Có thể thấy phim của Huỳnh Lập thường nhận ý kiến trái chiều khi kịch bản bị chê ôm đồm, nhiều lời thoại, đôi lúc còn dáng dấp web-drama nhưng luôn hút khán giả, tạo hiệu ứng truyền miệng và liên tục thắng ở phòng vé.
Nghịch lý ấy thực ra phần nào lý giải cách Huỳnh Lập tìm được chỗ đứng trong điện ảnh: anh chưa hẳn làm ra những bộ phim thật sự chỉn chu về ngôn ngữ điện ảnh, nhưng khá nhạy bén trong việc tìm những câu chuyện gần với tâm lý, văn hóa và đời sống tình cảm của người Việt.
Điểm mạnh và yếu trong phim Huỳnh Lập
Nhìn lại ba bộ phim của Huỳnh Lập, có thể nhận ra đường dây khá nhất quán trong thế giới điện ảnh của anh: tâm linh chỉ là lớp vỏ, phía sau vẫn là con người, gia đình, tình thân và những mất mát cần được hóa giải.
Pháp sư mù năm 2019 phát triển từ thế giới của web-drama Ai chết giơ tay, xoay quanh Tinh Lâm - một pháp sư bị mất thị lực, đi giúp người và tìm cách lấy lại ánh sáng. Bộ phim pha trộn tâm linh, kỳ ảo, hài và tình cảm. Điểm đáng chú ý là chuyện ma quỷ không đơn thuần được sử dụng để hù dọa. Phim đặt cạnh nhau những cách nhìn về tâm linh, khoa học và mê tín, nhờ đó tạo ra một thế giới khá riêng so với nhiều phim kinh dị Việt cùng thời.
Nhưng ngay từ tác phẩm đầu tiên, những hạn chế sau này thường được nhắc đến trong phim Huỳnh Lập cũng đã xuất hiện: câu chuyện nhiều nhánh, một số tình tiết thiếu logic, yếu tố tình cảm chưa thật cần thiết, hình ảnh và kỹ xảo còn hạn chế. Dấu ấn của một người trưởng thành từ sân khấu, video trực tuyến và web-drama hiện rõ qua cách anh làm chủ lời thoại, tung hứng mảng miếng hài cùng tư duy kể chuyện đậm tính tình huống. Dẫu vậy, Pháp sư mù vẫn thu hơn 60 tỉ đồng, đủ để cho thấy thế giới tâm linh pha hài mà Huỳnh Lập xây dựng có tệp khán giả riêng.
Đến Nhà gia tiên (2025), Huỳnh Lập tiến thêm một bước quan trọng: giảm yếu tố kinh dị để đưa gia đình và văn hóa truyền thống vào trung tâm câu chuyện. Gia Minh - người anh đã mất nhưng chưa thể rời khỏi căn nhà của tổ tiên và Mỹ Tiên, cô em gái thuộc thế hệ trẻ, tạo thành hai phía của một cuộc đối thoại giữa cũ và mới, giữa việc giữ nếp nhà với quyền lựa chọn cuộc đời của mỗi người.
Nhà gia tiên là phim có doanh thu cao nhất của Huỳnh Lập
ẢNH CẮT TỪ TRAILER PHIM
Đây có lẽ là tác phẩm cho thấy rõ nhất khả năng "bắt mạch" khán giả của Huỳnh Lập. Những vấn đề như nhà thờ tổ tiên, quan hệ anh em, khoảng cách thế hệ, chuyện thừa kế, gìn giữ nếp nhà... đều rất gần với đời sống người Việt. Phương Mỹ Chi lại là lựa chọn có hiệu quả khi mang vào nhân vật Mỹ Tiên năng lượng của người trẻ. Tâm linh vì thế không còn là mục đích mà trở thành chiếc cầu nối giữa người sống với người đã khuất, giữa thế hệ hôm nay với nguồn cội.
Nhà gia tiên cuối cùng đạt 242 tỉ đồng, dù vẫn bị nhận xét dài dòng, ôm đồm, nhiều cao trào và có những đoạn chưa thoát khỏi cảm giác web-drama. Chính Huỳnh Lập cũng thừa nhận mình tham chi tiết và còn những điểm yếu nghề nghiệp trong vai trò đạo diễn.
Đến Nghỉ hè sợ nghỉ hưu (2026), "công thức quen" ấy tiếp tục được mở rộng. Lần này, câu chuyện bắt đầu từ Trí Bình - một người trẻ thất nghiệp, chịu áp lực thành công và ông Thời, người ông cựu chiến binh sống khép kín, bị ám ảnh bởi chiến tranh. Từ khoảng cách giữa gen Z và người già, phim mở sang ký ức chiến tranh, tình thân và câu hỏi về một đời người có nhất thiết phải thật "rực rỡ" mới được xem là có ý nghĩa.
Một lần nữa, Huỳnh Lập lại "tham". Nhưng điều đáng chú ý là anh tham những vấn đề có khả năng chạm đến nhiều nhóm khán giả khác nhau.
Nghỉ hè sợ nghỉ hưu của Huỳnh Lập tiếp tục thắng lớn ở phòng vé
ẢNH: ĐPCC
Khả năng 'định vị' khán giả
Nếu chỉ nhìn ba bộ phim nói trên bằng tiêu chuẩn về sự cô đọng của kịch bản, Huỳnh Lập vẫn còn nhiều việc phải làm. Anh có xu hướng muốn nói quá nhiều trong một bộ phim. Khi một xung đột chưa kịp lắng, một thông điệp khác đã xuất hiện; khi cảm xúc đáng lẽ cần được hình ảnh và diễn xuất giữ lại, nhân vật đôi lúc tiếp tục dùng lời thoại để giải thích.
Nghỉ hè sợ nghỉ hưu có sự tiến bộ về hình ảnh và cách kể so với những tác phẩm trước, nhưng vẫn nhận ý kiến rằng các tuyến phụ còn rời rạc, phần cuối dồn nhiều nút thắt, thông điệp đôi khi được nói trực tiếp thay vì để người xem tự cảm nhận.
Tuy nhiên, sự ôm đồm quá nhiều, tham chi tiết khi xây dựng nội dung, tuyến truyện lại khiến thế giới nhân vật nhiều màu sắc. Nhiều lời thoại đôi khi làm giảm chất điện ảnh, nhưng Huỳnh Lập lại có thế mạnh về thoại đời thường, hài hước và dễ lan truyền. Muốn truyền tải nhiều thông điệp có thể khiến kịch bản nặng, nhưng những điều anh lựa chọn để nói thường không xa lạ với số đông: gia đình, ông bà, cha mẹ, anh em, tổ tiên, ký ức, sự mất mát và nhu cầu được thấu hiểu.
Dàn diễn viên cũng là một yếu tố quan trọng. Nếu Nhà gia tiên có Phương Mỹ Chi tạo sự gần gũi với khán giả trẻ thì Nghỉ hè sợ nghỉ hưu kết hợp Cody Nam Võ, Tín Nguyễn với những gương mặt giàu kinh nghiệm như NSƯT Cao Minh, Hồng Ánh, Hứa Vĩ Văn. Riêng nhân vật ông Thời trở thành điểm tựa cảm xúc quan trọng, giúp câu chuyện về người lính và ký ức chiến tranh kết nối với câu chuyện gia đình.
Huỳnh Lập còn thể hiện khả năng hiểu khán giả từ thời làm nội dung trên mạng xã hội. Web-drama từng là nơi anh học cách giữ sự chú ý, tạo tình huống, xây dựng nhân vật có cá tính và nhận phản hồi gần như tức thời. Khi chuyển sang điện ảnh, kinh nghiệm ấy từng trở thành điểm yếu vì màn ảnh rộng đòi hỏi một thứ ngôn ngữ khác. Nhưng ở chiều ngược lại, điều này giúp anh có độ nhạy nhất định với thị hiếu đại chúng.
Quan trọng hơn, Huỳnh Lập dường như không phủ nhận những hạn chế đó. Qua từng phim, anh cho thấy ý thức tiết chế lời thoại, chú trọng hình ảnh và để diễn xuất tham gia nhiều hơn vào quá trình kể chuyện. Nghỉ hè sợ nghỉ hưu vẫn chưa giải quyết hết các vấn đề từng xuất hiện ở Nhà gia tiên, nhưng đã cho thấy một bước chuyển theo hướng "điện ảnh" hơn.
Bởi vậy, hơn 500 tỉ đồng của ba bộ phim đã xác lập Huỳnh Lập trở thành "đạo diễn trăm tỉ" theo một cách riêng: Anh biết mình kể chuyện cho ai, biết lấy chất liệu quen thuộc của người Việt làm điểm tựa và biết đặt cảm xúc vào trung tâm tác phẩm.