
Ông Phan Xuân Hồng sinh sống trong căn nhà xuống cấp nghiêm trọng bên Quốc Tử Giám - Ảnh: NGUYỄN DO
Nằm cạnh Hoàng thành Huế, Quốc Tử Giám triều Nguyễn đang được tu bổ với kinh phí hơn 108 tỉ đồng. Sau khi hoàn thành trùng tu, tôn tạo, di tích Quốc Tử Giám sẽ kết nối với Bảo tàng Cổ vật Cung đình Huế và Cơ Mật Viện, hình thành không gian tham quan, trải nghiệm văn hóa. Tuy nhiên, hiện tại, ngay bên di tích vẫn tồn tại những dãy nhà tập thể xuống cấp nghiêm trọng, tường nứt, cột kèo mục nát, có căn đã sập mái.
Cột kèo nhà mục nát, người dân căng bạt chống dột

Nhiều căn nhà xuống cấp, hư hỏng nghiêm trọng - Ảnh: NGUYỄN DO
Theo ghi nhận, tại khu vực đường Đoàn Thị Điểm và Đinh Tiên Hoàng, bên cạnh di tích Quốc Tử Giám, nhiều căn nhà nứt tường, hư hỏng kết cấu; mái ngói, mái tôn xô lệch. Hệ thống cột, kèo bị gãy, mục nát, một số mái nhà đã sập.
Nhiều hộ dân đã đến nơi ở khác để đảm bảo an toàn. Tuy nhiên, một số hộ vẫn đang sinh sống tại đây.
Ông Phan Xuân Hồng (74 tuổi, trú tổ dân phố Thành Nội, phường Phú Xuân) cho biết gia đình ông sống tại đây hơn 50 năm. Gia đình thuộc diện được bồi thường, hỗ trợ tái định cư và đang xoay xở để hoàn thành nghĩa vụ tài chính.

Người dân dùng bạt che mưa, chống dột - Ảnh: NGUYỄN DO
Ông Hồng cho biết mọi sinh hoạt của gia đình gặp rất nhiều khó khăn vì nhà xuống cấp nghiêm trọng khiến hệ thống chịu lực, mái che của nhà bị hư hỏng nặng. Đặc biệt, vào mùa bão, lũ gia đình phải sơ tán để đảm bảo an toàn.
"Trước mùa mưa này, gia đình tôi phải đi mua tấm bạt căng phía trên để che mưa, chống dột" - ông Hồng nói.
30 hộ còn chờ phương án bồi thường

Nhiều căn phòng bị sập mái, rác thải sinh hoạt khiến khu vực này nhếch nhác - Ảnh: NGUYỄN DO
Theo ông Hồng, sau nhiều buổi làm việc, địa phương đã cho một số hộ dân bốc thăm đất tái định cư để di dời. Một số hộ khác vẫn đang kiến nghị và chờ kết quả từ cơ quan chức năng.
Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết kế hoạch chỉnh trang khu vực Quốc Tử Giám có 38 hộ dân thuộc diện phải di dời. Đến nay, có 8 hộ được phê duyệt bồi thường. Cơ quan chức năng đang xem xét phương án bồi thường cho 30 hộ còn lại.
Tại khu vực này xảy ra nhiều vướng mắc liên quan đến nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước. Điều kiện xem xét bồi thường, tái định cư phải gắn với việc người dân sinh sống cho đến khi bị thu hồi. Tuy nhiên, tại thời điểm kiểm kê, nhiều căn nhà đã hư hỏng nặng, có căn tự sập nên người dân đã chuyển đi trước đó. Một số căn được cho thuê, dùng làm kho hoặc cơ sở kinh doanh.

Những căn nhà xập xệ, xuống cấp bên đường Đoàn Thị Điểm, tuyến đường có đông du khách tham quan Đại Nội Huế qua lại - Ảnh: THÙY TRANG
Phường Phú Xuân đã báo cáo UBND TP Huế, đề nghị chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn để xem xét hỗ trợ các trường hợp còn lại.
Lãnh đạo Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết sau khi nhận bàn giao, trung tâm sẽ chỉnh trang cảnh quan quanh Quốc Tử Giám.
Quốc Tử Giám triều Nguyễn được xây dựng từ thời vua Gia Long, tại làng An Ninh Thượng. Đến thời vua Minh Mạng, người đi học ngày càng đông, quy mô của trường được mở rộng. Vì trường ở hơi xa kinh thành, nên năm 1908, triều đình cho dời về gần bên trái Đại Nội như hiện nay.
Chủ tịch UBND TP Huế Lê Trí Thanh yêu cầu các đơn vị, địa phương khi giải phóng mặt bằng dự án Bảo tồn, tu bổ và tôn tạo hệ thống Kinh thành Huế phải bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của người dân.