Khoảng 1,2 triệu tỷ đồng được giao dịch mỗi ngày
Phát biểu tại lễ khai mạc Hội thảo và Triển lãm Smart Banking 2026 sáng 22/10 tại Hà Nội, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng cho biết hệ thống ngân hàng Việt Nam đang xử lý khoảng 100 triệu giao dịch thanh toán mỗi ngày, với tổng giá trị khoảng 1,2 triệu tỷ đồng.
Ngày nay, lợi thế cạnh tranh không còn nằm ở việc ngân hàng nào ứng dụng nhiều công nghệ hơn, mà ở khả năng biến dữ liệu thành giá trị, biến công nghệ thành năng suất, hiệu quả hoạt động và củng cố niềm tin của khách hàng.
Từ góc độ đó, Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng nhấn mạnh việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong ngân hàng phải tạo ra giá trị thực chất, chứ không chỉ tạo ra ấn tượng về mặt công nghệ; càng số hóa, niềm tin càng trở thành tài sản quan trọng của hệ thống và khả năng chống chịu phải trở thành năng lực cốt lõi của mỗi ngân hàng.
“Khi hoạt động ngân hàng ngày càng phụ thuộc vào công nghệ, dữ liệu và kết nối với các đối tác trong hệ sinh thái, một sự cố tại một điểm có thể gây ra tác động lan rộng đến toàn hệ thống. Rủi ro an ninh mạng vì vậy không còn là vấn đề riêng của bộ phận công nghệ thông tin, mà liên quan trực tiếp đến hoạt động kinh doanh, uy tín, niềm tin của khách hàng và sự ổn định của hệ thống ngân hàng”, ông Dũng cho hay.
Theo ông Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, nếu ở giai đoạn trước, các ngân hàng tập trung vào số hóa quy trình và chuyển dịch kênh giao dịch từ trực tiếp sang trực tuyến, thì ngày nay, AI - đặc biệt là AI tạo sinh (GenAI) và Hệ sinh thái Trợ lý ảo (AI Agent) - đang dần trở thành "trái tim" trong chiến lược vận hành và sáng tạo giá trị của hệ thống ngân hàng hiện đại.
Theo đó, có 3 chuyển dịch lớn đang diễn ra rõ nét trong ngành ngân hàng gồm: Chuyển dịch từ tự động hóa đơn lẻ sang hệ sinh thái AI thông minh (AI-First & AI-Native); AI trở thành lá chắn phòng chống gian lận thời gian thực; sự hình thành của khung khổ pháp lý về AI chuẩn hóa.
Từ "số hóa quy trình" đến "thông minh hóa hệ sinh thái"
Về phía ngân hàng thương mại, ông Nguyễn Hưng, Tổng Giám đốc TPBank, cho rằng chuyển đổi số giúp mở rộng quy mô, nhưng kỷ nguyên mới đòi hỏi ngân hàng phải chuyển từ "số hóa quy trình" sang "thông minh hóa hệ sinh thái", nơi AI không chỉ là công cụ hỗ trợ mà trở thành động lực tăng trưởng cốt lõi, thấu hiểu ngữ cảnh và chủ động phục vụ khách hàng.
Đứng trên nền tảng 18 triệu khách hàng với 99,5% giao dịch trực tuyến qua kênh số, Tổng Giám đốc TPBank khẳng định sự kết hợp giữa AI, văn hoá dữ liệu và năng lực kiểm soát của con người chính là chìa khoá chuyển hoá quy mô thành lợi thế cạnh tranh bền vững.
Theo ông Lê Quang Hà, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV An ninh mạng Viettel, trọng tâm của các ngân hàng hiện nay là xây dựng năng lực giám sát liên tục, phát hiện sớm mối đe dọa, ứng phó sự cố và duy trì hoạt động của các dịch vụ thiết yếu.
Trước nguy cơ lừa đảo trực tuyến, giả mạo danh tính và tấn công ứng dụng AI, ông Hà cũng nhấn mạnh vai trò của phân tích hành vi, phát hiện bất thường và tình báo mối đe dọa nhằm bảo vệ giao dịch, củng cố niềm tin khách hàng và đảm bảo trải nghiệm ngân hàng số liền mạch.
Do đó, ông Harmon Wang, Tổng Giám đốc, StreamCube Technology nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng hệ thống phòng chống gian lận thông minh, toàn diện trên quy mô toàn ngân hàng, kết hợp với cơ chế phối hợp giữa cơ quan quản lý, lực lượng chức năng, ngân hàng và các đơn vị cung cấp dịch vụ liên quan.