Mỗi buổi sáng, tại Cơ sở chăm sóc sức khỏe ban ngày cho người cao tuổi ở phường Long Biên, người cao tuổi được kiểm tra các chỉ số sức khỏe, theo dõi huyết áp, đường huyết, nhắc uống thuốc và tham gia các hoạt động phù hợp. Bên cạnh chăm sóc y tế ban đầu còn có các hoạt động phục hồi chức năng, tư vấn dinh dưỡng, tâm lý - xã hội và sinh hoạt cộng đồng.
Ông Lê Thành Huấn, 70 tuổi (phường Long Biên) chia sẻ rằng, khi đến cơ sở, ông được nhân viên y tế chăm sóc, nhắc nhở uống thuốc và theo dõi sức khỏe. Điều này đặc biệt hữu ích với những gia đình mà con cháu đều đi làm trong ngày. Đặc biệt hơn, ông và nhiều “bạn già” còn có thú vui tập dưỡng sinh, chơi cờ vua. Điểm đáng chú ý của mô hình là người cao tuổi không phải lưu trú qua đêm. Sau một ngày được chăm sóc, họ trở về nhà, tiếp tục cuộc sống cùng con cháu.
Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà đánh giá: “Mô hình chăm sóc sức khỏe ban ngày cho người cao tuổi là một hướng đi phù hợp với quá trình già hóa dân số và nhu cầu chăm sóc ngày càng tăng tại cộng đồng”.
Từ cơ sở đầu tiên tại phường Long Biên khai trương ngày 6/6/2026, mô hình lần lượt được triển khai tại xã Quốc Oai, phường Đống Đa, phường Việt Hưng, phường Tây Hồ và mới nhất là phường Bồ Đề. Đến ngày 16/9, Hà Nội đã có 6 xã, phường thực hiện thí điểm.
Ở xã Quốc Oai, nơi cơ sở chăm sóc người cao tuổi ban ngày được đưa vào hoạt động từ tháng 7, địa phương hiện có hơn 10.300 người từ 60 tuổi trở lên, chiếm 17% dân số. Mô hình được xây dựng với mục tiêu chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng và tạo không gian sinh hoạt, giao lưu ngay tại cộng đồng.
Tại phường Tây Hồ, mô hình cũng được thiết kế theo hướng kết hợp chăm sóc thể chất với đời sống tinh thần. Người cao tuổi được kiểm tra sức khỏe, vận động nhẹ, vật lý trị liệu, đọc sách, trò chuyện và giao lưu với những người cùng thế hệ.
Thứ trưởng Thường trực Y tế Vũ Mạnh Hà đánh giá: “Cách tổ chức này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh nhiều gia đình ở đô thị đều có người trong độ tuổi lao động phải đi làm cả ngày. Khi cha mẹ già cần theo dõi sức khỏe hoặc hỗ trợ sinh hoạt, không phải gia đình nào cũng có điều kiện bố trí người chăm sóc thường xuyên”.
Một điểm đáng chú ý trong cách Hà Nội triển khai thí điểm là tận dụng cơ sở vật chất y tế hiện có, thay vì xây dựng một hệ thống hoàn toàn mới.
Tại Long Biên, điểm y tế ở số 307 đường Thạch Bàn được cải tạo thành cơ sở chăm sóc người cao tuổi ban ngày. Trạm Y tế phường giữ vai trò nòng cốt, đồng thời nhận hỗ trợ chuyên môn từ Bệnh viện Đa khoa Đức Giang về phục hồi chức năng, tâm lý, tập huấn, hội chẩn từ xa và cấp cứu.
Tại Bồ Đề, cơ sở ở số 6 phố Gia Thụy cũng được tận dụng từ điểm trạm y tế sau sắp xếp. Trạm Y tế phường trực tiếp phụ trách chuyên môn. Trong thời gian vận hành thử, các dịch vụ được thực hiện miễn phí nhờ nguồn lực xã hội hóa; về lâu dài, địa phương dự kiến có cơ chế hỗ trợ linh hoạt, ưu tiên người cao tuổi có công, gia đình chính sách, người neo đơn và hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
Mô hình vẫn đang trong giai đoạn thí điểm, vì vậy những vấn đề về nhân lực, quy trình chuyên môn, mức chi phí, cách tổ chức đưa đón và cơ chế vận hành cần tiếp tục được đánh giá. Nhưng từ 6 điểm đầu tiên, Hà Nội đang thử nghiệm một cách làm có ý nghĩa trong thích ứng với già hóa dân số: Đưa dịch vụ chăm sóc đến gần người cao tuổi thay vì chờ đến khi gia đình không còn khả năng chăm sóc mới tìm đến cơ sở dưỡng lão.
An Như