Trình Chính phủ dự án cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum, đề xuất nhiều cơ chế đặc thù

Tờ trình số 470 của UBND tỉnh Quảng Ngãi báo cáo Chính phủ, cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum được đề xuất là công trình quan trọng quốc gia, đầu tư bằng nguồn vốn đầu tư công, với điểm đầu kết nối đường cao tốc Bắc - Nam phía Đông tại xã Nguyễn Nghiêm và điểm cuối kết nối với tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Tây tại xã Đăk Hà.

Tổng vốn đầu tư cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum hơn 51.500 tỉ đồng

Tuyến cao tốc đi qua 13 xã, phường gồm Nguyễn Nghiêm, Ba Động, Ba Tơ, Ba Dinh, Ba Tô, Ba Vì, Ba Xa, Kon Plông, Măng Đen, Đăk Rve, Kon Braih, Đăk Hà và phường Đăk Cẩm.

Dự án được đề xuất xây dựng hoàn chỉnh 4 làn xe. Trong tổng chiều dài tuyến, khoảng 66km đi qua khu vực đèo Vi Ô Lăk và Măng Đen, địa hình đồi núi phức tạp. Công trình có một hầm (hai ống hầm độc lập), cùng hệ thống giao thông thông minh, thu phí điện tử không dừng và trạm kiểm soát tải trọng.

• Cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum chuyển sang đầu tư công toàn tuyến

Theo UBND tỉnh Quảng Ngãi, tuyến cao tốc mới nhằm giải quyết điểm nghẽn giao thông trên quốc lộ 24, vốn có quy mô nhỏ, nhiều đoạn qua địa hình đèo dốc và thường xảy ra sạt lở vào mùa mưa.

Đồng thời, tuyến đường được kỳ vọng kết nối khu vực cửa khẩu quốc tế Bờ Y và vùng nguyên liệu Tây Nguyên với cảng nước sâu Dung Quất, Khu kinh tế Dung Quất, qua đó rút ngắn 50 - 60% thời gian đi lại so với hiện nay.

Tổng mức đầu tư sơ bộ dự án là 51.535,635 tỉ đồng. Trong đó, chi phí xây dựng và thiết bị hơn 36.765 tỉ đồng; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư gần 3.899 tỉ đồng; chi phí quản lý dự án, tư vấn và các chi phí khác hơn 2.941 tỉ đồng; dự phòng gần 7.930 tỉ đồng.

Ngân sách Trung ương dự kiến bố trí khoảng 49.488,635 tỉ đồng. Ngân sách địa phương Quảng Ngãi cam kết 2.047 tỉ đồng để thực hiện giải phóng mặt bằng.

Dự án cần khoảng 1.454,36ha đất, trong đó có 405,42ha rừng tự nhiên, 303,4ha rừng trồng, 321,88ha đất chưa có rừng và 423,66ha đất ngoài ba loại rừng.

Có khoảng 896 hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án, trong đó 878 hộ phải bố trí tái định cư.

Do đây là dự án quan trọng quốc gia thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Quốc hội, việc chuyển mục đích sử dụng rừng cũng thuộc thẩm quyền quyết định của Quốc hội.

Đề xuất nhiều cơ chế đặc thù

Đáng chú ý, UBND tỉnh Quảng Ngãi đề xuất 5 cơ chế, chính sách đặc thù để đẩy nhanh tiến độ dự án.

Trong đó, tỉnh đề xuất cho phép Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định điều chỉnh chủ trương đầu tư trong thời gian Quốc hội không họp khi dự án phát sinh những nội dung cần điều chỉnh.

Quảng Ngãi cũng đề xuất giao Tập đoàn Điện lực Việt Nam chủ trì di dời các công trình điện từ 110kV trở lên; đồng thời cho phép tỉnh chủ động thực hiện giải phóng mặt bằng, xây dựng khu tái định cư ngay sau khi Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư.

Một đề xuất khác là cho phép Quảng Ngãi quyết định thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ đối với các khu vực bãi đổ vật liệu thừa đã xác định trong hồ sơ khảo sát để bàn giao cho nhà thầu.

Đặc biệt, tỉnh đề xuất cho phép chỉ định thầu đối với tất cả các gói thầu của dự án theo quy định pháp luật về đấu thầu. Theo tính toán của địa phương, cơ chế này có thể rút ngắn khoảng 6 - 12 tháng thời gian chuẩn bị thực hiện dự án.

Trường hợp dự án chưa đồng bộ với các quy hoạch liên quan thì được phê duyệt dự án trước, sau đó cập nhật, điều chỉnh và công bố các quy hoạch theo quy định.

Theo kế hoạch đề xuất, hồ sơ dự án sẽ được trình Quốc hội xem xét trong tháng 11-2026. Trong năm 2027 thực hiện phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế kỹ thuật; công tác giải phóng mặt bằng bắt đầu từ quý 3-2027. Dự án dự kiến khởi công trong năm 2027, hoàn thành và đưa vào khai thác năm 2030.

Cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum dài khoảng 136km, quy mô 4 làn xe, tổng mức đầu tư sơ bộ 52.118 tỉ đồng, dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026 - 2030.