Ngày 30/10, Hệ thống Tiêm chủng VNVC phối hợp Tập đoàn Dược phẩm Sanofi (Pháp) ra mắt và triển khai vaccine cúm liều cao chuyên biệt cho người từ 60 tuổi tại Việt Nam. Vaccine được đưa vào sử dụng tại gần 300 trung tâm tiêm chủng VNVC trên toàn quốc.
Đây là lần đầu tiên loại vaccine cúm chuyên biệt này được triển khai tại Việt Nam, chỉ hai ngày sau khi VNVC giới thiệu vaccine cúm công nghệ mới dạng xịt dành cho trẻ em.
Chủ động phòng cúm để sống khỏe, sống độc lập
Ở tuổi 60, có tiền sử hen suyễn, bác sĩ Trần Thị Hồng Loan chủ động lựa chọn tiêm vaccine cúm liều cao chuyên biệt ngay khi loại vaccine này được triển khai tại Việt Nam. Điều bà mong muốn không chỉ là giảm nguy cơ mắc cúm nặng mà còn hạn chế những đợt hen trở nặng, duy trì sức khỏe và khả năng sinh hoạt độc lập.
Với người cao tuổi, một đợt cúm nặng có thể kéo theo thời gian điều trị, hồi phục kéo dài, làm suy giảm thể lực và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống. Đây cũng là điều khiến bác sĩ Loan quan tâm khi quyết định tiêm phòng.
“Tôi mong tiêm vaccine cúm chuyên biệt cho người cao tuổi sẽ giúp tăng khả năng bảo vệ, giảm nguy cơ mắc cúm nặng và hạn chế những đợt hen trở nặng cho bản thân”, bác sĩ Loan chia sẻ.
Ông Nguyễn Lam, 63 tuổi, ở phường Cầu Giấy, Hà Nội, Phó Chủ tịch Thường trực Trung ương Hội Người cao tuổi Việt Nam, cho rằng người cao tuổi thường có nguy cơ mắc bệnh nặng hơn khi nhiễm cúm, nhất là những người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp. Khi mắc bệnh, thời gian hồi phục có thể kéo dài, ảnh hưởng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.
Theo ông, thời tiết mùa lạnh và những đợt chuyển mùa thất thường ở miền bắc cũng là yếu tố khiến người cao tuổi quan tâm hơn đến việc phòng bệnh.
“Phòng bệnh hơn chữa bệnh. Tôi mong ngày càng có nhiều người cao tuổi quan tâm đến tiêm chủng, chủ động bảo vệ bản thân và gia đình. Khi mỗi người có sức khỏe tốt, chúng ta mới có thể sống vui, sống khỏe và tiếp tục đóng góp cho cộng đồng”, ông Lam nói.
Ở tuổi 67, ông Nguyễn Xuân Lập, Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Chăm sóc, Trung ương Hội Người cao tuổi Việt Nam, cũng bày tỏ niềm vui khi trở thành một trong những người cao tuổi đầu tiên tiếp cận vaccine cúm chuyên biệt tại Việt Nam.
Theo ông, việc có thêm vaccine dành riêng cho người từ 60 tuổi tạo điều kiện để người cao tuổi tiếp cận những tiến bộ khoa học, kỹ thuật mới trong chăm sóc và bảo vệ sức khỏe.
Ông kỳ vọng ngày càng có nhiều người cao tuổi hiểu được tầm quan trọng của tiêm chủng, chủ động phòng bệnh để duy trì sức khỏe, tiếp tục đóng góp kinh nghiệm, trí tuệ cho gia đình và xã hội.
Vì sao người cao tuổi cần vaccine cúm chuyên biệt?
Theo các chuyên gia, cúm mùa có thể gây bệnh ở mọi lứa tuổi nhưng người cao tuổi, đặc biệt những người mắc nhiều bệnh nền, có nguy cơ gặp biến chứng nghiêm trọng hơn.
Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Ngô Quý Châu, Chủ tịch Hội Hô hấp Việt Nam, Phó Tổng Giám đốc Chuyên môn Bệnh viện đa khoa Tâm Anh Hà Nội cho biết, trên 95% người cao tuổi Việt Nam có ít nhất một bệnh nền và khoảng 70% mắc từ hai đến ba bệnh.
Ở người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, cúm có thể gây đợt cấp, suy hô hấp, phải thở oxy, thậm chí thở máy. Với người mắc đái tháo đường, bệnh có thể khiến đường huyết khó kiểm soát, làm tình trạng sức khỏe diễn biến nặng hơn.
Đáng chú ý, những ảnh hưởng của cúm không dừng lại khi bệnh qua đi. Sau một đợt cúm, sức khỏe toàn thân của người cao tuổi có thể suy giảm rõ rệt, từ chỗ vẫn sinh hoạt, vận động tương đối bình thường có thể bị hạn chế khả năng tự chăm sóc bản thân.
Theo Giáo sư Ngô Quý Châu, cùng với việc thường mắc các bệnh nền, bản thân hệ miễn dịch của người cao tuổi cũng suy giảm. Vì vậy, các nghiên cứu đã tập trung tìm cách cải thiện khả năng đáp ứng miễn dịch, đặc biệt là đáp ứng đối với vaccine.
Bác sĩ chuyên khoa I Bạch Thị Chính, Giám đốc Chuyên môn Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết, vaccine cúm liều tiêu chuẩn đã được sử dụng trên thế giới hơn 80 năm, đóng vai trò quan trọng trong phòng cúm mùa và đến nay vẫn là giải pháp phòng bệnh chủ lực.
Tuy nhiên, quá trình lão hóa khiến hệ miễn dịch suy giảm, cơ thể người cao tuổi tạo đáp ứng miễn dịch sau tiêm thấp hơn so với người trẻ. Những người có sức khỏe yếu, mắc các bệnh lý như tim mạch, đái tháo đường, bệnh phổi mạn tính vẫn có nguy cơ gặp biến chứng nặng khi nhiễm cúm.
Theo bác sĩ Bạch Thị Chính, vaccine cúm liều cao chuyên biệt được thiết kế với hàm lượng kháng nguyên cao gấp 4 lần so với vaccine liều tiêu chuẩn, nhằm khắc phục phần nào tình trạng suy giảm đáp ứng miễn dịch do lão hóa, qua đó tăng cường hiệu quả bảo vệ cho nhóm có nguy cơ cao.
Vaccine này là vaccine cúm bất hoạt liều cao, được sản xuất bằng công nghệ phân mảnh virus và tinh chế kháng nguyên. Mỗi chủng virus có 60 microgam kháng nguyên HA, cao gấp 4 lần vaccine cúm liều tiêu chuẩn.
Vaccine phòng ba chủng virus cúm mùa gồm A/H1N1, A/H3N2 và B/Victoria. Thành phần kháng nguyên được cập nhật hằng năm theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới nhằm phù hợp với các chủng virus cúm dự báo lưu hành trong từng mùa.
Theo dữ liệu được VNVC và Sanofi công bố, thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn ghi nhận vaccine cúm liều cao có hiệu lực phòng cúm cao hơn 24,2% so với vaccine liều tiêu chuẩn. Các phân tích tại Đan Mạch và Tây Ban Nha cũng ghi nhận mức giảm nguy cơ nhập viện do cúm cao hơn 32%.
Tính đến tháng 9/2025, vaccine đã được sử dụng hơn 360 triệu liều trên toàn cầu và được cơ quan y tế tại hơn 25 quốc gia khuyến nghị sử dụng, trong đó có Mỹ, Canada, Pháp và Đức.
Bác sĩ Kuharaj Mahenthiran, Giám đốc Y khoa Sanofi Việt Nam cho biết, cúm mùa là mối đe dọa đối với sức khỏe cộng đồng, với gánh nặng biến chứng đặc biệt lớn ở người cao tuổi, nhất là những người mắc bệnh mạn tính như đái tháo đường, tim mạch và hô hấp.
Trong bối cảnh Việt Nam đang già hóa dân số nhanh, việc giúp người cao tuổi tiếp cận các giải pháp phòng cúm phù hợp có ý nghĩa quan trọng trong giảm gánh nặng bệnh tật và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Việc triển khai vaccine cúm liều cao tại Việt Nam cũng tiếp tục mở rộng hợp tác giữa VNVC và Sanofi trong lĩnh vực phòng bệnh. Trước đó, hai bên đã phối hợp đưa về Việt Nam nhiều loại vaccine, sinh phẩm phòng các bệnh truyền nhiễm và gần đây là kháng thể đơn dòng phòng bệnh do virus hợp bào hô hấp.
THIÊN LAM