Bỏ qua điều hướng

Triển lãm "Li ta li ti" - thế giới lớn trong những điều nhỏ bé

Triển lãm "Li ta li ti" - thế giới lớn trong những điều nhỏ bé
Nguồn ảnh: Nhân Dân

Gần 300 tác phẩm của 21 họa sĩ, nhà điêu khắc đến từ ba miền bắc, trung, nam đã có dịp quy tụ tại triển lãm "Li ta li ti" diễn ra từ ngày 24 đến 28/9 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (Ba Đình, Hà Nội). Mỹ thuật Thủ đô rộn ràng đón thu Nhìn lại những năm tháng không quên của đất nước qua các tác phẩm m...

Được thành lập năm 2025, nhóm "Li ta li ti" bắt đầu từ ý tưởng giản dị, đó là tạo ra sân chơi mở để những người yêu thích hội họa và thực hành nghệ thuật có thể gặp gỡ, chia sẻ và chủ động tìm kiếm những cách biểu đạt riêng. Ở đó, nghệ thuật không bị giới hạn bởi những khuôn mẫu về quy mô, không gian trưng bày, mà khởi nguồn từ sự quan sát đời sống và nhu cầu đối thoại của mỗi nghệ sĩ.

"Li ta li ti" hướng tới việc đưa tác phẩm ra khỏi khoảng cách có phần xa cách của phòng triển lãm, để nghệ thuật hiện diện gần hơn với người xem, gần với những câu chuyện đời thường và những rung động nhỏ bé vốn dễ bị bỏ qua trong nhịp sống hôm nay.

Điểm gặp gỡ của "Li ta li ti" được xác lập từ một lựa chọn khá đặc biệt: những tác phẩm có kích thước nhỏ. Những tác phẩm chỉ khoảng 10cm đến dưới 50cm, với hình vuông, chữ nhật, tròn và nhiều hình thức khác nhau. Sự nhỏ bé trở thành lựa chọn thẩm mỹ và cũng là cách các nghệ sĩ đặt lại mối quan hệ giữa tác phẩm với người xem.

1789976492555-2853132153878867057-2853132153878867057-e5d1979f98655486503e1e4b159590be.jpg
"Nghinh xuân 4", màu nước trên lụa của họa sĩ Vũ Thùy Mai. (Ảnh: NVCC)

Họa sĩ Vũ Thùy Mai chia sẻ, một bức tranh lớn có thể được nhìn từ xa, trong khi một tác phẩm nhỏ buộc người xem phải bước lại gần. Khoảng cách có thể làm thay đổi cách thưởng lãm, công chúng sẽ dừng lại ở từng chi tiết hoặc khoảng trống được nghệ sĩ sáng tạo nên. Từ sự chú ý ấy, tác phẩm có thêm cơ hội để đối thoại với người xem bằng cá tính riêng.

Cùng gặp nhau trong triển lãm "Li ta li ti" lần này là 21 gương mặt: Trần Cường (Kuolg Trần), Nguyễn Tiến Dũng, Nguyễn Thùy Dương, Lê Thừa Hải, Nguyễn Minh Hải, Vương Lê Mỹ Học, Vũ Thùy Mai, Lâm Đức Mạnh, Hà Huy Mười, Nguyên Pastal, Nguyễn Ngọc, Nguyễn Minh (Minh Phố), Đoàn Quốc, Phạm Thị Hồng Sâm, Đỗ Công Sơn, Cao Phương Thảo, Trường Thịnh, Trần Vĩnh Thịnh, Trần Thược, Văn Trọng và Lê Đức Tùng.

Mỗi nghệ sĩ mang đến một góc nhìn, mối quan tâm và câu chuyện. Đề tài trải rộng từ phong cảnh, tĩnh vật, chân dung đến những ký ức, trải nghiệm và suy tư cá nhân. Chất liệu cũng mở ra nhiều hướng tiếp cận, từ sơn mài, sơn dầu, lụa, màu nước đến gốm, gỗ và những thử nghiệm trên các vật liệu quen thuộc.

1789976304092-2853132153878867057-2853132153878867057-ab5e86f1efa2675aecae7e54f7fb0b12.jpg
"Sắc xuân 03", sơn dầu trên toan của họa sĩ Trần Cường. (Ảnh: NVCC)

Đặt cạnh nhau, sự khác biệt tạo nên tính phong phú, đa chiều về nghệ thuật và đời sống. "Li ta li ti" đặt ra câu hỏi lớn hơn về cách con người nhìn và cảm nhận nghệ thuật. Trong một đời sống ngày càng bị cuốn đi bởi tốc độ, hình ảnh và thông tin, liệu chúng ta còn dành đủ thời gian cho một chi tiết nhỏ, một sắc màu, một đường nét...

Với họa sĩ Nguyễn Minh (Minh Phố), việc tiếp tục tham gia triển lãm cũng là một dịp để anh đưa những tìm tòi cá nhân vào cuộc gặp gỡ chung. Anh cho rằng, điều thú vị của những tác phẩm nhỏ nằm ở khả năng buộc người nghệ sĩ phải tiết chế, chắt lọc và tập trung hơn trong cách biểu đạt. Khi không thể dựa vào kích thước để tạo hiệu quả thị giác, từng mảng màu, đường nét, khoảng trống và chất liệu đều phải được cân nhắc kỹ.

1789976980203-2853132153878867057-2853132153878867057-13b54941fa6ab1e2eb8166a5fd83ccbb.jpg
"Đại cát", sơn dầu trên mâm gỗ cũ của họa sĩ Nguyễn Minh (Minh Phố). (Ảnh: NVCC)

Ở loạt tranh mâm, Nguyễn Minh tiếp tục theo đuổi mối quan tâm lâu nay của mình với ký ức và những vật thể đã có một đời sống trước khi trở thành tác phẩm nghệ thuật. Những chiếc mâm gỗ cũ với vết xước, vùng bạc màu, dấu tích của thời gian vốn đã chứa trong đó câu chuyện về bữa cơm gia đình, về hạt gạo và sự sum họp.

Trong thế giới "Li ta li ti", họa sĩ Trần Cường (Kuolg Trần) mang đến cá tính khá riêng, mạnh về màu sắc, giàu tính biểu hiện và luôn có xu hướng đẩy hiện thực sang miền vừa thực vừa mộng.

Những hình ảnh quen thuộc của đời sống được anh đặt vào những cấu trúc giàu liên tưởng. Nhân vật, cảnh vật, ký hiệu và màu sắc có thể cùng tồn tại trong một thế giới không hoàn toàn tuân theo logic của hiện thực. Đó là cách anh tạo nên những "huyễn cảnh" mộng mơ và ước vọng.

1789976249388-2853132153878867057-2853132153878867057-2fcf8435d9d3424a401889cd2378886c.jpg
"Nét thơ", tranh sơn mài của họa sĩ Cao Phương Thảo. (Ảnh: NVCC)

"Li ta li ti" còn thể hiện vẻ đẹp tinh thần bởi nhóm nghệ sĩ trẻ đến từ mọi vùng miền đã tìm thấy nhau, duy trì sự gắn kết trong đời sống nghệ thuật. Triển lãm đầu tiên của Litaliti diễn ra vào tháng 11/2025 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, quy tụ gần 200 tác phẩm của 17 nghệ sĩ đến từ ba miền. Chỉ một năm sau, nhóm trở lại chính không gian này với triển lãm thứ hai, quy tụ 21 nghệ sĩ và gần 300 tác phẩm.

"Li ta li ti" đang từng bước tạo nên nhịp sinh hoạt riêng, trong đó triển lãm là dịp để các nghệ sĩ cùng nhìn lại hành trình sáng tác, chia sẻ với công chúng và tiếp tục mở rộng những kết nối mới.

Cùng với hoạt động triển lãm, nhóm nghệ sĩ còn chủ động gắn kết qua các hoạt động thiện nguyện, gây quỹ hỗ trợ cộng đồng, trao đổi kinh nghiệm nghề nghiệp, kỹ thuật sáng tác và những câu chuyện phía sau mỗi hành trình cầm cọ.

1789976870049-2853132153878867057-2853132153878867057-5d995654777889e4e736f0b1cda34397.jpg
"Khoảng lặng" - một tác phẩm của họa sĩ Lê Thừa Hải. (Ảnh: NVCC)

Tháng 12/2025, trong chương trình đấu giá tranh hướng về đồng bào vùng lũ, họa sĩ Trần Cường (Kuolg Trần), thành viên nhóm đã gửi tặng tác phẩm "Mùa xuân nho nhỏ" để tham gia chương trình.

Tác phẩm được gửi trong những thời điểm cuối của quá trình vận động các họa sĩ đóng góp, cùng nhiều tác phẩm khác của các nghệ sĩ, tạo nên một hoạt động nghệ thuật hướng về cộng đồng.

1789976087782-2853132153878867057-2853132153878867057-1f6aaac343014a4432d555632f412b6c.jpg
"Trầu cau 20", tranh sơn mài của họa sĩ Nguyễn Minh Hải. (Ảnh: NVCC)

Nhìn từ câu chuyện ấy, giá trị của nhóm còn là khả năng giữ liên lạc, nâng đỡ nhau trong công việc sáng tác, chia sẻ cơ hội và cùng hướng nghệ thuật về phía đời sống. Cũng như vậy, một cộng đồng nghệ thuật có thể được tạo dựng từ những cuộc gặp, triển lãm nhóm, trò chuyện về nghề và cùng có mặt khi xã hội cần sự đồng hành.

Có lẽ vì thế mà sau triển lãm đầu tiên, "Li ta li ti" không khép lại câu chuyện của mình. Nhóm tiếp tục trở lại tại triển lãm lần này với số lượng nghệ sĩ, tác phẩm lớn hơn, vẫn giữ địa điểm quen thuộc là Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, vẫn lấy kích thước nhỏ làm điểm tựa nhưng mở rộng hơn về chất liệu, hình thức và tiếng nói nghệ thuật.

1790036009112-2853132153878867057-2853132153878867057-ce113310ce06ad28782e6248ecb65c9a.jpg
"Nắng thu" với chất liệu gỗ mít của nghệ sĩ Trần Thược. (Ảnh: NVCC)

Trong đời sống mỹ thuật, những nhóm nghệ sĩ độc lập thường không có sẵn bộ máy tổ chức. Để duy trì một triển lãm, việc thống nhất ý tưởng, lựa chọn tác phẩm, vận chuyển, trưng bày đến truyền thông và gặp gỡ công chúng, đều cần sự chủ động và đóng góp của từng thành viên.

Với "Li ta li ti", việc duy trì hoạt động cho thấy nỗ lực tập thể đáng ghi nhận. Nhìn nhận rộng hơn, đây cũng là khía cạnh đáng chú ý của đời sống mỹ thuật đương đại, đó là khi nghệ sĩ tạo nên hệ sinh thái cộng đồng để cùng tồn tại, phát triển.

THỤY PHƯƠNG

Được thành lập năm 2025, nhóm “Li ta li ti” khởi đầu từ một ý tưởng giản dị: tạo sân chơi mở để những người yêu hội họa và thực hành nghệ thuật gặp gỡ, chia sẻ, tìm kiếm cách biểu đạt riêng. Nhóm không đặt nghệ thuật trong những khuôn mẫu cứng nhắc về kích thước hay không gian trưng bày, mà bắt đầu từ quan sát đời sống cùng nhu cầu đối thoại của từng nghệ sĩ. Với triển lãm “Li ta li ti”, tác phẩm được đưa ra khỏi khoảng cách có phần xa cách của phòng tranh, tiến gần hơn những câu chuyện đời thường và rung động nhỏ bé dễ bị bỏ quên. Điểm gặp gỡ đặc biệt của triển lãm nằm ở lựa chọn những tác phẩm có kích thước nhỏ, chỉ khoảng 10cm đến dưới 50cm, với nhiều dạng hình vuông, chữ nhật, tròn và hình thức khác. Sự nhỏ bé ở đây không đơn thuần là giới hạn vật lý, mà trở thành lựa chọn thẩm mỹ, đồng thời làm thay đổi mối quan hệ giữa tác phẩm với người xem. Một bức tranh lớn có thể được ngắm từ xa, còn tác phẩm nhỏ buộc công chúng bước lại gần, dừng lâu hơn trước từng chi tiết, khoảng trống và dấu vết sáng tạo. Họa sĩ Vũ Thùy Mai cho rằng khoảng cách thưởng lãm có thể làm thay đổi cách người xem tiếp nhận tranh, bởi sự chú ý gần gũi mở thêm cơ hội đối thoại với cá tính riêng của tác phẩm. Triển lãm quy tụ 21 gương mặt, gồm Trần Cường, Nguyễn Tiến Dũng, Nguyễn Thùy Dương, Lê Thừa Hải, Nguyễn Minh Hải và Vương Lê Mỹ Học. Danh sách còn có Vũ Thùy Mai, Lâm Đức Mạnh, Hà Huy Mười, Nguyên Pastal, Nguyễn Ngọc, Nguyễn Minh (Minh Phố), Đoàn Quốc, Phạm Thị Hồng Sâm, Đỗ Công Sơn, Cao Phương Thảo, Trường Thịnh, Trần Vĩnh Thịnh, Trần Thược, Văn Trọng và Lê Đức Tùng. Mỗi nghệ sĩ mang đến một góc nhìn, mối quan tâm và câu chuyện riêng, khiến không gian trưng bày trở thành cuộc gặp nhiều thanh âm về nghệ thuật và đời sống. Đề tài trải rộng từ phong cảnh, tĩnh vật, chân dung đến ký ức, trải nghiệm và những suy tư cá nhân được chắt lọc qua cách nhìn riêng. Chất liệu cũng phong phú, từ sơn mài, sơn dầu, lụa, màu nước đến gốm, gỗ và những thử nghiệm trên các vật liệu quen thuộc. Khi đặt cạnh nhau, khác biệt về đề tài, chất liệu và ngôn ngữ tạo hình làm nên diện mạo đa chiều cho “Li ta li ti”, thay vì một cuộc trưng bày đơn sắc. Triển lãm đồng thời đặt ra câu hỏi về cách con người nhìn, cảm nhận và dành thời gian cho nghệ thuật giữa đời sống ngày càng bị cuốn đi bởi tốc độ, hình ảnh cùng thông tin. Liệu công chúng còn đủ kiên nhẫn dừng lại trước một chi tiết nhỏ, một sắc màu, một đường nét, khi mọi thứ xung quanh liên tục thúc giục họ bước tiếp? Với họa sĩ Nguyễn Minh (Minh Phố), việc tiếp tục tham gia triển lãm là dịp đưa những tìm tòi cá nhân vào một cuộc gặp gỡ chung, nơi các khác biệt có thể bổ sung cho nhau. Anh nhận thấy sức hấp dẫn của tác phẩm nhỏ nằm ở yêu cầu tiết chế, chắt lọc và tập trung hơn, bởi nghệ sĩ không thể dựa vào kích thước để tạo hiệu quả thị giác. Vì vậy, từng mảng màu, đường nét, khoảng trống và chất liệu đều phải được cân nhắc kỹ, để diện tích khiêm tốn vẫn chứa đựng một thế giới đủ sức gợi mở. Trong loạt tranh về những chiếc mâm, Nguyễn Minh tiếp tục theo đuổi mối quan tâm lâu nay với ký ức và các vật thể từng có đời sống trước khi trở thành tác phẩm nghệ thuật. Những chiếc mâm gỗ cũ, với vết xước, vùng bạc màu và dấu tích thời gian, gợi câu chuyện về bữa cơm gia đình, hạt gạo cùng sự sum họp. Tác phẩm “Đại cát”, sơn dầu trên mâm gỗ cũ, vì thế không chỉ cho thấy cách xử lý chất liệu, mà còn đánh thức những liên tưởng thân thuộc trong ký ức người xem. Trong thế giới “Li ta li ti”, họa sĩ Trần Cường (Kuolg Trần) mang đến cá tính mạnh về màu sắc, giàu tính biểu hiện và có xu hướng đẩy hiện thực sang miền vừa thực vừa mộng. Những hình ảnh quen thuộc được anh đặt trong cấu trúc giàu liên tưởng, nơi nhân vật, cảnh vật, ký hiệu và màu sắc cùng tồn tại ngoài logic thông thường. Cùng vẻ đẹp tinh thần của một nhóm nghệ sĩ trẻ tìm thấy nhau từ nhiều vùng miền, triển lãm cho thấy nghệ thuật đôi khi bắt đầu từ điều rất nhỏ, rồi mở ra một thế giới lớn trong ánh nhìn biết dừng lại.