Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định người lao động tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) đến tuổi về hưu mà chưa đủ năm đóng tối thiểu, cũng chưa tới tuổi nhận hưu trí xã hội được chọn nhận trợ cấp hàng tháng từ chính khoản đóng góp vào Quỹ. Điều kiện người đó không rút một lần và không bảo lưu thời gian đóng.
Năm 2026, tuổi thụ hưởng của nhóm này với nam là 61 tuổi 6 tháng, nữ đủ 57 tuổi và đóng BHXH dưới 15 năm. Mức hưởng thấp nhất bằng hưu trí xã hội, hiện hành là 540.000 đồng.
Người cao tuổi Hà Nội thư giãn bên Hồ Gươm. Ảnh: Ngọc Thành
Quyết định hồi tháng 8 của Bộ Tài chính quy định rõ hồ sơ gồm văn bản đề nghị theo mẫu và sổ BHXH. Người dân không cần nộp lại sổ giấy nếu đã có dữ liệu điện tử liên thông đầy đủ trên hệ thống của ngành bảo hiểm xã hội. Trường hợp ủy quyền thì hồ sơ cần đi kèm văn bản ủy quyền được chứng thực theo quy định.
Lao động kê khai thông tin và nộp hồ sơ trực tuyến qua cổng dịch vụ công, bưu điện hoặc trực tiếp tại bộ phận một cửa của cơ quan Bảo hiểm xã hội cơ sở nơi cư trú hoặc cấp tỉnh. Người dân không phải nộp lệ phí.
Thời gian giải quyết không quá 5 ngày làm việc tính từ ngày nhận được đủ hồ sơ hợp lệ. Người hưởng nhận kết quả trực tuyến hoặc trực tiếp theo hình thức đã đăng ký, gồm quyết định về việc hưởng trợ cấp, thẻ bảo hiểm y tế, bản quá trình đóng BHXH và tiền trợ cấp hàng tháng.
Luật hiện hành quy định thời gian hưởng được tính từ tháng mà lao động đủ tuổi nghỉ hưu, có văn bản đề nghị nhận trợ cấp hàng tháng cho đến khi đủ 75 tuổi. Số tháng hưởng căn cứ vào thời gian đóng và nền tiền lương tham gia BHXH. Ngoài tiền trợ cấp, người hưởng được ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế. Tiền trợ cấp được điều chỉnh khi Chính phủ nâng lương hưu.
Cả nước có hơn 3,4 triệu người hưởng lương hưu, trợ cấp với các mức khác nhau: hơn 11.500 người hưởng 20 triệu đồng mỗi tháng trở lên; gần 418.500 người hưởng 10 đến dưới 20 triệu đồng; 1,063 triệu người hưởng 6 đến dưới 10 triệu đồng; 1,347 triệu người hưởng 3 đến dưới 6 triệu đồng; 144.850 người hưởng 2,34 đến dưới 3 triệu đồng và gần 419.400 người hưởng dưới 2,34 triệu đồng.
Hồng Chiêu