Thanh Niên • 24/09/2026 17:20

Khách đi xe buýt tăng 49%, vì sao đường phố TP.HCM vẫn kẹt xe?

Lượng khách xe buýt tăng 49%, góp phần giảm áp lực giao thông, nhưng kẹt xe tại TP.HCM vẫn nan giải khi nhu cầu đi lại lớn, mưa ngập và nhiều yếu tố khác.

Chiều 24.9, tại phường Bình Tiên (TP.HCM), Tổ đại biểu Quốc hội số 6 có buổi tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thứ 2.

Tổ đại biểu Quốc hội số 6 dự buổi tiếp xúc gồm ông Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP.HCM, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM; ông Đỗ Đức Hiển, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội; ông Nguyễn Vũ Trung, Viện trưởng Viện Pasteur TP.HCM.

Tham dự hội nghị còn có ông Nguyễn Lộc Hà, Phó chủ tịch UBND TP.HCM; bà Võ Ngọc Thanh Trúc, Phó trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM; bà Nguyễn Trường Nhật Phượng, Phó chủ tịch HĐND TP.HCM; bà Nguyễn Thị Ngọc Xuân, Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM, Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ TP.HCM.

Tại hội nghị, cử tri Phan Thị Ngọc Hương (phường Diên Hồng) phản ánh tình trạng kẹt xe có dấu hiệu lan rộng, tái diễn không chỉ tại các cửa ngõ, tuyến đường huyết mạch mà còn ở nhiều khu vực, trong đó có phường Diên Hồng, đường 3 Tháng 2 và khu vực vòng xoay.

Trao đổi với cử tri, Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang nhìn nhận giải quyết kẹt xe là câu chuyện khó và phải có nhiều giải pháp đồng bộ.

Theo ông Quang, TP.HCM đông dân, có sức hút về việc làm, sinh kế nên nhiều người từ nơi khác đến sinh sống, làm việc. Trong khi đó, giờ đi làm và tan tầm tập trung vào những khoảng thời gian nhất định, khiến lượng lớn người và phương tiện cùng dồn ra đường. Áp lực giao thông càng tăng khi gặp mưa lớn, đường ngập.

Xe buýt tăng khách nhưng vẫn kẹt xe

Theo Bí thư Trần Lưu Quang, giải pháp đầu tiên là phát triển phương tiện giao thông công cộng để từng bước thay thế phương tiện cá nhân.

Ông cho biết TP.HCM đang miễn phí xe buýt, mỗi năm thành phố bỏ ra khoảng hơn 2.000 tỉ đồng. Lượng người sử dụng xe buýt đã tăng 49%. Trong số hành khách tăng thêm, nhiều người trước đây sử dụng xe máy đã chuyển sang xe buýt, qua đó góp phần giảm áp lực giao thông.

Tuy nhiên, ông cho rằng sức hút của TP.HCM rất lớn. Trong khi một bộ phận người dân chuyển từ phương tiện cá nhân sang xe buýt, số người từ những nơi khác đến thành phố sinh sống, làm việc cũng tiếp tục tăng. "Cho nên tắc hoài", ông Quang nói.

Cùng với đó, những ngày mưa lớn, đường ngập càng khiến tình trạng giao thông thêm khó khăn.

Một giải pháp khác được Bí thư Thành ủy TP.HCM đề cập là phát triển hệ thống đường sắt đô thị. Theo báo cáo của UBND TP.HCM được ông dẫn lại, hệ thống này dự kiến phát triển khoảng hơn 500 km với nhiều tuyến kết nối.

Bí thư Trần Lưu Quang cho rằng khi mạng lưới đường sắt đô thị phát triển và kết nối được với nhau, loại hình vận tải có sức chuyên chở lớn này sẽ góp phần giảm áp lực cho giao thông đường bộ.

Hệ thống xe buýt cũng cần được tổ chức hợp lý hơn. Khung giờ đông khách có thể bố trí xe lớn, thời điểm ít người đi sử dụng xe nhỏ hơn để tránh lãng phí.

Cùng với phương tiện là hệ thống nhà chờ, mái che và hạ tầng kết nối giữa các tuyến, giúp việc đi xe buýt thuận tiện hơn và từng bước thay đổi thói quen đi lại của người dân.

Ông Quang cho biết giải quyết ùn tắc giao thông là một trong bốn nhiệm vụ Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giao tại Đại hội Đảng bộ thành phố vừa qua và thành phố sẽ nỗ lực thực hiện.

Văn hóa giao thông tốt thì áp lực kẹt xe giảm

Tuy nhiên, theo Bí thư Thành ủy TP.HCM, hạ tầng và phương tiện công cộng chưa phải toàn bộ câu chuyện. Một phần của tình trạng kẹt xe còn liên quan đến văn hóa giao thông. Ông Quang dùng một cách nói khá hình ảnh để mô tả thói quen của một bộ phận người đi đường: "điền vào chỗ trống".

"Đi trên đường bây giờ có một khái niệm chúng tôi gọi là 'điền vào chỗ trống'. Thấy chỗ trống là nhảy vào, bất chấp luật giao thông", ông Quang nói và cho hay chính cách đi đường này cũng làm tình trạng ùn tắc tăng thêm.

Bí thư Thành ủy TP.HCM cho rằng nơi nào xây dựng được văn hóa giao thông tốt thì áp lực kẹt xe sẽ giảm. "Ai cũng có tâm lý muốn về nhà sớm, muốn nhanh chóng đến nơi mình cần đến, nhưng nếu thiếu ý thức khi tham gia giao thông thì tình trạng ùn tắc càng khó giải quyết. Ngược lại, nếu mỗi người có ý thức hơn khi đi đường, tình hình sẽ từng bước được cải thiện", ông Quang chia sẻ.

Chuyển đổi xe điện không bằng cách cấm đoán

Cũng tại hội nghị, cử tri Phan Thị Ngọc Hương nêu vấn đề chuyển đổi sang xe điện bởi việc này liên quan trực tiếp đến người dân, đặc biệt là người lao động, người có thu nhập thấp. Cử tri kiến nghị cần đánh giá để có giải pháp hài hòa.

Trả lời nội dung này, ông Trần Lưu Quang cho biết nguyên tắc chung là thành phố không cấm người dân sử dụng xe xăng mà hướng tới các chính sách về tài chính để từng bước thúc đẩy chuyển đổi.

Ông lấy ví dụ trong tương lai có thể ứng dụng camera thông minh, tem nhận diện và công nghệ tương tự hệ thống nhận diện ô tô trên đường cao tốc. Đồng thời, người dân chuyển sang xe điện có thể được khuyến khích thông qua sự hỗ trợ của Nhà nước.

Đề cập vấn đề môi trường, ông Quang cho rằng xe liên tục xả khói cũng đồng nghĩa người dân đang hít lượng khí thải đó. Ô nhiễm không khí hiện có thể chưa phải vấn đề được cảm nhận rõ ngay, nhưng đây là câu chuyện cần tính đến về lâu dài.

Chiều 24.9, tại phường Bình Tiên, Tổ đại biểu Quốc hội số 6 tổ chức tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thứ 2, với nhiều vấn đề dân sinh được nêu ra. Tham dự hội nghị có ông Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP.HCM, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM, cùng ông Đỗ Đức Hiển và ông Nguyễn Vũ Trung. Ngoài ra, hội nghị còn có ông Nguyễn Lộc Hà, bà Võ Ngọc Thanh Trúc, bà Nguyễn Trường Nhật Phượng và bà Nguyễn Thị Ngọc Xuân, cùng đại diện các cơ quan liên quan. Cử tri Phan Thị Ngọc Hương, phường Diên Hồng, phản ánh tình trạng kẹt xe có dấu hiệu lan rộng, tái diễn không chỉ tại cửa ngõ và các tuyến huyết mạch. Theo phản ánh, ùn tắc còn xuất hiện ở nhiều khu vực khác, trong đó có phường Diên Hồng, đường 3 Tháng 2 và khu vực các vòng xoay. Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang nhìn nhận giải quyết kẹt xe là bài toán khó, đòi hỏi thành phố triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Theo ông Trần Lưu Quang, TP.HCM đông dân, có sức hút lớn về việc làm và sinh kế, nên nhiều người từ các địa phương khác đến sinh sống, làm việc. Trong khi đó, thời điểm đi làm và tan tầm thường tập trung vào những khung giờ nhất định, khiến lượng lớn người cùng phương tiện đồng thời dồn xuống đường. Áp lực giao thông còn tăng mạnh vào những ngày mưa lớn, khi tình trạng ngập nước làm việc di chuyển khó khăn, tốc độ lưu thông giảm và ùn tắc kéo dài. Một giải pháp được Bí thư Thành ủy TP.HCM nhấn mạnh là phát triển giao thông công cộng, qua đó từng bước thay thế phương tiện cá nhân trong nhu cầu đi lại hằng ngày. Thành phố hiện miễn phí xe buýt và mỗi năm dành khoảng hơn 2.000 tỉ đồng cho chính sách này, nhằm tăng khả năng tiếp cận của người dân. Nhờ đó, lượng người sử dụng xe buýt đã tăng 49%, trong đó có nhiều hành khách trước đây đi xe máy nay chuyển sang lựa chọn phương tiện công cộng. Sự chuyển dịch này theo ông Trần Lưu Quang đã góp phần giảm áp lực giao thông, nhưng chưa đủ tạo ra thay đổi rõ rệt trên toàn mạng lưới đường phố. Lý do là trong lúc một bộ phận người dân chuyển từ phương tiện cá nhân sang xe buýt, số người mới đến TP.HCM sinh sống và làm việc vẫn tiếp tục tăng. Sức hút của thành phố vì thế tạo thêm nhu cầu đi lại rất lớn, khiến những nỗ lực giảm xe cá nhân chưa thể ngăn tình trạng ùn tắc tái diễn thường xuyên. Bên cạnh xe buýt, lãnh đạo TP.HCM cho biết thành phố dự kiến phát triển hệ thống đường sắt đô thị với tổng chiều dài khoảng hơn 500 km, gồm nhiều tuyến kết nối. Khi mạng lưới này được xây dựng và liên thông, đường sắt đô thị với sức chuyên chở lớn có thể đảm nhận thêm hành khách, giảm áp lực cho giao thông đường bộ. Tuy nhiên, xe buýt cũng cần được tổ chức linh hoạt hơn, chẳng hạn dùng xe lớn vào giờ cao điểm và xe nhỏ hơn trong thời gian ít khách. Việc phát triển giao thông công cộng, theo nội dung được nêu tại hội nghị, không chỉ nằm ở số lượng phương tiện mà còn liên quan chất lượng phục vụ và hạ tầng đi kèm. Nhà chờ, mái che cùng các điểm kết nối giữa tuyến cần được đầu tư hợp lý, để người dân chuyển tuyến thuận tiện và dần thay đổi thói quen di chuyển. Ông Trần Lưu Quang cho biết giải quyết ùn tắc giao thông là một trong bốn nhiệm vụ Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giao tại Đại hội Đảng bộ thành phố vừa qua. Dù vậy, Bí thư Thành ủy TP.HCM cho rằng hạ tầng và phương tiện công cộng chưa phải toàn bộ nguyên nhân khiến đường phố thường xuyên ùn ứ. Một phần vấn đề nằm ở văn hóa giao thông, trong đó một bộ phận người đi đường có thói quen thấy khoảng trống là lập tức chen vào, bất chấp quy định. Ông gọi cách ứng xử này là “điền vào chỗ trống” và nhận định nơi nào xây dựng được văn hóa giao thông tốt, nơi đó áp lực kẹt xe sẽ giảm, theo Thanh Niên.

Xem thêm tại Thanh Niên