Cuộc đối thoại do Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN (USABC) tổ chức bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (UNGA 81), tập trung trao đổi về cách thức đổi mới sáng tạo, khoa học và công nghệ, phát triển doanh nghiệp trong nước và nâng cao năng lực cạnh tranh có thể góp phần thúc đẩy các mục tiêu phát triển của Việt Nam.
Phát biểu tại sự kiện, ông Marco Mariotti, Chủ tịch Philip Morris International (PMI) khu vực Nam Á, Đông Dương và Cộng đồng các Quốc gia Độc lập (CIS), bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với khát vọng của Việt Nam về tăng trưởng, thu hút đầu tư chất lượng cao và dẫn đầu về đổi mới sáng tạo. Đồng thời, ông cũng nhấn mạnh mối quan hệ bền vững từ những ngày đầu giữa PMI và Việt Nam: “PMI là một trong những công ty Hoa Kỳ đầu tiên hiện diện tại Việt Nam cách đây hơn 30 năm, thông qua mối quan hệ hợp tác lâu dài với Vinataba”, ông Marco Mariotti chia sẻ.
Theo ông, những ưu tiên phát triển mà Việt Nam đang theo đuổi, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, cũng là những động lực đã và đang định hình quá trình chuyển đổi của PMI trên toàn cầu.
“Chúng tôi đang chuyển đổi chính mình và cả ngành công nghiệp này, đặt tương lai của chúng tôi vào mục tiêu thay thế thuốc lá điếu truyền thống bằng các sản phẩm không khói thuốc, nhằm cải thiện sức khỏe cộng đồng thông qua khoa học và đổi mới sáng tạo”, ông Marco Mariotti nhấn mạnh.
Tại sự kiện, đại diện PMI mong muốn cùng với Vinataba, đóng góp vào quá trình hiện đại hóa ngành thuốc lá tại Việt Nam. Điều này không chỉ là vấn đề nguồn vốn mà theo ông Marco Mariotti đánh giá, “Việt Nam có thể thu hút thành công các dòng vốn đầu tư vào sản xuất công nghệ cao và đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, tạo việc làm kỹ năng cao, đồng thời định vị mình là một trung tâm khu vực trong chuỗi cung ứng toàn cầu”.
Ông nêu, PMI đánh giá cao cách tiếp cận có tầm nhìn và thực tiễn đối với chính sách dựa trên bằng chứng, vốn là một trong những thế mạnh lớn của Việt Nam. Do vậy, tập đoàn mong muốn các cơ quan chức năng xem xét một cách cởi mở các dữ liệu khoa học hiện có trên thế giới. PMI cam kết gắn bó lâu dài với Việt Nam và sẵn sàng hỗ trợ mọi quá trình rà soát, đánh giá khoa học mà các cơ quan có thẩm quyền thấy phù hợp.
Đại diện PMI cho biết kinh nghiệm từ Hoa Kỳ cho thấy một khuôn khổ pháp lý dựa trên bằng chứng khoa học có thể đồng thời thúc đẩy đổi mới sáng tạo có trách nhiệm và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
PMI nhấn mạnh rằng cơ sở khoa học liên quan đến các sản phẩm không khói thuốc, như thuốc lá làm nóng và túi ngậm nicotine – dựa trên nguyên lý loại bỏ quá trình đốt cháy thuốc lá vốn là nguyên nhân chính gây ra các bệnh liên quan đến thuốc lá – đã được xây dựng, công bố và liên tục được các cơ quan quản lý có thẩm quyền trên thế giới thẩm định một cách chặt chẽ.
“Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã tiến hành đánh giá khoa học nghiêm ngặt trước khi cấp phép cho sản phẩm không khói thuốc đầu tiên của PMI. Và ngay tại thời điểm này, Trung Quốc cũng đang tiến hành nghiên cứu riêng và xây dựng bộ tiêu chuẩn quốc gia, mà chúng tôi cho rằng đó là bước chuẩn bị trước khi đưa các sản phẩm tương tự ra thị trường”, ông Mariotti chia sẻ tại sự kiện.
Trong những diến biến gần đây, chính quyền Tổng thống Trump và FDA Hoa Kỳ đang thúc đẩy hướng tiếp cận cởi mở hơn đối với các sản phẩm nicotine và thuốc lá không khói thay thế thuốc lá truyền thống, đồng thời chuẩn bị cải cách quy trình đánh giá khoa học để cấp phép, nhằm rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường. Phát biểu trước Ủy ban Y tế Thượng viện, TS. Heidi Overton – ứng viên Giám đốc FDA – khẳng định các quyết định phê duyệt gần đây đối với sản phẩm thuốc lá không khói đều có cơ sở khoa học vững chắc, khi các nhà khoa học của FDA xác định những sản phẩm này đáp ứng tiêu chuẩn "phù hợp để bảo vệ sức khỏe cộng đồng".
PMI cho biết từ năm 2018 đến nay, tập đoàn đã đầu tư hơn 16 tỷ USD vào nghiên cứu và phát triển các sản phẩm không khói thuốc, đồng thời xây dựng năng lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tiên phong để thay đổi diện mạo của ngành.
Đặc biệt tại châu Á, khối ASEAN đã trở thành một trụ cột chiến lược trong hành trình chuyển đổi của PMI, nơi các khoản đầu tư vào sản phẩm không khói thuốc đang hình thành những hệ sinh thái mới về nghiên cứu, sản xuất tiên tiến và chuỗi cung ứng khu vực. Tại Indonesia, PMI đã đầu tư khoảng 330 triệu USD xây dựng cơ sở sản xuất và trung tâm nghiên cứu sản phẩm không khói đầu tiên tại ASEAN, phục vụ hơn 30 thị trường; tại Malaysia, nước này được định vị là trung tâm sản xuất thiết bị làm nóng và xuất khẩu với giá trị khoảng 6 tỷ ringgit giai đoạn 2023-2026; còn tại Philippines, sự hiện diện của PMI đã tạo ra hơn 4.500 việc làm và hỗ trợ sinh kế cho hàng nghìn nông dân trồng thuốc lá.
Những kinh nghiệm này cho thấy ASEAN đang chuyển mình từ thị trường tiêu dùng thành trung tâm đầu tư và đổi mới sáng tạo của PMI. Với vị thế địa chiến lược, năng lực sản xuất và tham vọng phát triển hiện nay, Việt Nam có cơ hội trở thành mắt xích chiến lược tiếp theo trong chuỗi giá trị toàn cầu của PMI - biến quá trình chuyển đổi của ngành thành động lực nâng cấp công nghệ sản xuất, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và nâng tầm doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Bên cạnh đó, PMI nhấn mạnh vai trò của phát triển bền vững trong hành trình chuyển đổi. Theo PMI Value Report 2025, tập đoàn đã đạt trung hòa carbon trong toàn bộ hoạt động trực tiếp toàn cầu vào năm 2025, sớm hơn 5 năm so với kế hoạch, đồng thời giảm 46% phát thải khí nhà kính so với năm 2019. 100% điện năng tại các cơ sở sản xuất đến từ năng lượng tái tạo và toàn bộ nhà máy đã đạt chứng nhận trung hòa carbon. PMI đặt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 toàn chuỗi giá trị vào năm 2040, gắn tăng trưởng kinh tế với trách nhiệm môi trường.
Cuộc đối thoại diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy mạnh mẽ các mục tiêu tăng trưởng kinh tế, hiện đại hóa nền kinh tế, phát triển công nghiệp công nghệ cao và thu hút đầu tư chất lượng cao từ các tập đoàn quốc tế. PMI cho rằng việc kết hợp giữa môi trường đầu tư thuận lợi, chính sách minh bạch và cách tiếp cận dựa trên khoa học sẽ góp phần hỗ trợ các mục tiêu phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân Việt Nam trong dài hạn.