Trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển với tốc độ nhanh chóng, mở ra nhiều cơ hội ứng dụng trong các lĩnh vực từ y tế, đô thị thông minh đến hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, để chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang triển khai AI trên quy mô lớn, doanh nghiệp và các cơ quan, tổ chức cần có sự chuẩn bị đồng bộ về hạ tầng công nghệ, năng lực quản trị và khả năng khai thác giá trị thực tiễn.
Tại Việt Nam, một trong những nội dung của Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đặt ra mục tiêu tới năm 2030, Việt Nam thuộc nhóm 3 nước dẫn đầu khu vực Đông Nam Á về nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo, trung tâm phát triển một số ngành, lĩnh vực công nghiệp công nghệ số có lợi thế.
Trao đổi với phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus, ông George Chacko, Tổng Giám đốc Intel khu vực Đông Nam Á, Australia và New Zealand, đã chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, những điều kiện cần thiết để Việt Nam đẩy nhanh ứng dụng AI, cũng như vai trò của bảo mật dữ liệu và tư duy phản biện trong quá trình phát triển, sử dụng công nghệ này.
Nhiều cơ hội ứng dụng AI trong các lĩnh vực- Xin ông chia sẻ góc nhìn về tốc độ phát triển của AI trong thời gian gần đây?
Ông George Chacko: Hiện nay, làn sóng AI đang bao trùm mọi mặt đời sống hàng ngày của chúng ta với tốc độ chóng mặt. Tuy nhiên, tại Intel, chúng tôi tin rằng đây mới chỉ đang ở giai đoạn khởi đầu của một chu kỳ phát triển công nghệ mới. AI sẽ còn được tích hợp vào trong nhiều khía cạnh hơn nữa và chính cách con người tương tác với AI sẽ là yếu tố quyết định lộ trình phát triển tương lai của công nghệ này.
- Vậy các tập đoàn như Intel có trách nhiệm cụ thể ra sao trong việc ngăn chặn các mặt trái và rủi ro từ AI thưa ông?
Ông George Chacko: Suy cho cùng, việc ra quyết định, việc diễn giải cách chúng ta sử dụng AI vẫn thuộc về từng cá nhân, thuộc về con người. Con người chính là người đưa ra quyết định sử dụng công nghệ hay AI như thế nào. Và đó chính là cách chúng tôi tin rằng AI có trách nhiệm sẽ tiếp tục tồn tại.
Nhưng xét từ góc độ công nghệ, Intel đang đặt rất nhiều trọng tâm vào việc đảm bảo vấn đề bảo mật cho các giải pháp công nghệ mà chúng tôi phát triển, nhằm giúp cho hành trình sử dụng AI này diễn ra an toàn hơn. Vì vậy, các bộ vi xử lý Intel Xeon, hay thậm chí cả các bộ vi xử lý Intel Core Ultra dành cho AI PC, đều được trang bị những công nghệ đặc thù giúp mã hóa dữ liệu, giữ an toàn cho dữ liệu trong phạm vi kiểm soát của người dùng.
Vì vậy, chúng tôi xem đó là vấn đề hết sức nghiêm túc và đã tích hợp những công nghệ đặc thù ngay trong bộ vi xử lý để giữ cho dữ liệu luôn được bảo mật và an toàn.
Đối với chúng tôi, một hệ sinh thái AI giữ dữ liệu trong phạm vi mà doanh nghiệp mong muốn là một yếu tố rất quan trọng trong cách AI sẽ phát triển.
- Intel đã có kinh nghiệm triển khai AI và tự động hóa tại nhiều quốc gia, đặc biệt là Đông Nam Á, ông có thể chia sẻ vài ví dụ mà ông cho rằng Việt Nam có thể học hỏi trong quá trình chuyển đổi số và ứng dụng AI được không?
Ông George Chacko: Trước hết, tôi muốn chia sẻ rằng, Việt Nam là một thị trường hứa hẹn trong việc ứng dụng AI. Chúng ta có thể thấy rằng, mức độ áp dụng và ứng dụng AI đang tăng lên từng ngày ở nhiều khía cạnh khác nhau.
Ví dụ đầu tiên là trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Hiện, Intel đang hợp tác với Siemens cung cấp giải pháp AI phục vụ phân tích hồ sơ bệnh án của bệnh nhân, hoặc ứng dụng AI trong quá trình chụp cộng hưởng MRI.
Một ví dụ khác nữa liên quan đến thành phố thông minh. Ở lĩnh vực này cũng đã xuất hiện hệ thống và sản phẩm của Intel, tham gia vào việc xử lý hình ảnh từ camera. Tại Singapore, chúng tôi cũng đang làm việc với SEA-LION để tạo ra một mô hình ngôn ngữ chung, không chỉ cho Singapore, mà toàn khu vực.
Ngoài ứng dụng AI trên cloud, Intel cũng cung cấp Edge AI, những sản phẩm có thể tích hợp AI trên thiết bị mà không cần tải dữ liệu lên cloud và có tốc độ xử lý nhanh hơn.
- Nhiều quốc gia ở trong khu vực, đặc biệt là khu vực châu Á - Thái Bình Dương hay Đông Nam Á đang chuyển từ thử nghiệm AI sang triển khai AI ở quy mô doanh nghiệp, cơ quan nhà nước. Theo kinh nghiệm của ông, Việt Nam nên bắt đầu từ đâu và ưu tiên những lĩnh vực nào để AI có thể tạo ra giá trị thực tế?
Ông George Chacko: Tôi cho rằng dù sớm hay muộn, tất cả các ngành đều sẽ ứng dụng AI ở một mức độ nào đó trong tương lai. Tuy nhiên, mức độ sử dụng AI, hay tốc độ ứng dụng AI sẽ phụ thuộc vào ba khía cạnh.
Đầu tiên là mức độ sẵn sàng về mặt nền tảng. Hiểu một cách đơn giản, doanh nghiệp đã có đủ điều kiện tiên quyết, có đủ hạ tầng để sử dụng AI hay chưa.
Thứ hai là sẵn sàng về mặt vận hành, tức là trong khuôn khổ quản trị, quản lý, doanh nghiệp đã có đủ yếu tố để đảm bảo việc sử dụng AI một cách có trách nhiệm và lâu dài chưa.
Và cuối cùng là mức độ sẵn sàng chuyển đổi, tức là năng lực của tổ chức trong việc khai thác tối đa và hiện thực hóa toàn bộ giá trị kinh doanh mà AI mang lại.
Dựa vào ba yếu tố này, chúng ta sẽ đánh giá được một doanh nghiệp hay một tổ chức đã sẵn sàng hay có thể tăng tốc sử dụng AI nhanh đến đâu.
Phát triển AI tại Việt Nam thế nào?- Một trong những thách thức lớn nhất của các nước đang phát triển là thiếu nhân lực AI, dữ liệu chất lượng và hạ tầng tính toán. Từ kinh nghiệm của mình thì theo ông, Việt Nam nên 'giải bài toán' này như thế nào?
Ông George Chacko: Theo tôi, việc đầu tiên là chúng ta cần đảm bảo nâng cao nhận thức cũng như trang bị kiến thức cơ bản về AI cho toàn bộ người dân Việt Nam. Đặc biệt là với các bạn trẻ, những người có cơ hội tiếp cận AI để chuẩn bị cho một lực lượng tốt hơn cho thị trường việc làm. Chúng ta cần đảm bảo rằng mọi người dân có thể tiếp cận được AI.
Ngoài ra, hiện nay Intel cũng đang hợp tác với NIC, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia Việt Nam, để triển khai sáng kiến AI for All (AI Trí tuệ nhân tạo cho cộng đồng). Đây là sáng kiến nhằm mở rộng kiến thức và khả năng tiếp cận AI trên toàn quốc cho người dân Việt Nam.
Điểm thứ hai chúng ta cần đề cập đến là vấn đề chất lượng dữ liệu. Tức nếu muốn tối ưu hay sử dụng AI hiệu quả, chúng ta cần đảm bảo dữ liệu phải sẵn có và đồng bộ. Ở đây có thể hiểu là giữa các cơ quan ban ngành của Việt Nam, nếu như muốn trao đổi thông tin hay lấy số liệu từ cơ quan trung ương đến địa phương, cần đảm bảo dữ liệu đã được làm sạch, được tích hợp và cùng format dữ liệu thì mới trao đổi một cách nhanh chóng và hiệu quả.
Và cuối cùng, tôi cho rằng chúng ta cần đảm bảo hạ tầng cho AI. Ở đây có thể hiểu là hạ tầng điện toán, ví dụ như từ edge cho đến cloud phải đầy đủ, sẵn có thì mới đảm bảo được mức độ ứng dụng và sử dụng AI.
- Ông có thể đưa ra lời khuyên về việc sử dụng AI không? Làm thế nào để các bạn trẻ có thể vừa tận dụng được khả năng của công nghệ, vừa duy trì được khả năng tư duy độc lập và sáng tạo?
Ông George Chacko: Giải pháp tốt nhất để làm điều đó là xác định rõ AI hay công nghệ có thể làm gì và con người sẽ đóng vai trò gì khi sử dụng công nghệ đó. Ví dụ, AI có thể xử lý việc trả lời các câu hỏi của chúng ta, phân tích bộ dữ liệu, nghĩ giải pháp để giúp việc tương tác đó trở nên dễ dàng hơn, hay suy nghĩ về các tình huống giả định hoặc lập kế hoạch. Nhưng về cơ bản, chúng ta có thể thấy rằng con người sẽ là người giao nhiệm vụ cho AI.
Trong khi đó, con người cần giữ lại khả năng phân tích và đánh giá kỹ lưỡng các câu trả lời đó, đảm bảo rằng có những quy tắc cũng như giới hạn an toàn về cách mình sẽ tương tác với AI.
Và cuối cùng, là người chịu trách nhiệm cho quyết định được đưa ra có liên quan đến AI. Tư duy phản biện và trách nhiệm đối với quyết định cuối cùng, tất cả đều phải thuộc về con người. Chừng nào con người còn giữ được điều đó, sự tương tác với công nghệ sẽ ngày càng phong phú và phát triển hơn. Nhìn chung, chúng ta nên đón nhận công nghệ khi nó tiếp tục phát triển.
Vì vậy, tôi muốn nhắn nhủ các bạn trẻ: hãy giữ một tinh thần cởi mở, nhưng đồng thời vẫn giữ khả năng tư duy phản biện, và luôn nhớ rằng quyết định cuối cùng luôn thuộc về con người.
- Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!
(Vietnam+)