Khóc cười chuyện dân nội đô Hà Nội gửi ô tô qua đêm

Với những người sinh sống tại Hà Nội, việc sử dụng ô tô tương đối thuận tiện nếu nhà ở mặt phố, nằm trong khu đô thị có gara hoặc có khoảng sân đủ rộng để đỗ xe.

Trong khi đó, với những người sống trong ngõ nhỏ hoặc chung cư, khả năng tài chính để mua ô tô mới chỉ là một trong những yếu tố đầu tiên cần cân nhắc. Sau khi mua xe, họ còn phải giải quyết hàng loạt vấn đề như gửi xe ở đâu qua đêm, chi phí sử dụng hằng tháng bao nhiêu và có thể phát sinh những khoản nào. Những băn khoăn này dễ khiến họ chùn bước, quyết định hoãn mua xe.

Không ít người sau khi quyết định mua ô tô mới nhận ra việc tìm chỗ gửi xe qua đêm phù hợp không hề dễ dàng. Áp lực gia tăng khi chi phí "nuôi xe" vượt mức dự kiến và thành phố tăng cường giám sát và xử lý vi phạm giao thông bằng hệ thống camera ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Nhà trong ngõ nhỏ: Mua xe dễ hơn tìm chỗ gửi qua đêm 

Việc mua ô tô có thể giải quyết bằng tiền, nhưng tìm được chỗ gửi xe phù hợp phần lớn các trường hợp lại là bài toán khó.

Đối với người sống trong nhà đất tại khu vực nội đô, khó khăn thường bắt đầu từ đặc điểm không gian đô thị. Nhiều căn nhà nằm trong ngõ hẹp, không có sân hoặc gara; một số ngõ không đủ điều kiện để ô tô ra vào, quay đầu hay đỗ mà không ảnh hưởng đến việc đi lại của các hộ dân. 

Ngay cả khi có thể đưa xe vào ngõ, chủ xe vẫn phải tìm vị trí được phép đỗ, đồng thời bảo đảm không cản trở giao thông hoặc lối ra vào của nhà khác. Vì vậy, đỗ xe qua đêm trước cửa nhà hoặc dưới lòng đường không phải lúc nào cũng khả thi.

Phương án phổ biến là tìm bãi trông xe gần nhà. Tuy nhiên, khoảng cách từ bãi đỗ đến nơi ở, thời gian đi bộ, khả năng lấy xe vào ban đêm và mức phí hằng tháng đều có thể ảnh hưởng đến quyết định sử dụng ô tô. 

Chị Minh Hằng (50 tuổi, sinh sống trong ngõ Trần Cung, phường Nghĩa Đô, Hà Nội) cho biết: "Cách đây hai năm, gia đình tôi sở hữu một chiếc ô tô 7 chỗ, gửi ở bãi trông giữ xe cách nhà gần 2km. Mỗi lần lấy xe, tôi phải đi xe máy ra đó. Những hôm có việc gấp vào tối muộn hoặc trời mưa, việc này khá bất tiện.

Ngày thường, tôi ít khi sử dụng ô tô vì công việc kinh doanh riêng không cần di chuyển nhiều. Ô tô chủ yếu phục vụ các chuyến về quê hoặc đi chơi xa của gia đình. Bãi trông giữ lại không có mái che, xe tiền tỷ cứ phải dầm mưa dãi nắng nên tôi cũng xót của. Cuối cùng, tôi quyết định bán xe.

Đến bây giờ, tôi vẫn thấy đó là quyết định sáng suốt, vì chi phí thuê xe hằng năm thấp hơn nhiều so với khoản khấu hao và chi phí sử dụng ô tô trước đây. Xe dịch vụ cũng nhiều và dễ thuê, nên tôi không thấy có gì bất tiện".

Trong khi đó, anh Ngọc Tuấn (45 tuổi, sinh sống ở căn nhà liền kề nằm trong ngõ Tức Mạc, phường Cửa Nam, Hà Nội) cho biết, do ngõ nhỏ, ô tô không vào được, anh phải gửi xe trong khuôn viên một cơ quan cách nhà khoảng 1km.

"Xung quanh khu vực này không có nhiều bãi trông giữ xe, những nơi có không gian thường là các cơ quan, tòa nhà văn phòng. Để có chỗ gửi ô tô qua đêm, tôi phải nhờ các mối quan hệ cá nhân và tuân thủ quy định gửi xe trước 22h, lấy xe trước 8h sáng hôm sau để trả lại chỗ cho cán bộ, nhân viên làm việc tại đó. Tôi biết nhiều nơi thậm chí còn yêu cầu chủ xe để lại chìa khóa thì mới cho gửi, vì chỗ đỗ chật chội.

Nhiều hôm có việc ra ngoài vào buổi tối, tôi cũng ngại ra đó lấy ô tô nên đi bằng xe máy luôn cho tiện, đi xa thì gọi taxi. May là cơ quan có chỗ đỗ ô tô, chứ nếu ban ngày cũng phải chật vật tìm chỗ gửi thì vừa mệt mỏi vừa tốn kém, có lẽ tôi sẽ cân nhắc bán xe", anh Tuấn chia sẻ.

Mua căn hộ chung cư hơn chục tỷ đồng cũng không có chỗ gửi ô tô

Tại các khu chung cư, vấn đề lại nằm ở khả năng đáp ứng của hệ thống bãi đỗ. Không phải dự án nào cũng có đủ chỗ cho tất cả ô tô của cư dân; việc đăng ký chỗ đỗ, bố trí vị trí và mức phí cũng phụ thuộc vào từng tòa nhà, đơn vị quản lý và thỏa thuận liên quan. 

Một số cư dân có thể phải gửi xe tại bãi bên ngoài khu nhà, khiến việc đi lại không thuận tiện như khi có chỗ đỗ ngay trong hầm. Trong trường hợp gia đình có nhu cầu mua thêm ô tô, việc tìm được chỗ gửi phù hợp càng trở thành điều cần tính toán trước. 

Chị Hoàng Anh (sinh sống ở chung cư trên đường Nguyễn Tuân, phường Thanh Xuân, Hà Nội), kể: "Tòa nhà tôi ở có 35 tầng, với 2 tầng hầm, không đủ chỗ gửi cho tất cả các căn hộ. Nhiều cư dân, trong đó có gia đình tôi, phải chủ động tìm các địa điểm nhận trông giữ xe ở xung quanh, với mức giá 1,6-1,8 triệu đồng/tháng.

Tôi còn nghe nói một số cư dân phải "mua" suất gửi xe trong hầm với giá 100-200 triệu đồng, mà cũng không dễ, phải nhờ vả quan hệ riêng. Mua căn hộ gần 11 tỷ đồng mà không có chỗ để xe, thật quá vất vả. Chính vì thế, dù có nhu cầu mua thêm một chiếc ô tô, việc khó tìm được chỗ gửi, cộng thêm tính toán chi phí sử dụng xe cá nhân so với đi taxi đã khiến tôi quyết định hoãn lại".

Chị Mỹ Anh (sinh sống ở chung cư trên đường Nguyễn Xiển, phường Khương Đình, Hà Nội), cũng có chia sẻ tương tự. Chị cho biết tòa nhà gia đình chị ở có hơn 40 tầng, mỗi tầng có 24 căn hộ, nhưng chỉ được bố trí một tầng hầm để xe. Ngay cả xe máy cũng thiếu chỗ để, còn cư dân có ô tô phải tự tìm nơi gửi xe ở khu vực lân cận. Trước đây, có một số bãi trông giữ xe tự phát, khai thác các khu đất trống, nhưng sau đó bị thu hồi để làm dự án. Cư dân phải đi xa hơn để tìm chỗ gửi xe. 

"Tôi may mắn đăng ký được một "slot" (chỗ đỗ) ở trong hầm để xe của một trường dân lập ở gần nhà sau 4 tháng chờ đợi chỗ trống. Giá gửi xe là 1,5 triệu đồng/tháng và phải thanh toán 3 tháng/lần. Trong khi đó, hàng xóm của tôi không tìm được chỗ, phải xuống Linh Đàm, tức là cách nhà 2km để gửi, sau đó thấy đi lại bất tiện, mà nhu cầu sử dụng ô tô hằng ngày cũng không cao, nên cuối cùng đã mang xe về quê để đỡ áp lực", chị Mỹ Anh nói.

Do chỗ đỗ xe không đáp ứng đủ nhu cầu của cư dân, một số ban quản lý chung cư áp dụng các quy định chặt chẽ, chẳng hạn bố trí chỗ gửi xe theo thứ tự đăng ký; cư dân bán căn hộ không được giữ lại suất gửi xe; hoặc người bán xe, đổi xe phải đăng ký lại từ đầu.

Anh Lê Tiến (sinh sống tại một chung cư trên đường Lê Văn Lương, phường Thanh Xuân, Hà Nội) kể câu chuyện dở khóc dở cười của bản thân. Trước đây gia đình anh sử dụng xe hatchback 5 chỗ, phí gửi xe tại nơi anh sống là 1,5 triệu đồng/tháng.

Một thời gian sau, anh đổi chiếc xe đó sang xe bán tải, điều trớ trêu là khi đã bán xe nhỏ và "rước" xe to về thì BQL cho biết không còn slot cho xe mới của anh.

"Họ nói nếu đổi xe hatchback khác thì "ok", không sao, nhưng đổi sang xe to dài thì không còn chỗ", anh Tiến kể.

Ngày ngày, anh phải trả phí 100.000đ/đêm như khách vãng lai. Quá ngao ngán anh Tiến đành tìm sang một bãi xe gần đó, nhưng điều phát sinh là slot gửi tháng của anh tại chung cư cũng không còn.

Tại nhiều chung cư, danh sách chờ đăng ký gửi ô tô theo tháng ngày càng kéo dài. Có người phải chờ 2-3 năm vẫn chưa có chỗ đỗ xe. Trên các nhóm cư dân, nhu cầu nhượng lại suất đỗ ô tô cũng liên tục được đề cập.

Trong khi đó, chị Hạnh Chi (sinh sống tại một chung cư trên đường Lê Đức Thọ, phường Từ Liêm, Hà Nội) cho biết chị mua một căn hộ thông tầng (duplex) trả tiền theo tiến độ ngay từ khi dự án bắt đầu triển khai nên được ưu tiên bố trí luôn một suất gửi ô tô trong hầm, không phải xếp hàng chờ đợi như nhiều người khác.

Tuy nhiên, để giữ suất gửi xe này, dù chưa chuyển đến căn hộ sinh sống, chị vẫn phải trả hơn 4,5 triệu đồng/tháng, bao gồm phí quản lý tòa nhà và phí gửi xe.

Nói cách khác, chị phải trả tiền để giữ chỗ đỗ dù chưa có nhu cầu sử dụng thực tế. Nếu không đóng phí, căn hộ có thể mất suất gửi xe; khi chuyển đến ở, chị sẽ phải xếp hàng chờ chỗ. Việc không có suất đỗ xe cũng có thể khiến chị gặp bất lợi khi tìm người mua căn hộ.

Giá trông giữ xe tăng, chi phí cố định thêm áp lực 

Từ ngày 15/10, Hà Nội áp dụng bảng giá dịch vụ trông giữ xe mới theo Quyết định số 5794/QĐ-UBND, đối với các vị trí được phép sử dụng tạm thời lòng đường, hè phố có đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước.

Theo thông tin được công bố, giá trông giữ phương tiện được điều chỉnh theo khu vực, loại xe và hình thức gửi; tại một số vị trí, mức giá tăng gần gấp đôi so với trước đây.  

Tại 12 tuyến phố thuộc khu vực đô thị lõi, giá trông giữ ô tô đến 9 chỗ theo lượt trong 60 phút tăng từ 30.000 đồng lên 50.000 đồng. Với một số hình thức hợp đồng tháng, chi phí gửi xe tại đây cũng được điều chỉnh tăng lên tới 6 triệu đồng/tháng, tương đương 72 triệu đồng/năm. 

Quyết định này chỉ áp dụng đối với dịch vụ trông giữ tại các vị trí thuộc phạm vi quy định, không phải bảng giá bắt buộc áp dụng chung cho mọi bãi xe tư nhân, tầng hầm chung cư hay bãi đỗ trong trung tâm thương mại. Tuy nhiên, trong bối cảnh "đất chật người đông", chỗ để xe ngày càng khan hiếm, một số chủ xe lo ngại chi phí tại các bãi trông giữ tư nhân cũng có thể tăng theo.

Do đó, tiền gửi xe là một khoản chi mà người sử dụng ô tô cần tính đến, nhất là khi phải gửi xe dài hạn tại khu vực trung tâm. 

Với người thuê chỗ đỗ theo tháng, chi phí này là khoản tiền phải trả đều đặn, bất kể xe được sử dụng nhiều hay ít. Nếu cộng thêm nhiên liệu, bảo dưỡng định kỳ, bảo hiểm, phí đường bộ và các khoản phát sinh, tổng chi phí sử dụng ô tô có thể tạo áp lực đáng kể lên ngân sách gia đình. 

Điều này khiến bài toán sở hữu ô tô trở nên phức tạp hơn với những người mua xe chủ yếu để đi làm hằng ngày, nhưng lại không có chỗ đỗ tại nhà hoặc nơi làm việc. 

Nhiều rủi ro khi đỗ xe tùy tiện

Do thiếu chỗ gửi ô tô hoặc phải gửi xe ở quá xa, không ít chủ xe tìm chỗ trống trước nhà dân hoặc dưới lòng đường để đỗ xe. Khi không có người trông giữ, ô tô có nguy cơ bị bẻ gương, bẻ cần gạt nước, đập vỡ cửa kính để trộm đồ hoặc thậm chí bị tháo trộm bánh xe.

Mới đây, vào ngày 7/8, gia đình chị K.L. (sinh sống tại đô thị Thanh Hà, Hà Nội) phát hiện chiếc ô tô của họ đỗ qua đêm tại đường nội khu đã bị tháo trộm hai bánh xe bên trái, gầm xe được kê tạm bằng nhiều viên gạch. Khu vực này cách tòa chung cư khoảng 200m, không có camera giám sát riêng và không có bảo vệ.

Theo chị K.L., do hầm chung cư không còn chỗ cho ô tô nên nhiều cư dân đỗ phương tiện ven đường nội khu. 

Ô tô của gia đình K.L. bị mất hai bánh sau một đêm đỗ ngoài đường (Ảnh: Nhân vật cung cấp).

Bên cạnh nguy cơ phá hoại hoặc trộm cắp, việc đỗ xe không đúng nơi quy định còn dễ bị phạt nguội.

Cùng với việc tăng cường giám sát giao thông, Hà Nội triển khai hệ thống camera AI có khả năng phát hiện, ghi nhận nhiều hành vi vi phạm, trong đó có dừng, đỗ xe sai quy định. 

Ngoài việc đỗ xe sai quy định, những người mới lái hoặc ít lái ô tô, không quen đường hoặc không chú ý biển báo cũng dễ bị camera AI bắt các lỗi vi phạm khác, với mức phạt không nhỏ.

Trong tháng 9, hơn 18.500 trường hợp vi phạm giao thông tại Hà Nội được ghi nhận qua camera AI.

*Tên nhân vật trong bài đã được thay đổi