Nhân tài quan tâm đến chất lượng sống
Theo ông Phạm Bình An, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, định hướng của TP là hướng tới mô hình đô thị tích hợp "all-in-one", trong đó các điều kiện phục vụ nhân tài được xem xét một cách toàn diện. Vì thế, việc thu hút chuyên gia không chỉ liên quan đến nơi làm việc mà còn gắn với nhu cầu của gia đình họ, từ giáo dục, y tế đến các dịch vụ dành cho người cao tuổi.
Ngoài quy hoạch tổng thể với tầm nhìn 100 năm, TP có kế hoạch triển khai cụ thể, trong đó có quy hoạch phân khu chất lượng cao. Luật Phát triển đô thị 2026 là công cụ thể chế quan trọng để đưa các mục tiêu phát triển thành hành động thực tế.
Hiện nay, Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM đang xây dựng Đề án Thích ứng với già hóa dân số, hướng tới nâng cao chất lượng sống của người dân và nhân lực quốc tế.
Các chuyên gia, nhà quản lý bàn các giải pháp thu hút nhân lực tinh hoa toàn cầu đển TP.HCM làm việc
ẢNH: TUYẾT NHUNG
Là doanh nghiệp FDI đầu tư vào Việt Nam từ hàng chục năm qua, ông Angus Liew, Chủ tịch Gamuda Land Việt Nam cho rằng, ngoài điều kiện làm việc, nhân tài còn quan tâm đến cộng đồng sống, chất lượng sống như giao thông, giáo dục, y tế và các tiện ích đô thị. Mô hình "đô thị tích hợp" có thể tạo điều kiện để chuyên gia và gia đình ổn định cuộc sống, qua đó hỗ trợ thu hút và giữ chân nhân lực chất lượng cao.
Bên cạnh môi trường sống, thủ tục hành chính cũng được đặt ra như một yếu tố cần cải thiện trong thu hút nhân lực quốc tế. Do vậy, TP.HCM tiếp tục số hóa thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và công khai tiến độ, qua đó tạo thuận lợi hơn cho chuyên gia và lao động kỹ thuật cao khi làm việc tại Việt Nam.
Bà Võ Thị Bích Thủy, Giám đốc Vận hành Công ty Manpower Việt Nam cũng cho rằng, cạnh tranh nhân lực của TP.HCM đã mở rộng ra phạm vi quốc tế. Trong đó lĩnh vực AI, bán dẫn và tự động hóa đang có nhu cầu nhân lực lớn, trong khi nguồn cung trong nước chưa đáp ứng đủ. Vì thế, TP cần có giải pháp thu hút nhân lực quốc tế mà Việt kiều cũng là một giải pháp tốt khi họ có lợi thế về ngôn ngữ, được đào tạo và có kinh nghiệm quốc tế.
TP kiến tạo môi trường đủ tâm, đủ tầm
Theo ông Quách Ngọc Tuấn, Phó giám đốc Sở Tài chính TP.HCM, mặc dù chỉ mới hơn một năm sau sắp xếp nhưng TP vẫn đạt được kết quả đáng tự hào khi tiếp tục giữ vững vị trí là địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút vốn FDI, với tổng vốn đầu tư lũy kế hơn 156,72 tỉ USD. 9 tháng năm 2026, vốn FDI đăng ký đạt hơn 17,2 tỉ USD, tăng hơn 4 lần so với cùng kỳ năm 2025 và vượt 56,6% so với mục tiêu thu hút 11 tỉ USD của năm 2026.
Trong đó phải kể đến các dự án điển hình mang tính chiến lược của TP như dự án cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, với tổng vốn hơn 4,9 tỉ USD; Trung tâm dữ liệu AI Factory, với tổng vốn khoảng 2,1 tỉ USD và đề xuất tăng vốn khoảng 2,8 tỉ USD; Khu đô thị Đại học Quốc tế khoảng 1,4 tỉ USD; cùng các dự án tại khu phức hợp thông minh trong Khu đô thị mới Thủ Thiêm.
Những dự án này cho thấy dòng vốn quốc tế đang quan tâm đến các lĩnh vực có tính nền tảng như cảng biển, logistics, hạ tầng số, chính quyền số, cũng như nhu cầu phát triển các không gian đô thị, giáo dục, nghiên cứu và dịch vụ chất lượng cao.
Cũng theo ông Quách Ngọc Tuấn, giờ đây, công tác thu hút đầu tư không chỉ nhìn vào quy mô vốn đăng ký mà được thẩm định, đánh giá dựa trên hiệu quả tài chính thực chất, hàm lượng công nghệ, tiêu chuẩn xanh và năng lượng tái tạo. TP cần tính đến nhiều khía cạnh phục vụ nhân tài khi một chuyên gia đến TP.HCM làm việc có thể đi cùng gia đình, con cái hoặc người lớn tuổi. Vì vậy, chất lượng sống cần được xem xét trên phạm vi rộng.
Thực tế đã chứng minh, trong cuộc cạnh tranh thu hút FDI hiện nay, không còn là cuộc đua về lao động giá rẻ hay ưu đãi thuế, mà là cuộc đua về chất lượng thể chế, năng lực đổi mới sáng tạo, nguồn nhân lực, hạ tầng và sức mạnh của doanh nghiệp nội địa.
TP hiểu rằng bài toán trọng tâm không chỉ là sàng lọc dự án, mà là kiến tạo một hệ sinh thái nguồn nhân lực đủ tâm và đủ tầm để hấp thụ nguồn vốn tinh hoa. Không thể đón "đại bàng công nghệ" nếu chỉ có tổ hạ tầng mà thiếu đi lực lượng kỹ sư, chuyên gia và nhà quản trị chất lượng cao.
TP.HCM trải thảm đỏ thu hút nhân tài bằng nhiều chính sách, cơ chế hấp dẫn
ẢNH: ĐÌNH SƠN
Vì vậy, trong thời gian tới TP sẽ tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp để xác định nhu cầu nhân lực theo ngành, lĩnh vực và dự án. Chương trình đào tạo, bồi dưỡng phải gắn với vị trí việc làm và tiến độ triển khai các dự án. Tập trung vào công nghệ cao, hạ tầng số, công nghiệp hỗ trợ, logistics và sản xuất xanh, phù hợp với điều kiện tiếp nhận của TP. Tiếp cận nhà đầu tư trên cơ sở dự án, địa điểm và nhu cầu cụ thể; đồng thời chủ động nắm bắt kế hoạch mở rộng, đổi mới công nghệ của doanh nghiệp đang hoạt động, sau đối thoại kiến nghị của doanh nghiệp, theo dõi đến kết quả xử lý và gắn xúc tiến đầu tư với tiến độ triển khai thực tế.
Đồng thời khuyến khích các tập đoàn, doanh nghiệp FDI, trường đại học và viện nghiên cứu cùng xây dựng chương trình đào tạo theo nhu cầu thực tế. Phát triển các trung tâm nghiên cứu và đổi mới sáng tạo; tạo điều kiện để nhân lực trong nước tham gia sâu hơn và hỗ trợ chuỗi giá trị toàn cầu.
TP tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, công khai thông tin quy hoạch, quỹ đất, hạ tầng và danh mục thu hút đầu tư. Phối hợp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường và lao động, bảo đảm đúng thẩm quyền và quy định pháp luật.
Các sở, ngành và ban quản lý phối hợp với các hiệp hội tổ chức kết nối, xúc tiến theo nhu cầu thực tế của doanh nghiệp FDI. Hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao tiêu chuẩn sản phẩm, năng lực quản trị và chất lượng nhân lực. Đồng thời gắn đào tạo với nhu cầu tuyển dụng của các dự án, từng bước mở rộng cơ hội tham gia chuỗi cung ứng và tiếp nhận công nghệ.
TP cũng hỗ trợ thủ tục cho chuyên gia nước ngoài trong phạm vi thẩm quyền, tạo thuận lợi cho chuyên gia và lao động kỹ thuật cao trong các thủ tục về làm việc, cư trú và tiếp cận các dịch vụ thiết yếu trên cơ sở pháp luật công khai, minh bạch...