Quan điểm trên được Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đưa ra khi phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường, chiều 6/11.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng.
Về cơ chế bảo đảm tính độc lập, khách quan và độ chính xác của số liệu quan trắc môi trường, Phó Thủ tướng cho biết, tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội, dự thảo Luật được bổ sung, hoàn thiện các quy định nghiêm cấm các hành vi can thiệp làm sai lệch thông tin, dữ liệu môi trường hoặc cố ý ngắt kết nối dữ liệu.
Bên cạnh đó, quy định rõ trách nhiệm trực tiếp của chủ dự án, các cơ sở trong việc bảo đảm tính chính xác, toàn vẹn, liên tục và có thể truy xuất.
“Các tổ chức cung cấp dịch vụ quan trắc phải đáp ứng các tiêu chuẩn và năng lực phù hợp; xây dựng hệ thống thông tin dữ liệu môi trường quốc gia thống nhất, liên thông; tăng cường hậu kiểm, xử lý nghiêm hành vi làm sai lệch số liệu, đồng thời tạo điều kiện để người dân cùng tham gia giám sát”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Theo Phó Thủ tướng, nhiều đại biểu đề cập đến yêu cầu chuyển đổi mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” nhưng không được buông lỏng quản lý môi trường; làm rõ yếu tố “nhạy cảm” về môi trường, bảo đảm phân cấp, phân quyền gắn với nguồn lực và năng lực thực thi.
Tiếp thu ý kiến này, Chính phủ xác định cải cách thủ tục hành chính phải gắn với đổi mới thực chất phương thức quản lý, không đơn thuần là cắt giảm thủ tục hoặc chuyển trách nhiệm từ cơ quan Nhà nước sang doanh nghiệp.
“Chính phủ chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng quy định cụ thể các tiêu chí phân loại dự án theo mức độ rủi ro về môi trường làm cơ sở để áp dụng các thủ tục phù hợp, bảo đảm cắt giảm nhưng không giảm yêu cầu kiểm soát đối với các dự án có nguy cơ gây ô nhiễm cao”, Phó Thủ tướng nói.
Dự thảo Luật tiếp tục quy định các yếu tố nhạy cảm về môi trường liên quan trực tiếp đến sức khỏe của người dân; bổ sung quy định về cơ chế giám sát nguy cơ gây ô nhiễm, suy thoái, sự cố môi trường dựa trên thông tin, dữ liệu môi trường và công nghệ số, kết hợp kiểm tra thực tế để kịp thời phát hiện, cảnh báo nguy cơ ô nhiễm và xử lý vi phạm.
Đối với quản lý chất thải, Phó Thủ tướng cho biết, dự thảo Luật được hoàn thiện theo hướng chuyển từ tư duy quản lý chất thải sang tư duy coi chất thải là tài nguyên, thống nhất nguyên tắc phân loại chất thải rắn sinh hoạt.
Chính phủ sẽ ban hành nghị định quy định rõ lộ trình phân loại theo từng khu vực, làm rõ trách nhiệm của từng địa phương trong tổ chức hạ tầng thu gom, vận chuyển, xử lý riêng đối với từng loại chất thải sau phân loại và bổ sung quy định về kiểm soát chất thải từ lưu vực sông, đất liền ra biển.
Bên cạnh đó, dự thảo Luật quy định rõ về chất thải, phế liệu và vật liệu tái chế, tạo điều kiện đưa chất thải đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật trở lại làm nguyên liệu sản xuất, ưu tiên tái sử dụng, tái chế và thu hồi năng lượng.
Về phân định thẩm quyền quản lý nhà nước, Phó Thủ tướng cho biết, dự thảo Luật đã được rà soát, làm rõ cơ chế phối hợp giữa các địa phương trong quá trình thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường và cấp giấy phép môi trường đối với các dự án có phạm vi liên tỉnh.
Đồng thời, xác định rõ vai trò điều phối, quản lý của các cơ quan thông qua quy hoạch, kế hoạch quản lý chất lượng môi trường nước và không khí, bảo đảm hài hòa lợi ích phát triển kinh tế giữa các địa phương; kiểm soát chặt chẽ các nguồn thải lớn có tính chất liên vùng.
Liên quan đến ứng phó biến đổi khí hậu, quản lý phát thải khí nhà kính và phát triển thị trường carbon, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết, dự thảo Luật được rà soát, hoàn thiện theo hướng thống nhất phương pháp, quy trình và tần suất kiểm kê khí nhà kính, qua đó giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.