Tại cuộc họp về điều hành chính sách tiền tệ ngày 16/10, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đánh giá mặt bằng lãi suất cho vay còn cao, ảnh hưởng đến chi phí vốn, hoạt động sản xuất, kinh doanh và khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp, người dân.
Trong khi đó, diễn biến thế giới phức tạp tạo áp lực lớn lên điều hành lãi suất, tỷ giá và lạm phát, nợ xấu và rủi ro ngân hàng còn tiềm ẩn.
Phó thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước đánh giá, rút kinh nghiệm việc thực hiện các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất thời gian qua, sớm có biện pháp giảm lãi suất cho vay. Theo đó, lãi suất cho vay cần giảm từ 1,5-2% với sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên nhằm hỗ trợ cho người dân, doanh nghiệp.
"Thống đốc trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm về hiệu quả các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất, giảm lãi suất cho vay và bảo đảm thanh khoản cho các ngân hàng", Phó thủ tướng giao.
Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chỉ đạo tại cuộc họp về chính sách tiền tệ những tháng cuối năm. Ảnh: VGP
Chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ đưa ra trong bối cảnh mặt bằng lãi suất trên thị trường có xu hướng tăng trong giai đoạn vừa qua. Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, lãi suất cho vay bình quân trong tháng 8 là 10,7%, cao hơn tháng trước 0,2 điểm phần trăm. Mức này tăng khoảng 3 điểm phần trăm so với lãi suất của các khoản vay giải ngân cách đây một năm.
Các ngân hàng quốc doanh như BIDV, Vietcombank công bố lãi suất cho vay bình quân khoảng 7,4-7,6%, trong khi tại một số nhà băng tư nhân như Eximbank, KienlongBank, MBV dao động 8,4-9,5%.
Tuy nhiên, khảo sát củaVnExpress cho thấy thực tế cao hơn đáng kể. Nhóm Big4 hiện cho vay với lãi suất dao động 9-10,5%, còn ở nhà băng tư nhân có thể đến 12%. Mức thực tế phụ thuộc nhiều yếu tố như thời hạn, mục đích vay, tài sản thế chấp, lịch sử tín dụng.
Do đó, Phó thủ tướng yêu cầu tiếp tục tiết giảm chi phí, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng hiệu quả hoạt động để giảm lãi vay. Các nhà băng cũng phải công khai, minh bạch lãi suất theo quy định.
Cùng với giảm chi phí vốn, dòng tín dụng cần hướng vào sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên. Ngân hàng Nhà nước tái cấp vốn với lãi suất hợp lý cho các ngân hàng tham gia chương trình cho vay nhà ở xã hội.
Phó thủ tướng cũng lưu ý kiểm soát chất lượng tín dụng, hạn chế nợ xấu phát sinh, nhất là trong bất động sản.
Ngân hàng Nhà nước tiếp tục xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, cơ cấu lại ngân hàng được kiểm soát đặc biệt. Tình trạng sân sau, sở hữu chéo, sở hữu ngầm, thao túng hoạt động ngân hàng phải được nhận diện và xử lý triệt để, tránh tích tụ rủi ro, ảnh hưởng lan truyền đến hệ thống.
Phương Dung