Thanh Niên • 30/09/2026 08:30

Vì sao một doanh nghiệp vật liệu chiến lược của Mỹ quyết định đầu tư vào MSR?

Một tổ hợp vonfram tại Mỹ đã có tài nguyên, mỏ và nhà máy nhưng vẫn cần khoảng 150 triệu USD cùng lộ trình đến năm 2028 để khôi phục năng lực APT. Trường hợp của Blue Moon Metals cho thấy, để chuyển một tài sản khoáng sản thành nguồn cung thương mại, doanh nghiệp không chỉ cần vốn mà còn phải đầu tư...

Blue Moon: Có sẵn tài sản vẫn cần nhiều năm để tạo sản phẩm

Ngày 14.9, Reuters đưa tin Chính phủ Mỹ cam kết đầu tư tối đa 450 triệu USD vào Elmet Group nhằm mở rộng năng lực trong chuỗi cung ứng vonfram. Trong đó, khoảng 150 triệu USD dự kiến được Elmet phân bổ cho tổ hợp Springer tại Nevada, tài sản thuộc sở hữu của Blue Moon Metals (công ty khai khoáng và thăm dò khoáng sản của Canada).

Khoản vốn này sẽ được sử dụng để khôi phục hoạt động tại Springer và thành lập liên doanh vận hành nhà máy APT. Các bên cũng dành thêm 25 triệu USD dự phòng trong trường hợp cần bổ sung vốn để đưa nhà máy trở lại sản xuất.

Blue Moon là chủ thể đáng chú ý trong thương vụ bởi doanh nghiệp này đang sở hữu hạ tầng cần thiết để phát triển nền tảng vonfram tại Springer, tổ hợp từng là một trong những mỏ vonfram lớn nhất tại Mỹ.

Springer có mỏ lộ thiên và hầm lò, nhà máy tuyển công suất 1.200 tấn quặn/ngày, cùng nhà máy APT có tiềm năng đạt 4.000 tấn/năm. Dự án cũng có điện, nước, khí tự nhiên, khu chứa quặng đuôi và nằm gần đường sắt cùng cao tốc liên bang.

Dù đã có nền tảng ban đầu, Blue Moon dự kiến phải đến quý IV/2027 mới đưa mỏ và nhà máy tuyển trở lại sản xuất. Nhà máy APT cũng được lên kế hoạch tái khởi động trong nửa cuối năm 2028. Như vậy, từ thời điểm khoản đầu tư được công bố đến khi năng lực sản xuất APT trở lại vẫn là khoảng chờ gần hai năm.

Khoảng chờ này chính là "chi phí thời gian" để chuyển một tài sản vonfram thành nguồn cung thực tế.

Blue Moon vẫn phải đánh giá lại tài nguyên, hoàn tất thủ tục đầu tư, nâng cấp thiết bị, xây dựng đội ngũ và chạy thử nhà máy. Nguồn quặng cũng cần được xác nhận, còn quy trình tuyển và thủy luyện phải được hiệu chỉnh trước khi sản phẩm có thể đáp ứng yêu cầu của khách hàng công nghiệp.

Khoản vốn từ Elmet có thể thúc đẩy quá trình khôi phục Springer, nhưng không loại bỏ được thời gian cần thiết cho công tác chuẩn bị, thẩm định và cấp phép. Nói cách khác, sở hữu mỏ và thiết bị chưa đồng nghĩa với việc năng lực thương mại đã sẵn sàng.

Từ Blue Moon nhìn sang nền tảng đã vận hành của MSR

Đặt trong bối cảnh đó, Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR) đại diện cho một giai đoạn phát triển khác: nền tảng khai thác và chế biến đã đi vào vận hành thương mại.

Tiếp quản mỏ Núi Pháo từ năm 2010, doanh nghiệp đã đầu tư hơn 700 triệu USD để hình thành hệ thống từ mỏ đa kim đến cơ sở chế biến hóa chất vonfram.Theo công suất thiết kế, cơ sở chế biến của MSR có thể xử lý 9.345 tấn sản phẩm vonfram mỗi năm để sản xuất APT và ô xít vonfram từ tinh quặng. Khác với một dự án đang chờ xây dựng hoặc tái khởi động, nền tảng này đã trải qua quá trình chạy thử, nâng công suất và vận hành thương mại.

Lũy kế 8 tháng năm 2026, MSR đạt 21.013 tỉ đồng doanh thu, gấp 5,1 lần cùng kỳ và vượt kế hoạch đề ra. Riêng tháng 8, doanh thu đạt 5.411 tỉ đồng, gấp 6,3 lần cùng kỳ, trong bối cảnh sản lượng vonfram và sản lượng bán ra của MTC tiếp tục tăng. Doanh nghiệp cũng đã công bố kế hoạch chi trả 1.105 tỉ đồng cổ tức. Kết quả này cho thấy năng lực chế biến đã được chuyển thành sản lượng và hiệu quả tài chính thực tế.

Ngày 24.9, Elmet công bố kế hoạch mua 4,99% cổ phần MSR, tương ứng mức định giá vốn chủ sở hữu 2,5 tỉ USD theo giá trị giao dịch. Hai bên đồng thời ký các thỏa thuận cung ứng kéo dài hơn 8 năm, với sản lượng cam kết khoảng 1.250 tấn WO₃ quy đổi mỗi năm.

Tuy vẫn còn một số bước phê duyệt cần thiết trước khi hoàn tất, diễn biến mới nhất cho thấy lợi thế thời gian của một nền tảng đã vận hành có thể được chuyển thành cam kết thương mại bền vững.

Bên cạnh đó, MSR tiếp tục mở rộng nguồn nguyên liệu cho hệ thống hiện hữu. Khu vực Núi Pháo Mở Rộng và Núi Chiếm có tiềm năng bổ sung khoảng 115 triệu tấn tài nguyên đa kim. Hợp tác với GB Innovation tại Hàn Quốc giúp doanh nghiệp tiếp cận thêm nguồn tinh quặng bên ngoài, đồng thời đảm bảo công suất sản xuất ô xít vonfram hơn 8.000 tấn WO₃ mỗi năm.

Từ trường hợp củaBlue Moon có thể thấy, quy mô tài nguyên và hạ tầng sẵn có mới chỉ là điểm khởi đầu của một nền tảng vonfram. Doanh nghiệp vẫn cần nguồn vốn lớn cùng lộ trình kéo dài nhiều năm để khôi phục hoạt động và tạo ra sản phẩm thương mại.

Trong khi đó, Masan High-Tech Materials đã đi qua giai đoạn đầu tư, xây dựng và hoàn thiện quy trình vận hành. Lợi thế của doanh nghiệp vì thế không chỉ nằm ở tài nguyên Núi Pháo, mà còn ở khả năng chế biến đã được kiểm chứng và có thể đáp ứng nhu cầu thị trường ngay trong giai đoạn nguồn cung cần được bổ sung.

Quy mô vận hành lớn của Masan mang lại nguồn cung ổn định cho các ngành công nghiệp công nghệ cao trên toàn thế giới

Ngày 14.9, Reuters đưa tin Chính phủ Mỹ cam kết đầu tư tối đa 450 triệu USD vào Elmet Group, nhằm mở rộng năng lực sản xuất trong chuỗi cung ứng vonfram. Trong khoản đầu tư này, khoảng 150 triệu USD dự kiến dành cho tổ hợp Springer tại Nevada, thuộc sở hữu của Blue Moon Metals, doanh nghiệp khai khoáng và thăm dò của Canada. Elmet dự kiến dùng số vốn để khôi phục hoạt động tại Springer, lập liên doanh vận hành nhà máy APT, đồng thời dành thêm 25 triệu USD dự phòng nếu cần thiết. Springer từng là một trong những mỏ vonfram lớn nhất nước Mỹ, với mỏ lộ thiên, mỏ hầm lò và nhà máy tuyển có công suất 1.200 tấn quặng mỗi ngày. Tổ hợp còn có nhà máy APT tiềm năng đạt công suất 4.000 tấn mỗi năm, cùng hạ tầng điện, nước, khí tự nhiên, khu chứa quặng đuôi và vị trí gần đường sắt, cao tốc liên bang. Những cơ sở sẵn có giúp Blue Moon có điểm khởi đầu đáng kể, nhưng không đồng nghĩa mỏ và nhà máy có thể lập tức cung cấp sản phẩm cho khách hàng. Theo kế hoạch, mỏ và nhà máy tuyển Springer chỉ có thể trở lại sản xuất vào quý IV/2027, còn nhà máy APT dự kiến tái khởi động trong nửa cuối năm 2028. Từ lúc công bố khoản đầu tư đến khi APT vận hành trở lại, doanh nghiệp vẫn phải chờ gần hai năm, một khoảng thời gian đáng kể với chuỗi cung ứng cần nguồn hàng. Blue Moon còn phải đánh giá lại tài nguyên, hoàn tất thủ tục đầu tư, nâng cấp thiết bị, tuyển dụng nhân sự và chạy thử trước khi có thể vận hành ổn định. Nguồn quặng cần được xác nhận, trong khi quy trình tuyển và thủy luyện phải hiệu chỉnh để sản phẩm đạt yêu cầu của khách hàng công nghiệp, theo nội dung bài viết Thanh Niên. Vốn từ Elmet có thể hỗ trợ đẩy nhanh việc khôi phục Springer, nhưng không xóa bỏ thời gian dành cho chuẩn bị, thẩm định, cấp phép và đưa thiết bị vào hoạt động. Sở hữu mỏ cùng nhà máy, vì vậy, khác với việc đã có năng lực thương mại sẵn sàng, bởi sản lượng thực tế chỉ hình thành sau nhiều bước kiểm chứng và vận hành. Đặt bên cạnh Springer, Masan High-Tech Materials, mã UPCoM: MSR, có một lợi thế khác: nền tảng khai thác và chế biến đã vận hành thương mại tại Việt Nam. Từ khi tiếp quản mỏ Núi Pháo năm 2010, doanh nghiệp đầu tư hơn 700 triệu USD để xây dựng chuỗi hoạt động từ mỏ đa kim đến chế biến hóa chất vonfram. Theo công suất thiết kế, cơ sở chế biến của MSR có thể xử lý 9.345 tấn sản phẩm vonfram mỗi năm, sản xuất APT và ô xít vonfram từ tinh quặng. Khác với một dự án đang chờ xây dựng hoặc tái khởi động, hệ thống của MSR đã trải qua chạy thử, nâng công suất và vận hành thương mại, qua đó chuyển hạ tầng thành sản lượng. Lũy kế tám tháng năm 2026, doanh thu MSR đạt 21.013 tỉ đồng, gấp 5,1 lần cùng kỳ và vượt kế hoạch đề ra. Riêng tháng 8, doanh thu đạt 5.411 tỉ đồng, gấp 6,3 lần cùng kỳ, trong bối cảnh sản lượng vonfram và sản lượng bán ra của MTC tiếp tục tăng. Doanh nghiệp cũng công bố kế hoạch chi trả 1.105 tỉ đồng cổ tức, bên cạnh kết quả doanh thu cho thấy hoạt động chế biến tạo ra hiệu quả tài chính thực tế. Ngày 24.9, Elmet công bố kế hoạch mua 4,99% cổ phần MSR, tương ứng định giá vốn chủ sở hữu 2,5 tỉ USD theo giá trị giao dịch. Dù còn các bước phê duyệt trước khi hoàn tất, kế hoạch này cho thấy Elmet quan tâm đến một nền tảng đang hoạt động, không chỉ một tài sản chờ khôi phục. Hai bên đồng thời ký các thỏa thuận cung ứng kéo dài hơn tám năm, với sản lượng cam kết khoảng 1.250 tấn WO₃ quy đổi mỗi năm. Cam kết dài hạn ấy đặt năng lực vận hành hiện hữu của MSR vào vị trí đáng chú ý trong chuỗi cung ứng vonfram, bên cạnh kế hoạch khôi phục Springer. Bài viết Thanh Niên cho biết MSR được khách hàng tại Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu tin tưởng, đồng thời đang tiếp tục mở rộng nguồn nguyên liệu cho hệ thống hiện hữu.

Xem thêm tại Thanh Niên