Bỏ qua điều hướng
•

Trạm sạc xe điện tại Việt Nam - cuộc đua chưa cân sức

Trạm sạc xe điện tại Việt Nam - cuộc đua chưa cân sức
Nguồn ảnh: Tiền Phong

Bài toán hạ tầng trạm sạc đang trở thành yếu tố then chốt quyết định sự thành bại của các hãng xe điện tại Việt Nam. Vậy các hãng xe điện đang làm gì?

Bài toán hạ tầng trạm sạc đang trở thành yếu tố then chốt quyết định sự thành bại của các hãng xe điện tại Việt Nam. Vậy các hãng xe điện đang làm gì?

Khi ngày càng nhiều xe điện được ra mắt, bài toán hạ tầng trạm sạc trở thành thước đo để thu hút khách hàng mới. Bộ pin dung lượng cao ra sao, phạm vi hoạt động lớn thế nào đã dần trở thành yếu tố đứng sau câu chuyện trụ sạc.

Thứ mà người mua xe điện quan tâm là liệu hành trình di chuyển đường dài của mình với xe có thuận tiện hay không? Hạ tầng trụ sạc liệu đủ dày đặc để giải tỏa tâm lý lo ngại khi lái xe điện hay không?

VinFast đang làm

VinFast là hãng xe duy nhất hiện tại trên thị trường sở hữu hệ thống trạm sạc riêng với số lượng lớn, trải rộng nhiều tỉnh thành. Theo cập nhật từ thương hiệu, tính đến hết năm 2025, hãng xe điện nội địa đã hoàn thiện khoảng 150.000 cổng sạc rộng khắp cả nước qua hệ thống V-Green, công ty chuyên phát triển hạ tầng sạc và đổi pin xe điện cùng nhà.

Hệ thống siêu trạm sạc đã hoàn thiện từ VinFast. Ảnh: VinFast.
Hệ thống siêu trạm sạc đã hoàn thiện từ VinFast. Ảnh: VinFast.

Vào tháng 3 năm nay, hãng cũng đã công bố kế hoạch đầu tư 10.000 tỷ đồng nhằm triển khai 99 siêu trạm sạc. Hệ thống siêu trụ sạc này có công suất đến 150 kW, đảm bảo khả năng sạc đủ pin cho xe tiếp tục hành trình sau 15 phút nạp điện.

Có thể nói, chính hệ thống trụ sạc dày đặc và sự tất tay trong kế hoạch đầu tư hạ tầng là điểm tựa giúp các sản phẩm thuần điện của hãng nhận được niềm tin với người dùng tại thị trường Việt.

TMT Motors và lời hứa "triệu trạm sạc"

Trước sự bùng nổ của dải sản phẩm VinFast, các thương hiệu khác, đặc biệt là nhóm hãng xe Trung Quốc dường như không muốn đứng ngoài cuộc đua.

Trụ sạc TMT Motors đi vào hoạt động thực tế với số lượng chưa đến 40 trụ. Ảnh: TMT Motors.
Trụ sạc TMT Motors đi vào hoạt động thực tế với số lượng chưa đến 40 trụ. Ảnh: TMT Motors.

Ngay từ tháng 5/2025, TMT Motors, đơn vị sản xuất và phân phối các mẫu xe điện thuộc thương hiệu Wuling từ công bố kế hoạch hoàn thiện khoảng 30.000 trạm sạc, tương đương đến 60.000 cổng sạc toàn quốc.

Kế hoạch này được thực hiện thông qua TMT EGreen - đơn vị vận hành hạ tầng sạc của thương hiệu.

Đến cuối năm ngoái, hình ảnh thực tế của các tủ sạc TMT Motors cũng đã xuất hiện trên mạng xã hội, đi cùng thông điệp "triệu trạm sạc và hơn thế nữa" mạnh mẽ từ thương hiệu.

Đến tháng 8 năm nay, theo cập nhật từ trang chủ của hãng, TMT Motors đã xây dựng và đi vào vận hành 14 trụ sạc tại khu vực miền Trung.

Ở khu vực miền Bắc, hãng cũng khẳng định đã xây dựng thành công 9 điểm sạc và 15 trụ sạc. Đi cùng hệ thống trụ sạc thí điểm tại TP.HCM, hãng xe này đã ghi nhận khoảng tổng 39 trụ sạc toàn quốc.

BYD sẽ có sạc siêu nhanh?

Hồi tháng 7, thông tin và bản vẽ về một trụ sạc mới được đăng ký bởi hãng xe Trung Quốc BYD bất ngờ xuất hiện trên công báo sở hữu công nghiệp tại Việt Nam. Các trụ sạc này có thiết kế khá khác biệt với hệ thống trụ sạc độc quyền của thương hiệu tại quê nhà, nhưng đủ để mang lại hy vọng về một hệ thống sạc mới được BYD lắp đặt trong tương lai.

BYD Việt Nam cũng đã có kế hoạch xây dựng trụ sạc tại thị trường Việt từ năm sau.

Trụ sạc của BYD được đăng ký bản quyền tại Việt Nam. Ảnh: IP Việt Nam.
Trụ sạc của BYD được đăng ký bản quyền tại Việt Nam. Ảnh: IP Việt Nam.

Hệ thống sạc được BYD tiến hành lắp đặt trong tương lai có thể là trụ Flash Charger, loại trụ sạc siêu nhanh có công suất lên đến 1.500 W ở đầu súng sạc, cho thời gian đầy 97% pin chỉ trong 9 phút.

Hệ thống sạc này nhằm phục vụ cho mẫu BYD Atto 3 thế hệ mới dự kiến cũng sớm được ra mắt trong tương lai.

Nếu kế hoạch được diễn ra thuận lợi, đây sẽ là thương hiệu phổ thông thứ 2 trên thị trường sở hữu các trụ sạc siêu nhanh, đáp ứng nhu cầu tiết kiệm thời gian của người dùng xe điện.

Thế nhưng, câu chuyện của BYD là liệu hãng sẽ xây dựng trụ sạc dày đặc, hay chỉ lắp đặt thí điểm một số trụ tại đại lý. Bởi trạm sạc sẽ chỉ trở thành ưu điểm nếu đáp ứng được 2 tiêu chí, đó là số lượng trụ sạc và độ phủ. Nhắc đến câu chuyện này, ta phải quay lại các liên minh trạm sạc tại Việt Nam.

Liên minh trạm sạc giờ đang đâu?

Giữa năm nay, cụm từ "liên minh trạm sạc" nổi lên như mình cơn bão truyền thông trên mọi nền tảng mạng xã hội, khởi đầu bởi liên minh Esky do VETC - công ty thành viên của Tasco - khởi xướng. Liên minh này kết nối các công ty sạc tư nhân và một số hãng xe như Ford, Tasco Smart Charge, ESKY và Rabbit EV...

Khi đó, kế hoạch của liên minh là nâng số lượng trụ sạc có khả năng đáp ứng với đa dạng dòng xe điện lên hàng trăm trụ. Thậm chí ở thời điểm đó, liên minh còn dự kiến nâng số lượng trạm sạc thành viên lên 250 trạm khi kết thúc quý II.

Liên minh đầu tiên xuất hiện, với số lượng trụ sạc khoảng 200 trụ toàn quốc. Ảnh: Tasco.
Liên minh đầu tiên xuất hiện, với số lượng trụ sạc khoảng 200 trụ toàn quốc. Ảnh: Tasco.

Sau đó, BYD cùng Futa cũng bắt tay nhau thành lập một liên minh riêng.

Theo đó, khách hàng của BYD Việt Nam và FUTA có thể sử dụng chung hệ thống trạm sạc trong hệ sinh thái do FUTA/ Kim Long vận hành cũng như mạng lưới trạm sạc của BYD Việt Nam trên toàn quốc, tại các địa điểm kinh doanh hoặc các địa điểm hợp tác được 2 bên thống nhất, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ sạc điện trên phạm vi rộng hơn.

Thế nhưng đến hiện tại, các liên minh này tuy vẫn hoạt động và "bắt tay" nhau, nhưng trải nghiệm của người dùng dường như chưa cho thấy thay đổi quá rõ rệt.

Liên minh BYD - Futa với duy nhất một trạm sạc Futa hoạt động tại rìa thành phố. Ảnh: Đan Thanh.
Liên minh BYD - Futa với duy nhất một trạm sạc Futa hoạt động tại rìa thành phố. Ảnh: Đan Thanh.

Điều này đến từ 2 yếu tố đã được nhắc đến phía trên: số lượng và độ phủ. Số lượng trạm sạc liên minh có tăng, nhưng chưa đủ để tạo được sự tiện lợi. Trong khi đó, các trụ sạc lại thường được đặt tại trước đại lý hãng thay vì rải rác dày đặc trên các đoạn tỉnh lộ.

Hiện tại khi quý III đã kết thúc, cách mà các liên minh này hoạt động dường như đúng với những gì truyền thông dự đoán, trở thành một miếng mồi truyền thông hơn là thật sự phá vỡ gian nan cho người dùng.

Đương nhiên ta có quyền kỳ vọng vào tương lai, khi BYD mang trụ sạc siêu nhanh đến hay Tasco, Geely, Omoda & Jaecoo xây dựng thêm hệ thống trụ sạc phục vụ dải sản phẩm.

Đặc biệt, thông tin Tesla - ông trùm xe điện Mỹ - dự kiến mở bán chính hãng tại Việt Nam cũng đã xuất hiện.

Nhiều khả năng Tesla sẽ xây trụ sạc khi đến Việt Nam. Ảnh: Tesla.
Nhiều khả năng Tesla sẽ xây trụ sạc khi đến Việt Nam. Ảnh: Tesla.

Nhiều khả năng khi ra mắt, hãng xe của Elon Musk cũng sẽ xây dựng trụ sạc như cách họ từng thực hiện ở nhiều thị trường, hoặc đàm phán để tham gia vào một liên minh nào đó.

Với sự chung tay của nhiều thương hiệu hơn, câu chuyện sạc với người dùng xe điện Việt ngoài VinFast trong tương lai có thể sẽ trở thành thuận tiện hơn. Khi đó, cuộc đua xe điện sẽ trở nên cân bằng, nơi mà các hãng cạnh tranh nhau về sản phẩm, công nghệ và sức mạnh động cơ.

Trong bối cảnh thị trường xe điện Việt Nam tăng trưởng nhanh, hạ tầng trạm sạc đang trở thành yếu tố quyết định hành vi mua sắm thay vì dung lượng pin hay phạm vi hoạt động. Người tiêu dùng hiện đặt nặng sự thuận tiện trên các hành trình dài và mật độ trạm sạc có đủ dày đặc để xóa bỏ tâm lý e ngại hay không. Đây chính là điểm tựa giúp VinFast tạo ra khoảng cách vượt trội so với các đối thủ cạnh tranh. Hãng xe nội địa hiện độc chiếm vị thế dẫn đầu khi hoàn thiện khoảng 150.000 cổng sạc trên toàn quốc thông qua công ty V-Green tính đến hết năm 2025. Hãng cũng triển khai gói đầu tư 10.000 tỷ đồng cho 99 siêu trạm sạc công suất 150 kW, cho phép phương tiện nạp đủ năng lượng di chuyển chỉ sau 15 phút. Năng lực tài chính cùng sự đầu tư bài bản đã mang lại cho thương hiệu nội địa niềm tin vững chắc từ khách hàng. Ở chiều ngược lại, các thương hiệu liên doanh và nhập khẩu vẫn đang loay hoay giải bài toán thực thi. Dù TMT Motors từng công bố kế hoạch 30.000 trạm sạc với thông điệp triệu trạm sạc qua đơn vị TMT EGreen, số lượng vận hành thực tế mới chỉ đạt 39 trụ sạc trên cả nước. Trong khi đó, BYD chỉ mới dừng ở bước đăng ký bản quyền thiết kế trụ sạc tại Việt Nam và dự kiến bắt đầu kế hoạch xây dựng vào năm sau. Sự chênh lệch lớn về quy mô hạ tầng đã biến cuộc đua trạm sạc thành một bài toán chưa cân sức giữa kẻ tiên phong và phần còn lại. Khi mạng lưới sạc dùng chung chưa hoàn thiện, các hãng xe ngoại buộc phải đẩy nhanh tiến độ hiện thực hóa cam kết nếu không muốn bị bỏ lại phía sau tại thị trường Việt Nam.
amung