Nga dồn dập tập kích, cỗ máy kinh tế của Ukraine rung lắc mạnh

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Những cuộc tấn công của Nga nhằm vào hoạt động hậu cần và các doanh nghiệp khiến nhiều ngành kinh tế Ukraine phải đình trệ, gây tác động mạnh mẽ tới thu nguồn ngân sách nhà nước.

Nga dồn dập tập kích, cỗ máy kinh tế của Ukraine rung lắc mạnh - 1 — Bên trong một nhà máy sản xuất thép bị tập kích ở Ukraine (Ảnh: RBC Ukraine).

Trong những tháng qua, Ukraine nhiều lần tuyên bố tập kích vào cơ sở hạ tầng năng lượng chủ chốt của Nga, các tàu chở dầu, nhà kho thương mại điện tử và bán lẻ với mục tiêu gây ảnh hưởng tới nền kinh tế của phía Moscow. Ukraine hy vọng áp lực mà họ tạo ra đủ lớn để Nga bị sụt giảm ngân sách cho chiến sự, từ đó Kiev sẽ có lợi thế lớn hơn trên bàn đàm phán.

Tuy nhiên, Nga cũng không ngồi yên và đã trả đũa Ukraine. Trong thời gian qua, Nga tăng cường các vụ tập kích vào cỗ máy kinh tế của đối thủ bằng các cuộc tập kích cường độ cao. Kết quả là, nhiều cơ sở sản xuất, kho hàng và doanh nghiệp của Ukraine bị trúng hỏa lực phải đóng cửa hoặc cắt giảm nhân sự.

Theo trang tin RBC Ukraine, Nga đang tận dụng việc Kiev thiếu nghiêm trọng vũ khí đánh chặn tên lửa đạn đạo để tăng cường các cuộc tấn công. Nga cũng đẩy mạnh sử dụng UAV gắn động cơ phản lực, vốn cũng đang khiến phía Ukraine gặp thách thức trong việc ngăn chặn.

Ban đầu, Nga nhằm vào các kho hàng và doanh nghiệp, cũng như hạ tầng đường sắt mà họ cho là hỗ trợ cho nỗ lực quân sự của Ukraine. Giới quan sát nhận định, Nga trong thời gian tới có thể tấn công vào các cơ sở năng lượng, trung tâm dữ liệu và hạ tầng internet của đối phương.

Các cuộc tập kích quy mô lớn của Nga gây ra một chuỗi hậu quả tiêu cực với nền kinh tế Ukraine. Doanh nghiệp ngừng hoạt động đồng nghĩa là nguồn thu từ thuế giảm, việc làm ít hơn, tỷ lệ thất nghiệp gia tăng. Hoạt động xuất, nhập khẩu đình trệ khi Nga tăng cường tập kích vào các cảng của đối thủ ở Biển Đen. Khi kinh tế trở nên khó khăn, chi tiêu của người tiêu dùng giảm, khiến các doanh nghiệp vẫn còn cố gắng trụ lại được cũng gặp thách thức. Nó tạo ra một vòng lặp không có hồi kết.

Ngay cả những doanh nghiệp lớn của Ukraine cũng bị ảnh hưởng. Một trong những trụ cột của ngành công nghiệp nặng Ukraine gần đây cũng đã đối mặt với khó khăn.

Doanh nghiệp ArcelorMittal cho biết họ không thể tiếp tục hoạt động sau nhiều lần bị tấn công. Trên thực tế, toàn bộ ngành thép, vốn từng là xương sống trong hoạt động xuất khẩu của Ukraine, giờ đã gần như đình trệ.

Tình hình cũng khó khăn đối với nông dân, những người bị ảnh hưởng bởi việc các cảng ở khu vực Biển Đen mở rộng bị phong tỏa. Nga đã gia tăng tấn công vào hạ tầng cảng nhằm đáp trả những cuộc tập kích trước đó của Ukraine nhằm vào mục tiêu của Moscow ở khu vực Crimea.

Giới quan sát cũng nhận thấy một xu hướng của người dân và doanh nghiệp của Ukraine là chuyển tới khu vực an toàn hơn ở miền Tây, nhưng không phải ai cũng sẵn sàng và có nguồn lực để làm được điều đó.

Mặt khác, khi mùa đông đang tới gần, Ukraine cũng có nguy cơ đối mặt với làn sóng từ các cuộc tấn công của Nga vào hạ tầng năng lượng, khiến thách thức trở nên lớn hơn nữa. Dù Ukraine đã có biện pháp chuẩn bị trước từ nhiều tháng, nhưng Nga, với tiềm lực áp đảo, vẫn có thể gây ra thiệt hại lớn cho đối thủ.

Các chuyên gia cảnh báo, khi nền kinh tế bị ảnh hưởng, Ukraine có nguy cơ đối mặt với một thách thức khác là sự thiếu vắng các nguồn tài chính rõ ràng cho năm 2027 nói chung. Viện trợ của phương Tây có xu hướng giảm trong thời gian qua, ngược lại, Ukraine vẫn cần một khoản tiền lớn để duy trì ngân sách quốc phòng, sản xuất vũ khí.

Thêm vào đó là một làn sóng bầu cử tại châu Âu và khả năng các đảng cực hữu lên nắm quyền ở một số quốc gia châu Âu chủ chốt. Điều đó có thể ảnh hưởng tới tần suất và quy mô viện trợ cho Ukraine trong tương lai.

Trong những tháng gần đây, Ukraine nhiều lần tuyên bố đã tấn công các cơ sở năng lượng trọng yếu của Nga, tàu chở dầu, kho thương mại điện tử và cơ sở bán lẻ. Kiev kỳ vọng những đòn đánh ấy gây sức ép lên nền kinh tế Moscow, làm giảm nguồn ngân sách dành cho chiến sự và giúp Ukraine có thêm lợi thế trên bàn đàm phán. Nhưng Nga cũng đáp trả bằng các cuộc tập kích ngày càng dữ dội, khiến nhiều doanh nghiệp, kho hàng và cơ sở sản xuất của Ukraine phải đóng cửa hoặc cắt giảm nhân sự. Theo trang tin RBC Ukraine, Moscow đang tận dụng tình trạng Kiev thiếu nghiêm trọng tên lửa đánh chặn đạn đạo để gia tăng sức ép quân sự. Nga đồng thời đẩy mạnh sử dụng máy bay không người lái gắn động cơ phản lực, loại vũ khí cũng gây khó khăn cho nỗ lực phòng thủ của Ukraine. Những đợt tập kích ban đầu nhắm vào kho hàng, doanh nghiệp và đường sắt mà Nga cho là có liên quan đến hoạt động quân sự của đối phương. Giới quan sát nhận định các mục tiêu tiếp theo của Nga có thể bao gồm cơ sở năng lượng, trung tâm dữ liệu và hạ tầng internet của Ukraine. Nếu hoạt động kinh tế bị gián đoạn thêm, tác động sẽ không chỉ dừng ở những nhà máy hay kho hàng trúng đòn, mà còn lan sang ngân sách và đời sống thường nhật. Doanh nghiệp ngừng hoạt động đồng nghĩa nguồn thu thuế suy giảm, việc làm ít đi và nguy cơ thất nghiệp tăng lên. Xuất nhập khẩu cũng chịu sức ép khi Nga tăng cường tấn công các cảng Ukraine tại Biển Đen, tuyến đường quan trọng đối với hoạt động thương mại. Khi hàng hóa lưu thông khó khăn, doanh nghiệp mất cơ hội bán hàng, còn người tiêu dùng có thể thắt chặt chi tiêu vì tình hình kinh tế ngày càng nặng nề. Vòng xoáy ấy khiến những công ty vẫn cố duy trì hoạt động cũng gặp thêm trở ngại, trong khi nền kinh tế mất dần sức bật. Khó khăn không chỉ chạm tới các cơ sở nhỏ, mà còn ảnh hưởng đến những doanh nghiệp lớn trong các ngành công nghiệp quan trọng của Ukraine. ArcelorMittal, một trong những trụ cột của ngành công nghiệp nặng nước này, cho biết họ không thể tiếp tục hoạt động sau nhiều lần bị tấn công. Ngành thép, từng giữ vai trò xương sống trong xuất khẩu Ukraine, hiện gần như đình trệ, theo thông tin được bài viết dẫn lại. Nông dân cũng chịu tác động khi các cảng tại khu vực Biển Đen rộng lớn bị phong tỏa, làm gián đoạn con đường đưa nông sản ra thị trường. Nga gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào hạ tầng cảng để đáp trả những đòn đánh trước đó của Ukraine vào mục tiêu Nga tại Crimea. Một số người dân và doanh nghiệp tìm cách chuyển về miền Tây an toàn hơn, nhưng không phải ai cũng có đủ điều kiện hoặc sẵn lòng rời đi. Mùa đông đang đến gần, khiến nguy cơ Nga đánh vào hạ tầng năng lượng trở thành mối lo lớn hơn đối với Ukraine. Kiev đã chuẩn bị từ nhiều tháng, song tiềm lực quân sự vượt trội của Nga vẫn có thể gây thiệt hại đáng kể, theo nội dung bài viết. Nếu điện và hoạt động sản xuất tiếp tục bị đe dọa, sức ép lên doanh nghiệp, người lao động và đời sống người dân có thể càng chồng chất. Các chuyên gia cảnh báo khó khăn kinh tế còn đặt Ukraine trước câu hỏi lớn về những nguồn tài chính rõ ràng cho năm 2027. Viện trợ phương Tây có xu hướng giảm, trong khi Kiev vẫn cần khoản tiền lớn để duy trì ngân sách quốc phòng và sản xuất vũ khí. Bài viết của Dân Trí cũng lưu ý các cuộc bầu cử tại châu Âu và khả năng những đảng cực hữu lên nắm quyền ở một số nước chủ chốt có thể ảnh hưởng đến quy mô, tần suất viện trợ Ukraine trong tương lai.