Moscow cảnh báo đanh thép vụ Na Uy bắt tàu Nga theo yêu cầu của Ukraine

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova ngày 3/9 cảnh báo việc Na Uy tịch thu tàu nghiên cứu Professor Molchanov của Nga thực chất là hành động “cướp biển”.

"Từ “tịch thu” chính xác hơn từ “tạm giữ”. “Tạm giữ” thường gắn liền với các quy trình pháp lý. Còn bây giờ, chúng ta đã thấy rõ bức tranh toàn cảnh về những gì đang diễn ra. Trước đây, có lẽ là 10-15 năm về trước, người ta có thể từng ảo tưởng rằng đây là một thủ tục pháp lý nào đó, rằng có những yêu cầu pháp lý chính đáng có thể được giải quyết tại tòa án hoặc trọng tài. Nhưng giờ đây, phương Tây đã hợp pháp hóa - hay đúng hơn là gỡ bỏ lớp vỏ bọc che đậy - hành vi cướp biển”, bà Zakharova tuyên bố.

Cùng ngày, Đại sứ Nga tại Oslo Nikolay Korchunov cũng khẳng định Đại sứ quán Nga tại Na Uy coi việc bắt giữ tàu Professor Molchanov là hành động vi phạm luật pháp quốc tế.

"Đại sứ quán coi việc bắt giữ tàu Professor Molchanov, tàu do công ty nhà nước Arcticugol vận hành và thuộc sở hữu của Cơ quan Liên bang về Khí tượng Thủy văn và Giám sát Môi trường Nga (Roshydromet), là hành động vi phạm luật pháp quốc tế mang động cơ chính trị”, ông Korchunov nói.

Theo Đại sứ Korchuno, việc bắt giữ diễn ra “sau phán quyết của tòa án quận North Troms và Senja nhằm thi hành quyết định của tòa trọng tài The Hague, cơ quan mà Nga không công nhận thẩm quyền trong vụ kiện Naftogaz và phía Nga cũng không tham gia vào các thủ tục tố tụng”.

Nhà ngoại giao Nga cho biết phán quyết được đưa ra ngay trước khi tàu Professor Molchanov đến Svalbard, quần đảo thuộc Na Uy ở Bắc Băng Dương, và được công bố khi tàu đang ở Barentsburg. Theo Đại sứ Korchuno, điều này cho thấy rõ ràng vụ bắt giữ tàu Nga là một “hành động có sự phối hợp và được tiến hành có chủ đích”.

Đại sứ Korchuno cho biết các luật sư sẽ kháng cáo phán quyết của tòa án Na Uy và bảo vệ lợi ích của Nga bằng các biện pháp pháp lý.

"Chúng tôi yêu cầu trả tự do ngay lập tức cho con tàu và đảm bảo an toàn cho hành khách cũng như thủy thủ đoàn", Đại sứ quán Nga tuyên bố.

Trước đó, chính quyền Na Uy đã bắt giữ tàu nghiên cứu Professor Molchanov của Nga tại Svalbard theo yêu cầu từ công ty nhà nước Naftogaz của Ukraine. Tàu bị tạm giữ vào ngày 2/9 khi đang neo đậu tại Barentsburg, khu định cư nhỏ thuộc quần đảo Svalbard ở Bắc Cực với dân cư chủ yếu là người Nga.

Professor Molchanov là tàu nghiên cứu thuộc sở hữu nhà nước Nga, chuyên thực hiện các chuyến vận chuyển hành khách và hàng hóa định kỳ giữa Murmansk và Svalbard, phục vụ việc đưa các nhà khoa học, các nhân viên cùng gia đình họ, khách du lịch và nhu yếu phẩm đến những khu định cư của Nga trên quần đảo này.

Naftogaz trước đây từng tìm cách thu giữ tài sản nhà nước Nga ở những nơi khác tại châu Âu. Naftogaz cho rằng Moscow hiện nợ công ty này khoảng 4,22 tỷ USD, cộng với tiền lãi và chi phí pháp lý.

Naftogaz cho biết công ty yêu cầu bắt giữ tàu Nga như một phần trong nỗ lực quốc tế nhằm thực thi phán quyết của tòa trọng tài The Hague liên quan đến các tài sản mà công ty bị mất tại Crimea, sau khi bán đảo này sáp nhập vào Nga năm 2014.

Vụ bắt giữ tàu Professor Molchanov diễn ra sau một loạt vụ bắt giữ tàu có liên hệ với Nga do phương Tây thực hiện. Phương Tây cáo buộc các tàu này thuộc “hạm đội bóng tối” chuyên hỗ trợ Nga lách lệnh trừng phạt.

Moscow bác bỏ cáo buộc về “hạm đội bóng tối”, vì cho rằng không có cơ sở trong luật pháp quốc tế. Nga cáo buộc các nước phương Tây sử dụng các biện pháp trừng phạt làm cái cớ để can thiệp vào hoạt động thương mại hàng hải dân sự.

Tháng trước, Tổng thống Vladimir Putin cảnh báo các nỗ lực tịch thu tàu Nga và bán hàng hóa trên tàu bị coi là hành vi "cướp biển và cướp bóc". Ông Putin khẳng định Moscow sẵn sàng đáp trả tương xứng ở bất kỳ nơi nào trên thế giới.