Nội dung được Bí thư Thành ủy TP HCM Trần Lưu Quang nêu tại buổi tiếp xúc cử tri chiều 24/9. Buổi tiếp xúc diễn ra trực tiếp tại điểm cầu phường Bình Tiên và trực tuyến với các phường Chợ Quán, An Đông, Chợ Lớn, Bình Tây, Diên Hồng, Bình Phú, Hòa Hưng, Vườn Lài.
Từ điểm cầu trực tuyến phường Diên Hồng, cử tri Phan Thị Ngọc Hương nói kẹt xe có dấu hiệu lan rộng, không chỉ tại các cửa ngõ, tuyến đường huyết mạch mà còn ở nhiều khu vực. Bà dẫn ví dụ đường 3 Tháng 2 và khu vực vòng xoay Điện Biên Phủ thường xuyên ùn tắc.
Bà Hương cũng đề nghị thành phố đánh giá kỹ việc chuyển đổi xe xăng sang xe điện, bởi chính sách này tác động trực tiếp đến đời sống người dân, nhất là lao động và người thu nhập thấp.
Bí thư Thành uỷ TP HCM Trần Lưu Quang trả lời cử tri chiều 24/9. Ảnh: An Phương
Trả lời, Bí thư Trần Lưu Quang khẳng định TP HCM không cấm người dân sử dụng xe xăng. Thành phố sẽ nghiên cứu các chính sách kinh tế, tài chính để khuyến khích chuyển đổi, trong đó có thể áp dụng chính sách khác nhau theo từng khu vực và ưu tiên xe điện.
"Chúng tôi sẽ không cấm mọi người đi xăng", ông nói.
Theo ông, thành phố có thể ứng dụng camera thông minh và công nghệ để nhận diện phương tiện, từ đó thực hiện các chính sách điều tiết phù hợp tại từng khu vực. Người sử dụng xe điện có thể được hưởng các ưu đãi, trong khi xe xăng chịu những chính sách khác.
TP HCM cũng sẽ hỗ trợ người dân trong quá trình chuyển đổi. Chi phí có thể được chia sẻ giữa nhà nước, người dân và doanh nghiệp để việc chuyển sang phương tiện điện diễn ra từng bước thay vì thực hiện đồng loạt.
Bí thư Thành ủy dẫn kinh nghiệm Trung Quốc, nơi một số khu vực ưu tiên xe điện, giúp phương tiện này có thời gian di chuyển nhanh hơn. Người dân có thể gửi xe xăng ở bên ngoài rồi sử dụng phương tiện điện để tiếp tục hành trình vào khu vực hạn chế.
Về ùn tắc, ông Quang cho rằng thành phố đông dân nên việc giải quyết kẹt xe khó hơn nhiều nơi. Một nguyên nhân là thời gian làm việc, sinh hoạt của người dân tập trung, khiến lượng phương tiện cùng dồn ra đường vào buổi sáng và chiều.
Theo ông, ùn tắc, kẹt xe không thể giải quyết bằng một giải pháp đơn lẻ mà phải kết hợp giao thông công cộng, điều tiết phương tiện cá nhân, ứng dụng công nghệ và thay đổi văn hóa giao thông.
"Giải pháp đầu tiên là phương tiện công cộng thay phương tiện cá nhân", ông nói.
Ùn ứ xe ở vòng xoay Hàng Xanh. Ảnh: Gia Minh
Theo Bí thư Thành ủy, TP HCM đã dành hơn 2.000 tỷ đồng để miễn phí xe buýt trong một năm. Chính sách này bước đầu mang lại kết quả khi lượng người sử dụng xe buýt tăng 49% so với cùng kỳ.
Thành phố sẽ tiếp tục tổ chức lại mạng lưới xe buýt theo hướng linh hoạt hơn về quy mô và tần suất. Những khung giờ đông khách có thể sử dụng xe lớn, trong khi thời điểm nhu cầu thấp dùng xe nhỏ hơn. Công nghệ sẽ được ứng dụng để điều chỉnh phương tiện theo nhu cầu thực tế.
TP HCM cũng phát triển mạng lưới đường sắt đô thị, kết nối các khu vực trong thành phố. Hệ thống xe buýt sẽ được tổ chức để kết nối, gom khách đến các tuyến đường sắt đô thị, đồng thời cải thiện nhà chờ và hạ tầng phục vụ hành khách.
Theo ông, để người dân bỏ phương tiện cá nhân, giao thông công cộng phải thuận tiện và đáp ứng tốt nhu cầu đi lại. Việc thay đổi thói quen vì vậy cần đi cùng với đầu tư hạ tầng và nâng chất lượng dịch vụ.
Bên cạnh hạ tầng, Bí thư Thành ủy cho rằng ý thức của người tham gia giao thông cũng ảnh hưởng lớn đến tình trạng ùn tắc. Việc cố đi vào những khoảng trống trên đường, bất chấp quy định, có thể làm dòng xe bị xáo trộn và ùn tắc nghiêm trọng hơn.
"Kẹt xe là một trong bốn nhiệm vụ được Tổng Bí thư giao cho TP HCM tại Đại hội Đảng bộ thành phố. Chúng tôi sẽ nỗ lực và cũng mong người dân ủng hộ việc sử dụng giao thông công cộng", ông Quang nói.
TP HCM đang xây dựng lộ trình giảm sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân thông qua phát triển giao thông công cộng, sau đó từng bước kiểm soát phương tiện theo khu vực, thời gian và mức phát thải.
Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030 giao thông công cộng đáp ứng khoảng 15-20% nhu cầu đi lại. Mạng lưới metro được mở rộng, kết hợp với xe buýt để kết nối các khu dân cư với các tuyến trục.
Khu vực đề xuất hạn chế xe ở TP HCM qua hai mốc thời gian. Đồ họa: Hoàng Thanh
Cùng với đó, TP HCM nghiên cứu hạn chế xe cá nhân tại một số khu vực, khung giờ và xây dựng vùng phát thải thấp. Theo đề xuất, khu vực lõi trung tâm và Thủ Thiêm có thể được thí điểm từ giữa năm 2027, sau đó mở rộng.
Lê Tuyết