Bên vịnh Msasani thơ mộng ở thành phố Dar es Salaam của Tanzania, khu chợ thủ công Slipway là điểm đến hấp dẫn đối với du khách muốn khám phá nghệ thuật chạm khắc truyền thống châu Phi.
Tại đây, những sản phẩm làm từ gỗ Mpingo, còn gọi là gỗ đen châu Phi, không chỉ gây ấn tượng bởi vẻ đẹp tự nhiên của chất liệu mà còn thể hiện sự khéo léo, tài hoa của các nghệ nhân địa phương.
Chị Trương Ngọc Trang, cán bộ Đại sứ quán Việt Nam tại Tanzania, cho biết mỗi khi người thân, bạn bè sang thăm, chị thường đưa họ đến khu chợ để lựa chọn những món quà lưu niệm độc đáo. Bản thân chị cũng nhiều lần mua các sản phẩm từ gỗ Mpingo để tặng bạn bè và đối tác.
Theo chị, những món đồ thủ công này mang nét đặc trưng của văn hóa Tanzania, đồng thời lưu giữ những kỷ niệm về đất nước Đông Phi.
Tại các gian hàng kết hợp xưởng chế tác ở Slipway, những khối gỗ thô dần được các nghệ nhân biến thành tác phẩm nghệ thuật. Từ tượng voi, tê giác, hình người đến các loại mặt nạ với nhiều hình dáng, kích cỡ, mỗi sản phẩm đều mang phong cách tạo hình đặc trưng của nghệ thuật châu Phi.
Chia sẻ với phóng viên TTXVN tại châu Phi, ông Augustino Neo Chomoko, một nghệ nhân đã có hàng chục năm gắn bó với nghề, cho biết ông chế tác nhiều sản phẩm, trong đó có tượng động vật, tượng người và mặt nạ. Đặc biệt, tượng tê giác hai sừng là một trong những tác phẩm được ông dành nhiều tâm huyết. Với kích thước cao khoảng 30 cm, dài 50 cm, mỗi bức tượng cần khoảng ba tuần để hoàn thiện, từ khâu tạo hình, chạm khắc đến xử lý bề mặt và đánh bóng.
Theo ông Chomoko, công việc này đòi hỏi sự kiên nhẫn, tỉ mỉ và kinh nghiệm để từng đường nét, chi tiết đạt độ tinh xảo, đồng thời giữ được vẻ đẹp tự nhiên của gỗ.
Mpingo, có tên khoa học là Dalbergia melanoxylon, nổi tiếng với phần lõi gỗ sẫm màu, độ cứng và mật độ cao. Không chỉ được sử dụng trong chế tác đồ thủ công mỹ nghệ, loại gỗ này còn là nguyên liệu sản xuất một số nhạc cụ hơi. Những đặc tính riêng biệt tạo nên sức hấp dẫn cho các sản phẩm chạm khắc, song cũng đặt ra yêu cầu cao về kỹ thuật xử lý và tay nghề nghệ nhân.
Du khách quốc tế là nhóm khách hàng chủ yếu tại Slipway. Nhiều người đến từ Pháp, Đan Mạch, Thụy Điển, Hà Lan, Trung Quốc, Nhật Bản và Việt Nam tìm mua tượng gỗ, mặt nạ, đồ trang trí để làm đẹp không gian sống, tặng người thân hoặc lưu giữ kỷ niệm về Tanzania.
Việc bố trí các gian hàng ngay tại nơi chế tác cũng mang đến cho du khách trải nghiệm thú vị. Không chỉ lựa chọn sản phẩm, khách tham quan còn được tận mắt chứng kiến quá trình những khối gỗ thô trở thành các tác phẩm nghệ thuật. Qua đó, các nghệ nhân vừa tạo dựng sinh kế, vừa góp phần đưa nghệ thuật thủ công truyền thống Tanzania đến gần hơn với bạn bè quốc tế.
Trước nhu cầu ngày càng tăng, Tanzania đang triển khai các dự án trồng mới cây Mpingo nhằm bảo đảm nguồn nguyên liệu, duy trì nghề thủ công và hướng tới phát triển bền vững.
Những nỗ lực này không chỉ góp phần bảo vệ tài nguyên rừng, gìn giữ sinh kế của nghệ nhân mà còn tạo thêm sức hút cho ngành du lịch của quốc gia Đông Phi./.
(TTXVN/Vietnam+)