Bỏ qua điều hướng
•

Sinh viên nghệ thuật dùng AI viết nhạc, nhà trường băn khoăn cách quản lý

Sinh viên nghệ thuật dùng AI viết nhạc, nhà trường băn khoăn cách quản lý
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Khi AI có thể tạo tranh, phối khí, viết lời chỉ trong thời gian ngắn, các trường đào tạo nghệ thuật đứng trước yêu cầu đổi mới phương pháp giảng dạy, đánh giá năng lực và bảo vệ quyền tác giả.

Khi AI tham gia sáng tạo, đánh giá sinh viên thế nào?

Sự phát triển nhanh chóng của AI tạo sinh đang làm thay đổi cách sáng tạo, học tập và đánh giá trong các ngành nghệ thuật là vấn đề được đặt ra tại Hội thảo khoa học quốc tế lần thứ 4 với chủ đề “Hệ sinh thái giáo dục nghệ thuật Việt Nam trong kỷ nguyên số”, tổ chức ngày 6/11 tại Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương.

Theo PGS.TS Đào Đăng Phượng, Hiệu trưởng nhà trường, công nghệ số đang tác động trực tiếp đến hoạt động đào tạo mỹ thuật, âm nhạc và các lĩnh vực sáng tạo.

Sinh viên nghệ thuật dùng AI viết nhạc, nhà trường băn khoăn cách quản lý - 1

PGS.TS Đào Đăng Phượng, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương (Ảnh: Ban tổ chức).

Các công cụ AI hiện có thể tạo hình ảnh, phối khí, viết lời trong thời gian ngắn. Đáng chú ý, không ít sinh viên đã sử dụng những công cụ này trong bài tập, đồ án trước khi nhà trường kịp hoàn thiện quy định quản lý.

Thực tế đó đặt ra câu hỏi: Khi một sản phẩm nghệ thuật có sự tham gia của AI, đâu là phần sáng tạo thực sự của sinh viên và nhà trường cần đánh giá năng lực người học bằng tiêu chí nào?

Vấn đề càng phức tạp khi học liệu, bài luyện tập, sản phẩm thực hành và đồ án tốt nghiệp ngày càng được số hóa. Việc xác định mức độ đóng góp của người học, quyền tác giả và quyền sở hữu trí tuệ trở thành những yêu cầu mới đối với cơ sở đào tạo.

Theo PGS.TS Đào Đăng Phượng, giáo dục nghệ thuật không thể chỉ dừng ở việc trang bị kỹ năng sử dụng công nghệ. Quan trọng hơn, các trường cần xác lập nguyên tắc để AI hỗ trợ quá trình sáng tạo, thay vì làm lu mờ vai trò của con người.

Xây dựng hệ sinh thái giáo dục nghệ thuật trong kỷ nguyên số

Tại hội thảo, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, cho rằng giáo dục nghệ thuật cần được đặt trong chiến lược phát triển con người, với vị trí và nguồn lực đầu tư phù hợp.

Thay vì để từng cơ sở đào tạo tự tìm cách thích ứng với công nghệ, ông đề xuất xây dựng hệ sinh thái kết nối nhà trường với bảo tàng, nhà hát, không gian sáng tạo, nghệ sĩ, nghệ nhân và các doanh nghiệp văn hóa, công nghệ.

Mô hình này tạo điều kiện để người học tiếp cận môi trường sáng tạo thực tế, đồng thời mở rộng cơ hội ứng dụng công nghệ và nghiên cứu liên ngành.

Sinh viên nghệ thuật dùng AI viết nhạc, nhà trường băn khoăn cách quản lý - 2

Các tham luận tập trung vào ứng dụng AI trong đào tạo nghệ thuật, đổi mới chương trình, phương pháp giảng dạy, số hóa và bảo tồn di sản văn hóa (Ảnh: Ban tổ chức).

Theo ông, đội ngũ giảng viên phải giữ vai trò trung tâm trong quá trình đổi mới. Công nghệ có thể thay đổi công cụ và phương thức đào tạo, nhưng chất lượng giáo dục vẫn phụ thuộc vào năng lực chuyên môn, khả năng hướng dẫn và tư duy sáng tạo của người thầy.

Bên cạnh tiếp cận những thành tựu công nghệ quốc tế, các cơ sở đào tạo cần chú trọng khai thác di sản văn hóa Việt Nam, kết hợp công nghệ hiện đại với việc bảo tồn và phát huy bản sắc dân tộc.

Các tham luận tập trung vào ứng dụng AI trong đào tạo nghệ thuật, đổi mới chương trình, phương pháp giảng dạy, số hóa và bảo tồn di sản văn hóa.

Từ hơn 170 tham luận của các nhà khoa học trong nước và quốc tế, ban tổ chức lựa chọn 145 bài thông qua phản biện độc lập để công bố trong kỷ yếu hội thảo.

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo tạo sinh đang đặt giáo dục nghệ thuật trước những thách thức chưa từng có về phương pháp giảng dạy và đánh giá năng lực người học. Thực tế cho thấy nhiều sinh viên đã sớm ứng dụng các công cụ tạo ảnh, phối khí và viết lời vào bài tập lẫn đồ án trước khi cơ sở đào tạo kịp ban hành khung quy định quản lý. Bài toán cốt lõi hiện nay là xác định ranh giới giữa sự hỗ trợ kỹ thuật và đóng góp sáng tạo thực chất của người học nhằm bảo đảm tính minh bạch trong quyền tác giả. Tại Hội thảo khoa học quốc tế lần thứ 4 do Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương tổ chức ngày 6/11, vấn đề thích ứng công nghệ đã thu hút hơn 170 tham luận chuyên môn. PGS.TS Đào Đăng Phượng, Hiệu trưởng nhà trường, khẳng định giáo dục không thể dừng lại ở việc trang bị kỹ năng số mà phải xác lập nguyên tắc để công nghệ phục vụ con người thay vì làm lu mờ vai trò chủ thể sáng tạo. Việc số hóa toàn diện học liệu và sản phẩm thực hành đòi hỏi nhà trường phải nhanh chóng hoàn thiện tiêu chí đánh giá phù hợp với bối cảnh mới. Nhằm giải quyết căn cơ thách thức này, PGS.TS Bùi Hoài Sơn đề xuất xây dựng một hệ sinh thái giáo dục kết nối chặt chẽ giữa nhà trường với các thiết chế văn hóa, nghệ sĩ và doanh nghiệp công nghệ. Mô hình liên kết này vừa giúp người học tiếp cận môi trường thực tế, vừa bảo đảm đội ngũ giảng viên duy trì vai trò dẫn dắt về tư duy sáng tạo và bản lĩnh nghệ thuật. Việc làm chủ công cụ hiện đại cần song hành với bảo tồn di sản dân tộc, đưa công nghệ trở thành đòn bẩy phát triển bền vững cho nền nghệ thuật nước nhà.
amung