Nghề 'đi giật lùi' kiếm bộn tiền lúc sáng sớm

Nguồn ảnh: Tiền Phong

Sáng sớm, ngư dân Cửa Lò (Nghệ An) lại ngâm mình dưới nước biển, kéo lưới bắt ruốc. Những hôm trúng luồng, mỗi gia đình có thể thu về vài triệu đồng chỉ sau vài giờ lao động. Đi vớt ruốc như đi tắm biển buổi sáng Rẽ sóng ‘săn’ ruốc biển, ngư dân bỏ túi tiền triệu trong ngày Ngư dân Bình Định trúng đ...

Những ngày này, bãi biển Cửa Lò (phường Cửa Lò, Nghệ An) rộn ràng từ sáng sớm. Dưới làn nước, từng tốp ngư dân thoăn thoắt kéo lưới, đẩy nhủi bắt ruốc. Trên bờ, người thân và thương lái chờ sẵn để cân bán những mẻ hải sản tươi rói vừa được đưa lên.

Ruốc, còn gọi là moi, là loài hải sản nhỏ thường xuất hiện thành đàn ở vùng biển ven bờ. Theo kinh nghiệm của ngư dân địa phương, mùa ruốc thường kéo dài từ tháng 6 đến tháng 9 âm lịch. Khi đàn ruốc áp sát bờ, người có kinh nghiệm có thể dựa vào sự thay đổi màu nước để nhận biết luồng, lựa chọn vị trí khai thác.

Không cần tàu lớn hay thiết bị hiện đại, ngư dân vẫn có thể kiếm sống bằng những ngư cụ đơn giản. Với chiếc nhủi - loại lưới hình vòm gắn với cán tre - người làm nghề lội dọc mép nước, vừa đi vừa kéo lưới gom ruốc. Động tác đi lùi, ghì nhủi sát đáy cát đòi hỏi sự nhịp nhàng và kinh nghiệm.

Một số người chọn cách kéo lưới đôi. Hai người cầm hai đầu lưới, rà dọc bờ rồi phối hợp kéo vào để gom ruốc. Khi đàn ruốc xuất hiện dày, phương pháp này giúp tăng sản lượng khai thác.

Ông Nguyễn Đình Bình (60 tuổi, trú tại phường Cửa Lò) cho biết, hằng ngày, ông cùng các con ra biển từ 5h sáng, đến khoảng 10h thì trở về. “Sáng nay, ba bố con kéo được hơn một tạ ruốc. Những hôm gặp luồng ruốc lớn, sản lượng có thể đạt 4-5 tạ. Ruốc tươi được thương lái thu mua ngay tại bãi với giá 20.000-30.000 đồng/kg. Nếu trúng đậm, gia đình có thể thu về vài triệu đồng sau một buổi sáng”, ông Bình chia sẻ.

Với ông Thương (trú tại phường Cửa Lò), công việc này còn là một phần ký ức gia đình. Từ nhỏ, ông đã theo cha ra biển mỗi khi ruốc về. Đến nay, dù tuổi đã cao, ông vẫn duy trì thói quen mang nhủi ra bãi từ sáng sớm. “Ngày trước, tôi hay theo bố đi đẩy ruốc. Bây giờ có tuổi nhưng hễ ruốc về, tôi vẫn muốn ra bãi. Vừa có thêm thu nhập, vừa được vận động, hít thở không khí biển”, ông Thương kể.

Bên cạnh hình thức khai thác truyền thống ven bờ bằng nhủi và lưới kéo, một số ngư dân Cửa Lò còn sử dụng tàu thuyền để vươn khơi khai thác ruốc, góp phần nâng cao sản lượng và mở rộng phạm vi đánh bắt.

Theo người dân địa phương, ngoài bán ruốc tươi với giá khoảng 20.000-30.000 đồng/kg, nhiều gia đình còn giữ lại một phần để phơi khô, làm mắm hoặc chế biến món ăn. Ruốc khô hiện có giá khoảng 120.000-150.000 đồng/kg, giúp người dân đa dạng cách tiêu thụ sản phẩm.

Lãnh đạo UBND phường Cửa Lò cho biết, nghề khai thác ruốc ven bờ không chỉ tạo thêm thu nhập cho người dân mà còn góp phần duy trì sinh kế của ngư dân địa phương. Thời gian tới, phường sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân khai thác thủy sản đúng quy định, chú trọng bảo đảm an toàn khi lao động trên biển.

Mỗi độ từ tháng 6 đến tháng 9 âm lịch, vùng biển ven bờ phường Cửa Lò thuộc tỉnh Nghệ An lại rộn ràng vào mùa săn ruốc biển. Thay vì phụ thuộc vào tàu lớn hay thiết bị hiện đại, ngư dân chỉ cần sử dụng ngư cụ thô sơ như chiếc nhủi gắn cán tre hoặc kéo lưới đôi ven mép nước. Động tác đi lùi nhịp nhàng và ghì sát đáy cát giúp người làm nghề đón đúng luồng hải sản áp sát bờ để gom trọn từng mẻ ruốc tươi rói. Mỗi chuyến ra khơi chớp nhoáng từ 5 giờ đến 10 giờ sáng có thể đem lại nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ gia đình. Điển hình như gia đình ông Nguyễn Đình Bình có thể thu hoạch từ hơn một tạ đến vài tạ ruốc mỗi buổi, thu về hàng triệu đồng khi thương lái mua ngay tại bãi với giá từ 20.000 đến 30.000 đồng một kg. Bên cạnh việc bán tươi, sản phẩm còn được phơi khô đạt mức giá từ 120.000 đến 150.000 đồng một kg hoặc chế biến thành mắm để tối ưu hóa giá trị kinh tế. Hoạt động khai thác ruốc ven bờ vừa tạo sinh kế tức thì, vừa lưu giữ nét văn hóa lao động truyền thống của những ngư dân gắn bó lâu năm như ông Thương. Để gia tăng hiệu quả, một số lao động địa phương cũng chủ động đưa tàu thuyền vươn khơi nhằm mở rộng phạm vi đánh bắt. Chính quyền phường Cửa Lò tiếp tục định hướng tuyên truyền người dân khai thác đúng quy định và bảo đảm an toàn lao động trên biển.