Khách sạn, nhà hàng vẫn có tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc cao

Mỗi năm, thuốc lá gây ra hơn 100.000 ca tử vong, đồng thời tạo gánh nặng kinh tế ước tính khoảng 108.000 tỷ đồng, tương đương 1,1% GDP. Con số này được ông Trần Thanh Tùng, Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh, nêu tại lễ phát động Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” lần thứ II năm 2026. Sự kiện diễn ra sáng 22/9 tại Hà Nội, do Báo Văn hóa phối hợp với Quỹ Phòng bệnh thuộc Bộ Y tế tổ chức. Theo thông tin tại chương trình, khách sạn và cơ sở lưu trú du lịch thuộc nhóm địa điểm cấm hút thuốc lá trong nhà, dù pháp luật cho phép bố trí khu vực riêng dành cho người hút thuốc. Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá đồng thời khuyến khích người đứng đầu các cơ sở lưu trú xây dựng môi trường hoàn toàn không khói thuốc trong nhà. Quy định này mở đường cho việc từng bước hình thành những điểm lưu trú an toàn hơn, bảo vệ quyền được sống và làm việc trong môi trường không có khói thuốc. Kết quả Điều tra tình hình sử dụng thuốc lá PGATS 2024 cho thấy tỷ lệ phơi nhiễm với khói thuốc thụ động tại khách sạn đã giảm 14,6% so với năm 2020. Tuy vậy, khách sạn và nhà hàng vẫn nằm trong nhóm địa điểm có tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc cao hơn các nơi khác vốn đã bị cấm hút thuốc. Thực tế này cho thấy việc ban hành quy định mới chỉ là bước đầu, còn hiệu quả bảo vệ sức khỏe phụ thuộc lớn vào giám sát và thực hiện hằng ngày. Môi trường du lịch không khói thuốc có ý nghĩa trực tiếp đối với sức khỏe của người dân, người lao động và du khách, đặc biệt trong những không gian lưu trú, ăn uống đông người. Khi khói thuốc giảm trong khách sạn và nhà hàng, những người không hút thuốc cũng bớt nguy cơ hít phải các chất độc hại từ hoạt động hút thuốc thụ động. Đây cũng là cách ngành du lịch thể hiện trách nhiệm với cộng đồng, thay vì chỉ xem tiêu chí không khói thuốc như một yêu cầu mang tính hình thức. Năm 2025, chương trình Bảng xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” lần thứ I lần đầu được triển khai trên phạm vi toàn quốc. Có 44 khách sạn đáp ứng các tiêu chí đề ra, qua đó được công nhận và xếp hạng trong chương trình. Kết quả này tạo nền tảng cho lần tổ chức năm 2026, đồng thời đặt ra yêu cầu phải kiểm tra thực chất hơn sau thời điểm các khách sạn nhận danh hiệu. Để bảo đảm danh hiệu phản ánh đúng việc duy trì môi trường không thuốc lá, chương trình năm nay sẽ tăng cường kiểm tra và giám sát sau công nhận. Đầu tháng 8, Ban tổ chức đã kiểm tra 10 khách sạn tại TPHCM từng được công nhận trong lần thứ nhất năm 2025. Kết quả cho thấy các cơ sở được kiểm tra vẫn duy trì những tiêu chí đã cam kết, cùng môi trường không thuốc lá theo yêu cầu. Ban tổ chức yêu cầu các khách sạn được xếp hạng tiếp tục duy trì môi trường không thuốc lá trong ít nhất một năm kể từ khi được công nhận. Các cơ sở cũng phải thực hiện đầy đủ những tiêu chí đã đăng ký, thay vì chỉ đáp ứng trong thời gian diễn ra đánh giá ban đầu. Việc duy trì liên tục giúp danh hiệu gắn với chất lượng phục vụ thực tế, đồng thời tạo niềm tin cho khách hàng khi lựa chọn nơi lưu trú. Nếu phát hiện thông tin kê khai không chính xác hoặc cơ sở không còn đáp ứng đúng yêu cầu, kết quả xếp hạng có thể được xem xét lại. Trong trường hợp vi phạm, khách sạn có thể bị hủy kết quả hoặc thu hồi danh hiệu “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá”. Theo Dân Trí, cơ chế hậu kiểm này nhằm bảo đảm chương trình không dừng ở việc trao chứng nhận, mà thúc đẩy thay đổi bền vững trong môi trường du lịch.