Bỏ qua điều hướng
•

Nobel Y sinh vinh danh công trình giúp thay đổi cơ bản hiểu biết về não bộ

Nobel Y sinh vinh danh công trình giúp thay đổi cơ bản hiểu biết về não bộ
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Ba nhà khoa học đã nhận được giải Nobel Y sinh năm 2026 nhờ công trình nghiên cứu có thể giúp giải đáp một trong những bí ẩn lớn của nhân loại: cách bộ não hoạt động.

Nobel Y sinh vinh danh công trình giúp thay đổi cơ bản hiểu biết về não bộ - 1

Ba nhà khoa học đạt giải Nobel Y sinh năm 2026 (Ảnh: Nobel).

Giải Nobel Y sinh năm 2026 được trao cho 3 nhà khoa học Karl Deisseroth, Peter Hegemann và Georg Nagel “vì những phát hiện liên quan đến các kênh ion được điều khiển bằng ánh sáng và công nghệ quang di truyền”. Ủy ban Nobel công bố thông tin này vào ngày 5/10. 

Nghiên cứu của họ đã đặt nền móng cho một kỷ nguyên mới trong lĩnh vực khoa học thần kinh.

Nhờ công nghệ quang di truyền, các nhà nghiên cứu đã có thể làm sáng tỏ những mạch thần kinh chi phối những ký ức, cảm xúc và hành vi cụ thể có liên quan đến các rối loạn thần kinh và tâm thần.

Trong y học lâm sàng, các nhà nghiên cứu đang sử dụng phương pháp này để tìm cách khôi phục thị lực cho những người bị suy giảm thị lực.

Công nghệ quang di truyền đã làm thay đổi căn bản hiểu biết của chúng ta về não bộ. Mỗi ngày lại có những phát hiện mới, góp phần giải đáp một trong những bí ẩn lớn của nhân loại: bộ não kỳ diệu của chúng ta hoạt động như thế nào.

Từ lâu, việc tìm hiểu cách não bộ hình thành ký ức, cảm xúc và hành vi đã là mục tiêu của các nhà nghiên cứu.

Ba nhà khoa học được trao giải thưởng danh giá nhờ những phát hiện dẫn đến sự ra đời của công nghệ quang di truyền, cho phép bật hoặc tắt hoạt động của từng tế bào thần kinh trong não bộ sống. Phương pháp này hiện đang được sử dụng tại các phòng thí nghiệm trên khắp thế giới để khám phá những bí ẩn của não bộ.

Năm ngoái, Ủy ban Nobel công bố giải Nobel Y sinh năm 2025 được trao cho 3 nhà khoa học Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell và Shimon Sakaguchi với công trình nghiên cứu về cách ngăn chặn hệ miễn dịch gây hại cho cơ thể.

Giải thưởng Nobel ra đời cách đây 125 năm do nhà phát minh Thụy Điển Alfred Nobel khởi xướng, trao giải cho các hạng mục Y sinh, Vật lý, Hóa học, Văn học và Hòa bình và giải Nobel Kinh tế mới được bổ sung sau này.

Ngày 5/10, Ủy ban Nobel đã công bố giải Nobel Y sinh năm 2026 thuộc về ba nhà khoa học Karl Deisseroth, Peter Hegemann và Georg Nagel với công trình nghiên cứu về các kênh ion được điều khiển bằng ánh sáng và công nghệ quang di truyền. Thành tựu này được đánh giá đã tạo dựng nền móng cho một kỷ nguyên mới trong lĩnh vực khoa học thần kinh. Phát minh cho phép kiểm soát chính xác hoạt động bật hoặc tắt của từng tế bào thần kinh trong não bộ sống, giúp làm sáng tỏ những bí ẩn lớn nhất về chức năng bộ não. Nhờ việc làm rõ các mạch thần kinh chi phối ký ức, cảm xúc và hành vi, giới khoa học đã có cái nhìn sâu sắc hơn về nguyên nhân dẫn đến các rối loạn thần kinh và tâm thần. Trong y học lâm sàng, công nghệ quang di truyền hiện đang được ứng dụng thử nghiệm nhằm tìm ra giải pháp khôi phục thị lực cho những bệnh nhân bị suy giảm thị lực. Phương pháp tiên tiến này đang được áp dụng rộng rãi tại các phòng thí nghiệm trên toàn thế giới, thúc đẩy hàng loạt phát hiện mới mỗi ngày về cơ chế vận hành của não bộ. Giải thưởng danh giá này tiếp nối chuỗi lịch sử 125 năm của giải Nobel do nhà phát minh Thụy Điển Alfred Nobel khởi xướng, bên cạnh các hạng mục Vật lý, Hóa học, Văn học, Hòa bình và Kinh tế. Trước đó, giải Nobel Y sinh năm 2025 từng tôn vinh ba nhà khoa học Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell và Shimon Sakaguchi với công trình nghiên cứu về cơ chế ngăn chặn hệ miễn dịch gây hại cho cơ thể. Sự vinh danh năm nay một lần nữa khẳng định tầm quan trọng của những phát kiến đột phá trong việc mở rộng ranh giới hiểu biết của con người về y học.