà trường, sức hút của ngành đến từ hệ thống xưởng thực hành, mạng lưới thực tập tại hàng trăm doanh nghiệp và tỷ lệ có việc làm của sinh viên tốt nghiệp đạt 98%.
Ông Phạm Long Long, phụ trách tuyển sinh và việc làm của trường, nhận định phụ huynh và học sinh ngày càng ưu tiên những ngành có đầu ra rõ ràng, giúp người học sớm xác định mục tiêu nghề nghiệp.
Doanh nghiệp tham gia đào tạo, trường nghề đổi mới chương trình
Sức hút của một số trường nghề cho thấy học sinh không hẳn quay lưng với giáo dục nghề nghiệp. Vấn đề là các cơ sở đào tạo có đáp ứng được yêu cầu về chất lượng, kỹ năng và triển vọng việc làm hay không.
Nhiều doanh nghiệp Trung Quốc đang gặp khó khăn khi tuyển dụng lao động kỹ thuật lành nghề. Chương trình đào tạo tại một số trường chưa theo kịp thay đổi của ngành sản xuất, khiến người học thiếu kỹ năng thực tế. Doanh nghiệp vì thế ngày càng tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo.
Đầu học kỳ mới năm nay, Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công trình Trường Giang ở Vũ Hán phối hợp với Công ty Công nghệ Unitree mở lớp đào tạo về trí tuệ nhân tạo hiện thân, tuyển 100 sinh viên từ hai ngành liên quan đến trí tuệ nhân tạo và tự động hóa.
Theo đại diện Unitree tại Hồ Bắc, với những lĩnh vực phát triển nhanh như trí tuệ nhân tạo hiện thân, giáo trình và môi trường thực hành chậm cập nhật có thể khiến kỹ năng sinh viên không theo kịp nhu cầu sản xuất. Doanh nghiệp tham gia đào tạo nhằm rút ngắn thời gian đào tạo lại và hỗ trợ sinh viên tìm việc.
Hiệu quả của việc đổi mới chương trình và thiết bị thể hiện rõ tại ngành Hàn thông minh đóng tàu của Trường Cao đẳng Đóng tàu Vũ Hán.
Năm 2017, ngành này chỉ tuyển được 40 sinh viên, dù các doanh nghiệp đóng tàu đang thiếu nhân lực hàn có tay nghề cao.
Theo bà Tôn Thục Hà, phụ trách ngành, một nguyên nhân khiến học sinh chưa mặn mà là chương trình học và thiết bị thực hành chậm đổi mới so với dây chuyền sản xuất.
Nhà trường sau đó đầu tư hệ thống robot hàn, từ 2 chiếc năm 2018 lên 24 chiếc hiện nay, đồng thời phối hợp với doanh nghiệp tổ chức đào tạo theo đơn đặt hàng.
Nhờ đổi mới thiết bị và chương trình, sinh viên ngành này bắt đầu giành giải tại các cuộc thi kỹ năng nghề trong nước và quốc tế. Chỉ tiêu tuyển sinh năm nay tăng lên 160 người, gấp 4 lần năm 2017.
Tháng 2 năm nay, Bộ Giáo dục Trung Quốc cũng ban hành kế hoạch đẩy mạnh cải cách giảng dạy nghề, trong đó nhấn mạnh việc điều chỉnh ngành đào tạo, đổi mới giáo trình, đội ngũ giáo viên và hoạt động thực tập.
Ngày càng nhiều gia đình nhìn nhận rõ hơn giá trị của lao động có kỹ năng và chủ động lựa chọn con đường học nghề. Để duy trì sức hút này, các trường cần gắn đào tạo với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, cập nhật công nghệ và tăng thời lượng thực hành.
Đây cũng là điều kiện để giáo dục nghề nghiệp mở rộng cơ hội việc làm, giúp người trẻ xây dựng tương lai bằng chính kỹ năng của mình.