Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫy tay khi lên chuyên cơ Air Force One tại Morristown, bang New Jersey, Mỹ ngày 7-9-2026 - Ảnh: AFP
Ngày 30-9, Mỹ tuyên bố nước này và liên quân quốc tế đã kết thúc chiến dịch Inherent Resolve tại Iraq sau hơn 12 năm, đánh dấu việc hoàn tất sứ mệnh nhằm đánh bại tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS).
Theo Hãng tin AP, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 30-9 đã ca ngợi việc Mỹ rút quân khỏi Iraq, xem đây là một chiến thắng với cả Washington, Baghdad và cho thấy thắng lợi trước IS.
Ông gọi đây là sự kết thúc của "một cuộc phiêu lưu rất tốn kém vào chốn địa ngục".
Trong bài đăng trên mạng xã hội, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết việc rút quân đúng hạn chót 30-9 diễn ra trong "trật tự". Ông dành lời có cánh cho Thủ tướng Iraq Ali Faleh al-Zaidi và kỳ vọng ông "sẽ xử lý mọi việc thật tốt".
Kế đó, tại một sự kiện ở Nhà Trắng, ông nói việc Mỹ sa lầy ở Iraq là do những quyết định tồi tệ trong quá khứ.
"Những quyết định sai lầm trong thời gian dài đã khiến chúng ta sa vào vũng lầy này ngay từ đầu. Đó thực sự là một vũng lầy. Nó đã kéo dài rất, rất nhiều năm, nhưng chẳng bao lâu nữa, chương lịch sử đó sẽ khép lại", ông nhấn mạnh.
Năm 2003, Mỹ đưa quân vào Iraq nhằm lật đổ Tổng thống Saddam Hussein, kéo theo nhiều năm bất ổn và hỗn loạn. Quân đội Mỹ ban đầu rút khỏi Iraq vào cuối năm 2011, nhưng chưa đầy ba năm sau đã quay trở lại để hỗ trợ lực lượng Iraq, sau khi các tay súng IS chiếm giữ khoảng 1/3 lãnh thổ Iraq.
Việc rút quân đã được hai bên thống nhất từ năm 2024 và hoàn tất trong bối cảnh cuộc chiến Mỹ - Iran đã có nhiều thời điểm lan sang cả Iraq.
Các lực lượng được Tehran hậu thuẫn ở Iraq đã tấn công nhắm vào lực lượng Mỹ, trong khi Washington cũng đánh vào các cứ điểm của các nhóm này.
Quyết định của chính ông Trump hồi đầu năm về việc phát động chiến tranh với Iran cũng bị đặt cạnh cuộc chiến ở Iraq, do không có mục tiêu rõ ràng.
Tổng thống Trump lên tiếng về sự so sánh này tại Nhà Trắng. Ông tuyên bố cả chiến dịch đột kích bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro hồi tháng 1 và cuộc chiến với Iran đều có kết quả tốt hơn, do tốn ít thời gian hơn và gây thương vong ít hơn cho binh sĩ Mỹ.
Theo Hãng tin Reuters, hơn 4.500 binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng tại Iraq, con số này cao gấp đôi so với thương vong trong cuộc chiến song song tại Afghanistan. Dự án Iraq Body Count ước tính có hơn 200.000 thường dân Iraq đã thiệt mạng.
Iraq cho rằng việc Mỹ kết thúc 20 năm hiện diện ở nước này cho thấy sức mạnh và chủ quyền của Baghdad ngày càng được củng cố.
Các nhóm được Iran hậu thuẫn cũng hoan nghênh việc rút quân. Song một bộ phận người dân Iraq, đặc biệt là tại khu vực người Kurd, bày tỏ lo ngại IS có thể trỗi dậy trở lại, đồng thời các nhóm có liên hệ với Iran có thể gia tăng tấn công khi lực lượng Mỹ rời đi.
Theo Lầu Năm Góc, Washington sẽ tiếp tục cung cấp hoạt động huấn luyện có mục tiêu và hỗ trợ tình báo cho các đối tác Iraq. Baghdad được kỳ vọng sẽ tự dẫn dắt nỗ lực bảo đảm an ninh cho đất nước, đồng thời tiếp tục kiềm chế các tàn dư của IS.
Iraq tuyên bố 'Ngày Chủ quyền' sau khi Mỹ chính thức rút toàn bộ quânNgày 30-9, liên quân quốc tế do Mỹ dẫn đầu chính thức kết thúc sứ mệnh tại Iraq sau hơn một thập niên, đánh dấu bước thay đổi lớn trong hiện diện quân sự của Washington tại nước này và vùng Vịnh.