Đầu tháng 10, Masan High-Tech Materials (MSR) công bố Elmet Group, doanh nghiệp vật liệu công nghệ cao có trụ sở tại Mỹ, trở thành cổ đông chiến lược với tỷ lệ sở hữu 4,99%. Cùng với khoản đầu tư, hai bên thiết lập thỏa thuận cung ứng vonfram dài hạn.
Theo kế hoạch, MSR dự kiến cung cấp khoảng 1.250 tấn vonfram quy đổi theo hàm lượng WO3 mỗi năm cho Elmet trong hơn 8 năm. Tổng doanh thu tiềm năng của thỏa thuận ước tính khoảng 1,5 tỷ USD theo giá vonfram tại thời điểm công bố.
Hai doanh nghiệp đã có quan hệ thương mại hơn một thập niên. Việc Elmet đồng thời trở thành cổ đông và ký hợp đồng mua hàng dài hạn mở rộng mối quan hệ giữa hai bên từ giao dịch thương mại sang hợp tác về vốn và nguồn cung.
Thông qua thỏa thuận này, năng lực khai thác, chế biến vonfram của MSR tại Việt Nam được kết nối với hoạt động sản xuất vật liệu và linh kiện công nghiệp của Elmet tại Mỹ. MSR cũng đang hướng tới nâng công suất sản phẩm oxit vonfram lên hơn 8.000 tấn mỗi năm để tăng khả năng đáp ứng các hợp đồng và nhu cầu từ khách hàng quốc tế.
Quy mô vận hành của nhà máy chế biến sâu Vonfram chế biến tinh quặng Vonfram và các vật liệu có chứa Vonfram. Ảnh: Masan
Các bước đi trên diễn ra trong bối cảnh chuỗi cung ứng vật liệu chiến lược toàn cầu có nhiều thay đổi, tăng nhu cầu tìm kiếm nguồn nguyên liệu bên ngoài các khu vực cung ứng truyền thống. Theo ghi nhận của S&P Global Energy cuối tháng 9, giá nhiều loại đất hiếm tại Bắc Mỹ tăng mạnh. Cụ thể, giá samarium oxide đạt 800 USD một kg vào cuối tháng 8, tăng từ 175 USD mỗi kg hồi cuối tháng 3, tương đương khoảng 357%. Giá dysprosium oxide cũng tăng từ 1.200 USD lên 2.300 USD mỗi kg trong cùng giai đoạn, tương đương gần 92%.
Diễn biến tương tự xuất hiện trên thị trường vonfram. Theo Fastmarkets, ngày 2/10, giá APT (một sản phẩm vonfram đã qua chế biến), tại châu Âu và Mỹ đạt 2.700-2.900 USD một mtu, cao hơn khoảng 355% so với cùng kỳ năm trước.
Vonfram có độ cứng cao, khả năng chống mài mòn và chịu nhiệt, được sử dụng trong dụng cụ cắt công nghiệp, thiết bị khai khoáng, cơ khí chính xác, hàng không và linh kiện điện tử. Kim loại này cũng được ứng dụng trong một số công đoạn của ngành bán dẫn, lĩnh vực đang mở rộng cùng nhu cầu đầu tư vào trí tuệ nhân tạo và công nghệ cao.
Trong khi phạm vi ứng dụng khá rộng, nguồn cung vonfram lại tập trung vào một số quốc gia. Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), Việt Nam đạt khoảng 3.000 tấn và nằm trong nhóm các quốc gia có sản lượng đáng kể.
Việc bổ sung nguồn cung cũng cần thời gian. Phát triển một mỏ mới và xây dựng cơ sở chế biến vonfram đòi hỏi vốn, công nghệ cùng quá trình triển khai kéo dài nhiều năm. Vì vậy, các doanh nghiệp đã có năng lực khai thác và chế biến có thể tham gia sớm hơn khi khách hàng tìm kiếm thêm nguồn cung.
MSR có tổ hợp khai thác và chế biến vonfram tại Thái Nguyên, cung cấp sản phẩm cho các khách hàng công nghiệp trong và ngoài nước. Việc mở rộng công suất, đồng thời ký hợp đồng dài hạn với một doanh nghiệp Mỹ, đưa MSR tham gia thêm vào khâu kết nối giữa nguồn nguyên liệu, sản phẩm chế biến và khách hàng công nghiệp ở thị trường tiêu thụ.
Theo đại diện MSR, khi chuỗi cung ứng vật liệu chiến lược thay đổi, vai trò của doanh nghiệp không chỉ phụ thuộc vào khả năng sở hữu tài nguyên mà còn nằm ở năng lực chế biến và cung ứng sản phẩm theo yêu cầu của khách hàng. Trên cơ sở đó, MSR tiếp tục mở rộng năng lực sản xuất và quan hệ với các đối tác quốc tế trong chuỗi cung ứng vonfram.
Hoàng Đan