Những sợi cao su nhỏ trên lốp đóng vai trò gì?

Các sợi cao su nhỏ thường được gọi là "râu lốp", dễ khiến nhiều người cho rằng chúng có liên quan đến độ bám đường, khả năng tạo lực kéo hoặc quá trình chạy rà lốp mới. Tuy nhiên, sự thật đơn giản hơn nhiều và bắt nguồn từ quá trình sản xuất trong nhà máy lốp xe.

Phần dư từ quá trình sản xuất

Đây là các phần cao su thừa hình thành tại lỗ thoát khí trong khuôn đúc lốp.

Trong quá trình sản xuất, phôi lốp bằng cao su chưa lưu hóa được đưa vào khuôn, sau đó chịu nhiệt độ và áp suất cao. Quá trình này, gọi là lưu hóa, tạo ra các liên kết ngang trong cao su, giúp lốp định hình hoàn chỉnh, hình thành hoa lốp và đạt các đặc tính cơ học cần thiết.

Tuy nhiên, có một vấn đề là không khí bị mắc kẹt giữa cao su và khuôn có thể tạo ra những khiếm khuyết trên lốp. Để ngăn điều đó, khuôn sản xuất lốp được thiết kế với rất nhiều lỗ thoát khí nhỏ, giúp không khí thoát ra ngoài khi cao su được ép vào khuôn.

Một phần cao su mềm cũng theo không khí chui vào các lỗ này. Khi lốp được lưu hóa, phần cao su đó cứng lại và tạo thành những sợi nhỏ mà chúng ta thấy trên lốp mới. Về cơ bản, những “sợi râu” này chính là dấu vết cho thấy khuôn đã thoát khí thành công trong quá trình sản xuất.

Các sợi cao su không giúp lốp bám đường tốt hơn

Trái với nhiều suy đoán, những sợi cao su này không giúp tăng độ bám, giảm tiếng ồn hay cải thiện hiệu suất của lốp. 

Các sợi nằm trên bề mặt gai lốp thường sẽ biến mất theo thời gian do tiếp xúc với mặt đường. Trong khi đó, những sợi ở thành lốp có thể tồn tại lâu hơn nhiều vì không tiếp xúc trực tiếp với mặt đường.

Sự hiện diện của chúng cũng không phải là cách đáng tin cậy để xác định chính xác tuổi của lốp. Một số lốp vẫn còn nguyên các sợi cao su ở thành lốp trong thời gian dài, ngay cả khi đã được sản xuất từ lâu. Vì vậy, mã ngày sản xuất DOT mới là cách phù hợp để kiểm tra tuổi lốp.

Mã DOT là mã nhận dạng do hệ thống quy định của Bộ Giao thông Vận tải Mỹ (U.S. Department of Transportation- DOT) sử dụng để xác định thông tin về lốp. Trên lốp, mã DOT/TIN là chuỗi ký tự giúp xác định thông tin nhận dạng của lốp, trong đó 4 chữ số cuối cho biết tuần và năm sản xuất.

Vì sao có những loại lốp nhiều sợi cao su thừa hơn các loại khác?

Nếu từng so sánh các thương hiệu hoặc loại lốp khác nhau, bạn có thể nhận thấy một số sản phẩm có rất nhiều sợi cao su nổi rõ, trong khi những loại khác gần như không có.

Điều này chủ yếu phụ thuộc vào thiết kế khuôn đúc lốp và cách nhà sản xuất xử lý sản phẩm sau khi hoàn thiện. Số lượng, vị trí và kích thước của các lỗ thoát khí có thể khác nhau tùy từng loại lốp và quy trình sản xuất.

Một số nhà sản xuất cũng cắt hoặc loại bỏ một số phần cao su thừa sau khi sản xuất, đặc biệt tại những vị trí cần có vẻ ngoài gọn gàng hơn. Trong khi đó, một số hãng để nguyên chúng như khi lốp vừa được lấy ra khỏi khuôn.

Do đó, số lượng sợi cao su không phải là dấu hiệu đáng tin cậy để đánh giá chất lượng lốp. Nhiều sợi cao su nhỏ không đồng nghĩa với lốp tốt hơn. Ít sợi không có nghĩa là lốp cũ, vì nhà sản xuất có thể cắt hoặc loại bỏ chúng sau khi hoàn thiện.

Các sợi cao su nhỏ li ti ở thành lốp có thể tồn tại rất lâu, do chúng không tiếp xúc với mặt đường.

Nếu muốn xác định tuổi lốp, hãy kiểm tra mã ngày sản xuất DOT được dập nổi trên thành lốp

Có nên tự kéo hoặc cắt những sợi cao su này?

Thực tế là không cần thiết. Nhà sản xuất lốp không khuyến cáo người dùng phải loại bỏ các phần cao su thừa này và chúng cũng không ảnh hưởng tới độ an toàn hay hiệu suất của lốp. Một số chủ xe loại bỏ chúng chỉ vì thích vẻ ngoài gọn gàng hơn.

Ngay cả khi quyết định loại bỏ chúng, lợi ích gần như chỉ nằm ở yếu tố thẩm mỹ. Việc cắt từng sợi sẽ không giúp cải thiện độ bám, khả năng vận hành, mức tiêu thụ nhiên liệu hay tuổi thọ của lốp. Chưa kể, đây là một công việc khá mất thời gian và có thể khiến người khác thấy bạn hơi kỳ quặc.

Điều quan trọng hơn khi thay một bộ lốp mới là bảo đảm lốp được lắp đặt đúng cách, cân bằng chuẩn và bơm đúng áp suất theo khuyến nghị của nhà sản xuất ô tô.

Những sợi cao su nhỏ chỉ là một chi tiết cho thấy ngay cả một thứ tưởng chừng quen thuộc như chiếc lốp cũng phải trải qua rất nhiều công đoạn kỹ thuật và tính toán trước khi thực sự lăn bánh trên đường.