
Ông Nguyễn Thanh Nghị - Ảnh: GIA HÂN
Sáng 16-10, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị đã truyền đạt chuyên đề liên quan Quy định 224 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về đảng viên tham gia hoạt động đầu tư, kinh doanh.
Đổi mới tư duy, chuyển từ "cho phép" sang "khuyến khích, tạo điều kiện"
Theo ông, cách đây 20 năm, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X đã ban hành Quy định 15 về đảng viên làm kinh tế tư nhân, đánh dấu sự thay đổi tư duy của Đảng, thừa nhận và cho phép đảng viên được làm kinh tế tư nhân.
Bên cạnh các kết quả đạt được, ông nhìn nhận mức độ tham gia của đảng viên vào phát triển kinh tế tư nhân còn chưa như kỳ vọng. Cụ thể, với hơn 5,6 triệu đảng viên của toàn Đảng, tỉ lệ đảng viên làm kinh tế tư nhân chỉ chiếm 3,31%.
Khu vực kinh tế tư nhân đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển đất nước. Đảng đã xác định "kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất", điều này được khẳng định tại nghị quyết Đại hội XIV và Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị.
Theo ông Nguyễn Thanh Nghị, Quy định 224 được xây dựng trên một số quan điểm chỉ đạo lớn.
Trong đó, đổi mới tư duy chuyển từ "cho phép" sang "khuyến khích, tạo điều kiện" để đảng viên phát huy năng lực và nguồn lực hợp pháp, đồng thời mở rộng sự tham gia của một số nhóm đảng viên trong khu vực công theo điều kiện cụ thể.
Chuyển từ tư duy chủ yếu "được làm/không được làm" sang cơ chế 3 mức "được làm - được làm có điều kiện, có kiểm soát - không được làm", gắn với kiểm soát xung đột lợi ích.
Chuyển trọng tâm từ kiểm soát hình thức đứng tên sang kiểm soát căn cứ vào quyền sở hữu, quyền chi phối và lợi ích thực tế.
Gắn phát huy vai trò đảng viên trong phát triển kinh tế với giữ vững bản chất của Đảng. Đảng viên được mở rộng quyền đầu tư, kinh doanh phải giữ gìn đạo đức, trách nhiệm nêu gương, liêm chính công vụ, không lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc nguồn lực công để thực hiện lợi ích riêng.
Việc đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh không làm thay đổi bản chất giai cấp công nhân của Đảng, xây dựng Đảng trong khu vực ngoài nhà nước và liêm chính công vụ.
Bảo đảm đồng bộ giữa quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước, có các quy định về chuyển tiếp phù hợp.
Đồng thời đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh phải đảm bảo một số nguyên tắc cụ thể.

Quang cảnh hội nghị - Ảnh: GIA HÂN
Quyền tham gia đầu tư, kinh doanh của đảng viên là cán bộ, công chức, viên chức
Ông Nguyễn Thanh Nghị quán triệt về quyền tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh theo từng nhóm đảng viên.
Với đảng viên ngoài khu vực công được thực hiện tất cả hoạt động đầu tư kinh doanh theo quy định và hoạt động đầu tư kinh doanh khác mà pháp luật không cấm, không phải xin chấp thuận của tổ chức Đảng.
Tuy nhiên, nếu trường hợp được giao thực hiện nhiệm vụ công, đảng viên không được lợi dụng tư cách đảng viên, chức vụ trong Đảng hoặc quan hệ với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền để tạo lợi thế bất bình đẳng, tác động trái quy định, phục vụ lợi ích riêng, lợi ích nhóm.
Không được xử lý công việc, nhiệm vụ có xung đột lợi ích chưa được kiểm soát hoặc làm ảnh hưởng tiêu cực đến việc thực hiện nhiệm vụ công được giao...
Với đảng viên là cán bộ, công chức được thực hiện và không phải xin chấp thuận đối với các hoạt động: hoạt động chuyên môn và khai thác tài sản tạo thu nhập, đầu tư kinh doanh nhưng không đầu tư thành lập tổ chức kinh tế và không chi phối, quản lý, điều hành.
Với đảng viên là cán bộ, công chức không thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý và không ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao xung đột lợi ích thì được mở rộng quyền hơn, được đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, được đầu tư chi phối, không quản lý điều hành sau khi được chấp thuận.
Quy định nêu rõ tất cả các cán bộ, công chức đều không được tham gia quản lý, điều hành bất kỳ hình thức đầu tư nào.
Riêng với cán bộ, công chức ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích và cán bộ thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý phải tuân thủ các giới hạn chặt chẽ hơn, không được đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, giữ cổ phần chi phối và quản lý, điều hành.
Với đảng viên là viên chức được thực hiện và không phải xin chấp thuận đối với các hoạt động chuyên môn và khai thác tài sản tạo thu nhập, đầu tư kinh doanh nhưng không đầu tư thành lập tổ chức kinh tế và không chi phối, quản lý, điều hành.
Riêng viên chức không ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích còn được thực hiện đầu tư kinh doanh có đầu tư thành lập tổ chức kinh tế hoặc có chi phối nhưng không quản lý, điều hành.
Về các hoạt động được làm sau khi được chấp thuận, Quy định nêu: Viên chức không giữ chức vụ quản lý và không ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích được thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh có tham gia quản lý, điều hành, kể cả thành lập tổ chức kinh tế hoặc có chi phối nhưng phải bảo đảm không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ, chất lượng dịch vụ công...
Viên chức không giữ chức vụ quản lý được tạm thời rời vị trí công tác để đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, đầu tư chi phối, quản lý, điều hành tổ chức kinh tế.
Viên chức ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích không được đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, đầu tư chi phối và quản lý, điều hành.
Viên chức giữ chức vụ quản lý không được đồng thời quản lý, điều hành tổ chức kinh tế, trừ trường hợp được giao nhiệm vụ theo quy định của pháp luật...
Ông cũng nêu thêm về quy định cụ thể với các nhóm đảng viên đang công tác, phục vụ trong Quân đội nhân dân, Công an nhân dân, với đảng viên người quản lý doanh nghiệp nhà nước, người đại diện phần vốn nhà nước, với đảng viên sau khi thôi giữ chức vụ, thôi công tác, nghỉ hưu...
Sáng 16-10, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và nhiều lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước dự Hội nghị toàn quốc quán triệt nghị quyết Hội nghị Trung ương 4.