Học sinh TP.HCM trong giờ ăn bán trú - Ảnh: THẢO THƯƠNG
Ngày 15-10, Tuổi Trẻ ghi nhận nhiều ý kiến khác nhau của phụ huynh và nhà trường về việc mở cửa bếp ăn bán trú để giám sát chất lượng bữa ăn của học sinh.
Trong khi phụ huynh muốn được kiểm tra đột xuất, trực tiếp giám sát từ nguồn thực phẩm đến định lượng suất ăn, các trường lại lo ngại việc giám sát cảm tính, mang tính phong trào có thể tạo áp lực và ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa gia đình với nhà trường.
Phụ huynh muốn kiểm tra đột xuất, sợ "mở cửa nửa cánh"
Một phụ huynh có con học THCS tại phường Bình Tân cho rằng việc mở cửa bếp ăn bán trú không nên chỉ diễn ra theo phong trào hoặc tập trung vào đầu năm học, rồi dần thưa vắng khi sự chú ý của dư luận giảm xuống.
"Phụ huynh không muốn chỉ nhìn thực đơn trên giấy hay app. Ban đại diện phụ huynh muốn thay nhau, cử người luân phiên nhau phối hợp với trường, đến từ 5-6h sáng để kiểm tra nguồn thực phẩm đầu vào. Thậm chí kiểm tra cân đo định lượng xem có đủ ký không, rau củ có tươi, thịt cá có nhãn mác, nguồn gốc rõ ràng hay không?", phụ huynh này nói.
Vị này kể một người bạn cũng tham gia ban đại diện cha mẹ học sinh tại một trường THCS ở phường lân cận. Năm học 2025-2026, người bạn này đột xuất vào trường giờ ăn trưa, thấy món cá viên chiên ít dinh dưỡng, trong khi tủ lưu mẫu thức ăn lại có thịt gà, cá. Vì vậy phụ huynh mong muốn việc giám sát được thực hiện sâu sát, xuyên suốt.
Anh Lê Văn Thanh, phụ huynh có con học tiểu học ở phường An Khánh, lo ngại việc giám sát chỉ mang tính hình thức hoặc phụ huynh bị nhà trường làm khó, khiến chuyện "mở cửa bếp ăn trường học" chỉ dừng ở mức "mở nửa cánh cửa".
Anh Thanh băn khoăn liệu khi biết có đoàn kiểm tra, nhà trường mới chuẩn bị chu đáo, còn những ngày bình thường, khay cơm của học sinh có được tươm tất như vậy hay không.
"Nếu phụ huynh muốn kiểm tra phải đăng ký trước 1-2 ngày, vào trường lại bị cấm quay phim, chụp ảnh thì không còn ý nghĩa minh bạch. Đã mở cửa bếp ăn thì phải mở bất cứ lúc nào, để phụ huynh có thể kiểm tra bất ngờ, đột xuất", anh Thanh bày tỏ.
Ngày 15-10, Tuổi Trẻ cũng ghi nhận không ít phụ huynh vào trường giám sát bữa ăn cũng chỉ nhìn bằng mắt thường dựa trên kinh nghiệm đi chợ hằng ngày, chứ không thể biết nguồn gốc và độ an toàn thực phẩm.
Vì vậy phụ huynh mong muốn các cơ quan chức năng hoặc nhà trường cung cấp một bộ quy chuẩn ngắn gọn, để phụ huynh tự kiểm tra tại chỗ đối với các nguyên liệu "nhìn đã thấy nghi".
Giám sát sao để phụ huynh an tâm, trường không áp lực?
Là trường tổ chức bữa ăn bán trú theo hình thức suất ăn công nghiệp, một hiệu trưởng ở phường Tân Định cho biết rất áp lực khi vừa phải quản lý, giám sát đơn vị cung ứng, vừa tìm cách giải tỏa tâm lý, tạo niềm tin cho phụ huynh.
"Nhà trường có chuyên môn về sư phạm, không có máy móc hay năng lực chuyên môn để kiểm tra hóa chất, chất cấm trong thịt một cách chính xác, chuyên nghiệp, dù hằng ngày vẫn kiểm soát chặt đơn vị cung ứng.
Trong khi đó phụ huynh giám sát cũng chỉ bằng mắt thường. Thấy hôm đó cơm ít thịt hơn một chút, ít rau hơn liền chụp ảnh đăng mạng xã hội kèm bình luận tiêu cực. Điều này tạo áp lực cho nhà trường, làm tổn thương mối quan hệ giữa gia đình và nhà trường", vị hiệu trưởng chia sẻ.
Đề xuất giải pháp, vị hiệu trưởng cho rằng thay vì mở cửa trường học theo cách cơ học, nên chuyển sang giám sát số. Đơn vị cung cấp suất ăn cần lắp camera giám sát toàn bộ quá trình chế biến tại xưởng và chia suất tại trường, để ban đại diện phụ huynh có thể theo dõi dữ liệu mà không phải trực tiếp đến nơi.
Trong khi đó một số lãnh đạo trường có bếp ăn tại chỗ cho biết hoàn toàn ủng hộ phụ huynh tham gia giám sát. Tuy nhiên mở cửa bếp ăn không có nghĩa là ai cũng có thể vào bất cứ lúc nào. Bếp ăn bán trú phục vụ hàng nghìn học sinh phải tuân thủ nghiêm quy trình một chiều nhằm phòng ngừa nhiễm khuẩn chéo.
Các trường khẳng định sẵn sàng mở cửa để phụ huynh giám sát bữa ăn bán trú, nhưng cần có quy chế và lịch trình rõ ràng.
"Ban đại diện cha mẹ học sinh có thể lập tổ giám sát bán trú, phân công lịch luân phiên, có quyền kiểm tra đột xuất khâu giao nhận thực phẩm vào sáng sớm hoặc công đoạn chia suất ăn trưa. Phụ huynh cần mặc đồ bảo hộ, giám sát khoa học, chứ không phải đi xem theo phong trào", một hiệu trưởng ở khu vực trung tâm TP.HCM đề xuất.
TP.HCM yêu cầu công khai 6 nội dung về bữa ăn bán trú mỗi ngàyTP.HCM có 2.402 cơ sở giáo dục tổ chức bữa ăn bán trú, nội trú. Ngành giáo dục yêu cầu tăng giám sát của phụ huynh, công khai thông tin bữa ăn và phản hồi các kiến nghị trong 24 giờ.