Sau ba phiên giảm liên tiếp, kim loại quý bất ngờ bật tăng hơn 65 USD, đóng cửa phiên 15/10 (giờ Mỹ) tại 4.170,48 USD/ounce, tương đương mức tăng 1,60% - phiên tăng mạnh nhất trong nhiều tuần.
Điều gì đã kéo vàng lên? Câu trả lời đến từ lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm, vốn đã giảm mạnh 12,8 điểm cơ bản xuống 5,062%, kéo dài đà hạ nhiệt sau khi chạm đỉnh nhiều tuần. Chỉ số USD (DXY) cũng giảm 0,48% xuống 102,06 điểm trong sáng 16/10, làm giảm chi phí cơ hội nắm giữ vàng - thứ vốn không sinh lời.
Nhưng theo giới phân tích, đây có thể chỉ là nhịp hồi kỹ thuật, không phải đảo chiều xu hướng.
Nghịch lý "lạm phát nóng - việc làm lạnh": Fed đang bị kẹt
Điều khiến câu chuyện vàng trở nên khó đoán chưa từng có chính là bức tranh kinh tế Mỹ đang ở thế "tiến thoái lưỡng nan".
Theo Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 9 tăng 1,3% so với tháng trước - mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 3/2022 và 6,3% so với cùng kỳ, vượt xa dự báo 5,3%. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) cũng không kém cạnh khi tăng 0,6% theo tháng và 3,7% theo năm, cao hơn dự báo 3,6%.
Theo phân tích của Tân Hoa Xã Kinh tế, "thủ phạm" chính là giá năng lượng. Giá xăng tăng 9,1% trong tháng 9, đóng góp hơn một nửa mức tăng của CPI. Giá dầu diesel từng chạm mức cao lịch sử 6,528 USD/gallon.
Giá dầu Brent trung bình tháng 9 đạt 102 USD/thùng, tăng 51% so với cùng kỳ, chủ yếu do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông leo thang.
Nhưng nghịch lý nằm ở đây: thị trường lao động Mỹ lại đang “lạnh” dần. Báo cáo việc làm phi nông nghiệp tháng 9 chỉ ghi nhận 29.000 việc làm mới, thấp hơn rất nhiều so với dự báo khoảng 90.000. Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu ở mức 199.000, dấu hiệu cho thấy doanh nghiệp đang thắt lưng buộc bụng.
Thị trường phân vân chưa từng thấy. Xác suất Fed tăng lãi suất trong tháng 10 chỉ còn khoảng 29-34%, nhưng xác suất tăng vào tháng 12 vẫn ở mức cao trên 80%. Nói cách khác, Fed có thể sẽ "án binh bất động" trong ngắn hạn, nhưng chưa chắc đã buông tha cho thị trường.
Dự báo thận trọng của các 'ông lớn'
Theo phân tích của UBS công bố gần đây, phần lớn tác động từ việc thị trường định giá lại lập trường "diều hâu" của Fed đã được phản ánh vào giá vàng.
UBS nhận định vùng 4.140-4.200 USD/ounce đang là khu vực tích lũy, và 3.990-4.030 USD/ounce là vùng hỗ trợ then chốt cần theo dõi. UBS duy trì lộ trình giá: 4.600 USD vào tháng 12/2026, 5.000 USD vào tháng 3/2027 và 5.400 USD vào tháng 9/2027.
Bà Amy Gower - Giám đốc chiến lược kim loại và khai khoáng Morgan Stanley, xác định 4.000 USD/ounce là vùng hỗ trợ mạnh mẽ và dự báo vàng sẽ vượt 5.000 USD/ounce vào nửa cuối năm 2027.
Morgan Stanley nhấn mạnh ba trụ cột hỗ trợ: nhu cầu vật chất từ ngân hàng trung ương (đặc biệt Trung Quốc và Ba Lan), khả năng can thiệp vào thị trường trái phiếu dài hạn để hạ lợi suất và triển vọng hạ nhiệt căng thẳng Trung Đông kéo giá dầu đi xuống.
HSBC vừa hạ dự báo giá vàng trung bình năm 2026 xuống 4.490 USD/ounce và năm 2027 xuống 4.825 USD/ounce, nhưng nhấn mạnh rằng nếu vàng giảm về hoặc dưới 4.000 USD, lực mua từ ngân hàng trung ương sẽ gia tăng đáng kể, tạo lực đỡ quan trọng. Đáng chú ý, đây là dự báo giá trung bình năm, không phải mục tiêu cuối năm.
Theo phân tích của Deutsche Bank, ông Daniel Ghali - Giám đốc nghiên cứu kim loại nhận định vàng đang ở trạng thái "quá bán và được nắm giữ ở mức thấp", với cấu trúc vị thế "gần như tái diễn kịch bản năm 2022". Ông cho rằng tốc độ mua vàng của khu vực chính thức đã tăng hơn gấp đôi so với năm 2022, và đây là "thời điểm rất tốt để phân bổ vàng".
Bank of America, trong báo cáo ngày 12/10, tỏ ra thận trọng hơn khi dự báo giá vàng trung bình quý IV/2026 ở mức 4.000 USD/ounce, cho rằng vàng khó duy trì ổn định trên ngưỡng này trong ba tháng tới. Tuy nhiên, BofA dự báo giá vàng trung bình năm 2027 tăng lên 4.813 USD/ounce.
'Bàn tay vô hình' của các ngân hàng trung ương
Theo thông tin Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) công bố ngày 7/10, dự trữ vàng của Trung Quốc tính đến cuối tháng 9/2026 đạt 77,47 triệu ounce (khoảng 2.410 tấn), tăng 740.000 ounce so với tháng 8, đánh dấu tháng tăng thứ 23 liên tiếp.
Đây không phải động thái ngẫu nhiên, mà là một phần trong chiến lược dài hạn nhằm giảm phụ thuộc vào đồng USD.
Dòng vốn ETF cũng cho thấy nhà đầu tư dài hạn vẫn kiên nhẫn. Theo dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), các quỹ ETF vàng toàn cầu hút ròng khoảng 10 tỷ USD trong tháng 9, đưa tổng dòng vốn vào quý III lên mức kỷ lục 31 tỷ USD. Tổng lượng vàng nắm giữ của các quỹ tăng thêm 67 tấn, lên 4.256 tấn vào cuối tháng 9.
Về địa chính trị, căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục là "chất xúc tác" cho nhu cầu trú ẩn. Lực lượng Houthi gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở năng lượng của Saudi Arabia, trong khi một tàu chở dầu bị bốc cháy tại vùng biển phía đông eo biển Hormuz, đẩy giá dầu Brent lên trên 106 USD/thùng.
CCB Futures đánh giá, các yếu tố cấu trúc như phi đô la hóa, nợ công Mỹ leo thang và mua vàng của ngân hàng trung ương vẫn chưa bị đảo ngược.
Vùng 3.800-4.200 USD/ounce có thể là khu vực đáy trung hạn, tức giới đầu tư có thể coi các nhịp điều chỉnh về vùng này là cơ hội tích lũy chiến lược, thay vì tín hiệu đảo chiều của xu hướng tăng dài hạn.