Thêm 2,2 triệu tỉ đồng bổ sung cho nền kinh tế, tốc độ tăng lãi suất đang chậm lại

Chiều 7-10, tại họp báo về kết quả hoạt động ngân hàng quý 3-2026, ông Phạm Thanh Hà - Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước - cho biết những tháng đầu năm, kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường.

Căng thẳng địa chính trị, đặc biệt xung đột tại Trung Đông, gây sức ép lên thị trường hàng hóa và tài chính quốc tế, khiến giá dầu tăng cao và chuỗi cung ứng bị ảnh hưởng.

Một số ngân hàng trung ương cũng tăng lãi suất. Đơn cử ngày 16-9, Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm, đưa lãi suất quỹ liên bang lên 3,75 - 4%/năm.

Ngày 10-9, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) tăng các mức lãi suất chủ chốt thêm 0,25 điểm phần trăm, lần thứ hai trong năm 2026. Trong khi đó, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) ngày 18-9 nâng lãi suất điều hành từ 1% lên 1,25%, mức cao nhất trong 31 năm.

Mặt bằng lãi suất cao cùng nhu cầu trú ẩn an toàn khiến đồng USD tăng mạnh trở lại sau giai đoạn điều chỉnh giảm đầu năm. Những diễn biến này tạo áp lực lên chính sách tiền tệ của các nền kinh tế mới nổi, đang phát triển và có độ mở lớn như Việt Nam.

Lãi suất tiền gửi bình quân đạt 6,38%/năm

Theo ông Hà, trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục triển khai các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.

Theo đó, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành, tạo điều kiện để các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn chi phí thấp từ Ngân hàng Nhà nước.

Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các tổ chức tín dụng triển khai giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất và tiếp tục công bố lãi suất cho vay trên trang thông tin điện tử để khách hàng tham khảo khi tiếp cận vốn.

Ngân hàng Nhà nước cũng yêu cầu các ngân hàng thương mại giảm lãi suất tiền gửi đối với các giao dịch phát sinh mới ở kỳ hạn từ 6 tháng trở lên; giảm lãi suất tiền gửi niêm yết và lãi suất cho vay.

"Tốc độ tăng lãi suất đang chậm lại và mặt bằng lãi suất về cơ bản đang xoay quanh mặt bằng mới.

Đến ngày 20-9, lãi suất tiền gửi bình quân của các giao dịch phát sinh mới ở mức 6,38%/năm, tăng 1,15 điểm phần trăm so với cuối năm 2025", ông Hà nói.

Tín dụng tăng thêm 2,2 triệu tỉ đồng

Về tín dụng, ông Nguyễn Xuân Bắc - Phó vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước) - cho biết Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành tín dụng phù hợp, góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ tăng trưởng.

Theo đó, tín dụng được định hướng vào các nhu cầu quan trọng phục vụ tăng trưởng kinh tế và một số lĩnh vực bất động sản phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Không tính dư nợ tín dụng tăng thêm so với cuối năm 2025 đối với nhà ở xã hội, khu công nghiệp, khu chế xuất; nhà hàng, khách sạn, khu du lịch, sinh thái, nghỉ dưỡng vào dư nợ tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản khi kiểm soát mức tăng trưởng tín dụng bất động sản. 

Mục tiêu là tạo điều kiện để người dân tiếp cận tín dụng đầu tư du lịch, đồng thời phân bổ vốn vào các lĩnh vực tạo việc làm và thúc đẩy tăng trưởng.

• Lãi suất tăng mãi, nhiều người vay phải rao bán nhà, đất vì ‘ngộp bank’

• Nhiều doanh nghiệp có đơn hàng, có dòng tiền nhưng vẫn khó vay vốn

"Đến ngày 30-9, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt 20,75 triệu tỉ đồng, tăng 11,59% so với cuối năm 2025 và tăng 16,69% so với cùng kỳ năm trước. Như vậy, nền kinh tế được bổ sung khoảng 2,2 triệu tỉ đồng so với cuối năm 2025" - ông Bắc nói.

Về cơ cấu tín dụng, ông Bắc cho biết đến cuối tháng 8, tín dụng đối với lĩnh vực nông, lâm, thủy sản chiếm 6,08%; công nghiệp - xây dựng chiếm 23,1%; thương mại - dịch vụ chiếm 70,11%.

Vốn tín dụng tiếp tục hướng vào sản xuất kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên. Khoảng 77,44% dư nợ nền kinh tế phục vụ sản xuất kinh doanh.

Trong đó, tín dụng nông nghiệp, nông thôn chiếm khoảng 22%; doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm khoảng 20%. Tín dụng xuất khẩu và doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao tăng lần lượt 33,32% và 39,62%.

Về điều hành thời gian tới, ông Phạm Thanh Hà cho biết Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiếp tục ưu tiên tín dụng vào sản xuất kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên và những động lực tăng trưởng của nền kinh tế, đồng thời kiểm soát chặt tín dụng ở lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro. 

Các ngân hàng tiếp tục đơn giản hóa thủ tục để người dân, doanh nghiệp tiếp cận vốn thuận lợi hơn.

Tỉ giá USD/VND vẫn tương đối ổn định, giảm 1,1% so với cuối 2025

Ông Phạm Chí Quang - Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ - cho biết từ đầu năm đến nay, kinh tế thế giới diễn biến phức tạp do xung đột địa chính trị kéo dài, giá dầu biến động, lạm phát gia tăng. Nhiều ngân hàng trung ương như ECB, Úc, Na Uy, Nhật Bản, Hàn Quốc... đã điều chỉnh tăng lãi suất.

Những diễn biến này khiến chỉ số USD thế giới tăng và duy trì ở mức cao, trên 100 điểm, kéo theo xu hướng mất giá của nhiều đồng tiền mới nổi và đang phát triển như won Hàn Quốc, baht Thái Lan, rupiah Indonesia.

Tuy nhiên, theo ông Quang, tỉ giá USD/VND vẫn có những yếu tố hỗ trợ trong nước. Theo đó, cung - cầu ngoại tệ duy trì ổn định trong ngắn hạn, chênh lệch lãi suất VND/USD ở mức dương và các yếu tố nền tảng vĩ mô tích cực, trong đó thu hút vốn đầu tư nước ngoài tiếp tục duy trì ổn định.

Những yếu tố này góp phần hạn chế tác động tiêu cực lên tỉ giá và củng cố tâm lý thị trường.

Sau thời điểm Fed tăng lãi suất, tỉ giá USD/VND vẫn tương đối ổn định quanh mức 26.000 đồng/USD và hiện giảm 1,1% so với cuối năm 2025.

Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức tín dụng ổn định mặt bằng lãi suất, giảm thực chất lãi suất cho vay, đưa vốn đến đúng lĩnh vực, đúng thời điểm, đồng thời kiểm soát chặt rủi ro.