Ukraine lo sai lầm lặp lại khi Nga liên tục phóng "đối thủ của Starlink"

Nga vẫn tiếp tục đưa các vệ tinh thuộc mạng lưới Rassvet lên quỹ đạo, khiến giới chức Ukraine lo ngại nước này có thể lặp lại sai lầm từng mắc với công nghệ MESH. Theo Dân Trí, Rassvet được xem là đối thủ của Starlink, hệ thống Internet vệ tinh do công ty SpaceX của Mỹ phát triển và đã ảnh hưởng đáng kể tới chiến sự Nga, Ukraine. Trong bối cảnh Starlink giữ vai trò quan trọng trên chiến trường, Moscow đang xây dựng mạng lưới riêng nhằm duy trì lợi thế liên lạc, điều khiển vũ khí và tác chiến đường dài. Cảnh báo được đưa ra bởi ông Serhii Beskrestnov, cố vấn của tổng thống Ukraine về công nghệ quốc phòng, người cho rằng Kiev từng đánh giá quá thấp một phương thức liên lạc nguy hiểm. Theo ông, trong thời gian dài, lực lượng vũ trang Ukraine không nghiên cứu có hệ thống cách đối phó mạng vô tuyến MESH mà Nga dùng để điều khiển UAV Geran động cơ phản lực. Ngay cả khi Moscow công khai phát triển công nghệ này, Ukraine vẫn chưa triển khai đầy đủ biện pháp bảo vệ thủ đô bằng tác chiến điện tử, tạo ra khoảng trống đáng lo ngại. MESH là mô hình mạng trong đó các thiết bị có thể liên lạc trực tiếp, đồng thời tự động chuyển dữ liệu qua những thiết bị trung gian để tới đích mà không cần máy chủ cố định. Khi được trang bị công nghệ này, các UAV có thể trở thành những nút tiếp sóng cơ động, vừa chia sẻ dữ liệu vừa mở rộng phạm vi liên lạc trong quá trình hoạt động. Mạng lưới như vậy vẫn có thể duy trì chức năng dù một số UAV bị bắn hạ, đặc biệt khi nhiều phương tiện cùng tham gia những cuộc tấn công theo bầy đàn. Khả năng chống tác chiến điện tử khiến MESH trở thành thách thức lớn, bởi việc vô hiệu hóa một thiết bị không đồng nghĩa toàn bộ mạng lưới lập tức ngừng hoạt động. Ông Beskrestnov cho rằng sự chậm trễ trong ứng phó đã giúp UAV Geran-5 của Nga tiến hành tập kích dưới sự hỗ trợ của mạng lưới liên lạc nói trên. Trong khi các chuyên gia Ukraine phải gấp rút bắt kịp công nghệ, việc ngăn chặn những phương tiện được điều khiển qua MESH ngày càng trở nên khó khăn hơn. Từ bài học đó, cố vấn Ukraine cảnh báo Rassvet có thể tạo ra một vòng lặp nguy hiểm nếu Kiev tiếp tục chờ đến khi mối đe dọa hoàn thiện mới hành động. Một khi mạng lưới vệ tinh Nga đạt trạng thái đầy đủ, Moscow có thể sử dụng không gian làm kênh liên lạc để điều khiển UAV và tên lửa từ khoảng cách rất xa. Ông Beskrestnov nhấn mạnh Ukraine cần phát triển năng lực gây nhiễu ngay từ bây giờ, trước thời điểm hệ thống vệ tinh Nga đủ khả năng hỗ trợ hoạt động liên tục. Rassvet hoàn chỉnh sẽ cung cấp đường liên lạc thường trực với các vũ khí tầm xa, cho phép Nga điều khiển UAV cùng tên lửa trực tuyến thông qua vệ tinh. Tuy nhiên, Moscow hiện vẫn còn cách mục tiêu cần thiết, bởi nước này mới phóng khoảng 32 vệ tinh trong khi cần 200 đến 250 vệ tinh để duy trì vùng phủ ổn định suốt ngày đêm. Lô vệ tinh gần đây nhất cũng đang gặp một số vấn đề kỹ thuật, nhưng những trở ngại này chưa được xem là bằng chứng cho thấy chương trình Rassvet sẽ bị đình trệ lâu dài. Theo ông Flash, các vấn đề hiện tại chỉ mang tính tạm thời, bởi Nga vẫn sở hữu năng lực không gian đáng kể và có thể nhanh chóng điều chỉnh kế hoạch triển khai. Ông viết rằng Nga là một cường quốc vũ trụ, đồng thời nhận định tên lửa Angara hạng nặng có thể đưa phần lớn mạng lưới lên quỹ đạo chỉ trong một lần phóng. Khả năng đó chỉ trở nên thực tế sau khi những vấn đề công nghệ được khắc phục, nhưng vẫn cho thấy tiến độ Rassvet có thể tăng nhanh trong tương lai. Ông Beskrestnov lập luận Ukraine không thể để sự chậm trễ với Rassvet lặp lại bài học MESH, khi biện pháp đối phó chỉ được chú ý sau lúc mối đe dọa xuất hiện. Các hệ thống chống vệ tinh và gây nhiễu không chỉ cần được thiết kế trên giấy, mà còn phải triển khai thực tế trước khi mạng lưới Nga đi vào hoạt động. Đồng thời, cơ sở hạ tầng trọng yếu của Ukraine cần được bảo vệ khi các vệ tinh Nga lần lượt lên quỹ đạo, nếu không kịch bản cũ có thể tái diễn.