Không để người dân góp ý rồi không biết ý kiến đi đâu

Sáng 24.9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (sửa đổi), với mục tiêu làm rõ hơn cách người dân tham gia, góp ý và giám sát hoạt động công quyền. Dự thảo gồm 61 điều, giảm 30 điều so với luật hiện hành, đồng thời bổ sung nhiều nội dung nhằm khiến việc thực hiện dân chủ gần dân, thực chất và phù hợp hơn. Một điểm đáng chú ý là dự luật mở rộng, đa dạng hóa các hình thức thực hiện dân chủ trên môi trường số, gắn với tiến trình chuyển đổi số quốc gia đang diễn ra mạnh mẽ. Theo dự thảo, tổ chức, hoạt động của ban thanh tra nhân dân và ban giám sát đầu tư của cộng đồng sẽ được kiện toàn, nhằm nâng cao hiệu quả giám sát ngay từ cơ sở. Dự luật sửa đổi quy định về việc không tổ chức Ban Thanh tra nhân dân tại những cơ quan, đơn vị không có tổ chức công đoàn, qua đó điều chỉnh mô hình cho phù hợp thực tế. Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung quy định xây dựng bộ tiêu chí đánh giá việc thực hiện dân chủ tại cơ quan hành chính và chính quyền các cấp, tạo cơ sở xem xét cụ thể hơn. Phát biểu góp ý, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh dân chủ phải đi cùng pháp quyền, kỷ cương, kỷ luật, trách nhiệm và sự nghiêm minh trong thực thi. Theo ông, người dân không chỉ cần được biết, được bàn và được nêu ý kiến, mà còn phải biết ý kiến ấy được tiếp nhận, xử lý, trả lời cùng kết quả cuối cùng như thế nào. Đây là yêu cầu quan trọng, bởi quyền tham gia của người dân chỉ thực sự có ý nghĩa khi những phản ánh chính đáng không bị rơi vào khoảng trống thông tin. Chủ tịch Quốc hội cho rằng mỗi ý kiến cần được tiếp nhận và xử lý kịp thời, trong đó kết quả giải quyết phải được coi trọng hơn việc đơn thư chỉ được chuyển từ nơi này sang nơi khác. Việc đánh giá trách nhiệm không thể dừng ở số lượng đơn đã chuyển, mà cần nhìn vào cách cơ quan có thẩm quyền xử lý vấn đề và thông tin lại cho người dân. Nếu ý kiến chưa thể giải quyết ngay, người dân cũng cần được biết lý do, hướng xử lý và thời hạn dự kiến, thay vì phải chờ đợi trong im lặng. Đề cập hoạt động tiếp xúc cử tri với nhân dân, ông Trần Thanh Mẫn yêu cầu thời gian tới công việc này phải đi vào thực chất, không chạy theo số lượng cuộc gặp được tổ chức. Một cuộc tiếp xúc có chất lượng, được hỗ trợ bởi hệ thống trực tuyến để nhiều địa phương cùng theo dõi, đôi khi hiệu quả hơn nhiều cuộc gặp lặp lại những nội dung giống nhau. Chủ tịch Quốc hội lưu ý một số nơi tổ chức rất nhiều cuộc tiếp xúc, gây tốn thời gian, trong khi ý kiến thu nhận ở địa điểm này không khác đáng kể so với địa điểm khác. Vì vậy, các cơ quan cần tránh cách làm hình thức, đồng thời liên tục thay đổi chủ đề tiếp xúc để lắng nghe đầy đủ hơn tiếng nói của người dân, doanh nghiệp và những nhóm khác trong xã hội. Nội dung trao đổi phải bám sát vấn đề thực tế, giúp cơ quan chức năng nhận diện đúng vướng mắc thay vì chỉ hoàn thành một lịch làm việc mang tính thủ tục. Cách tổ chức linh hoạt, kết hợp trực tiếp và trực tuyến, cũng có thể mở rộng số người tham gia, giảm trùng lặp và nâng cao khả năng theo dõi kết quả. Chủ tịch Quốc hội đề nghị luật quy định rõ đầu mối tiếp nhận ý kiến, những trường hợp bắt buộc phải phản hồi cùng thời hạn trả lời cụ thể cho từng nhóm vấn đề. Với ý kiến không thuộc thẩm quyền, cơ quan tiếp nhận phải chuyển đúng nơi xử lý và thông báo để người dân biết, tránh tình trạng phản ánh bị bỏ quên sau khi gửi đi. Tinh thần cốt lõi được nhấn mạnh là không để người dân góp ý xong mà không biết ý kiến của mình đi đâu, ai chịu trách nhiệm và bao giờ có câu trả lời. Tiếp thu các ý kiến, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà cho biết Chính phủ đã quán triệt nghiêm túc trong quá trình xây dựng dự luật, nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng và phương châm dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng. Dự án luật hướng tới hoàn thiện, đa dạng hóa phương thức thực hiện dân chủ ở cơ sở, để hoạt động quản lý gần dân hơn, sát dân hơn và phục vụ người dân hiệu quả hơn. Nội dung thảo luận tại Ủy ban Thường vụ Quốc hội, theo nguồn Thanh Niên, cho thấy yêu cầu lớn nhất không chỉ là mở rộng quyền góp ý mà còn bảo đảm mọi ý kiến được theo dõi đến cùng.