VinFast sắp thử nghiệm 200 taxi không người lái ở Việt Nam: Xe sẽ tự lái thế nào?

VinFast đang lên kế hoạch thử nghiệm 200 taxi tự hành cấp độ 4 tại khu đô thị Vinhomes Green Paradise (Cần Giờ, TP.HCM) vào cuối năm 2027. Chương trình chỉ được triển khai sau khi có sự chấp thuận của cơ quan chức năng.

Nếu thực hiện đúng kế hoạch, đây sẽ là một trong những bước tiến đáng chú ý trong quá trình phát triển công nghệ xe tự lái tại Việt Nam. Tuy nhiên, taxi tự lái cấp độ 4 khác gì những mẫu ô tô có tính năng hỗ trợ lái hiện nay?

Xe tự lái cấp độ 4 khác gì ô tô thông thường?

Theo cách phân loại của Hiệp hội Kỹ sư ô tô quốc tế (SAE), công nghệ lái tự động được chia thành 6 cấp độ, từ 0 đến 5.

Ở cấp độ 0, người lái trực tiếp điều khiển phương tiện. Sang cấp độ 1, hệ thống có thể hỗ trợ một phần thao tác như kiểm soát tốc độ hoặc đánh lái. Cấp độ 2 cho phép xe đồng thời kiểm soát tốc độ và hướng di chuyển trong một số điều kiện, nhưng người lái vẫn phải liên tục quan sát đường và sẵn sàng can thiệp.

Bước ngoặt xuất hiện từ cấp độ 3. Khi đó hệ thống có thể tự thực hiện toàn bộ nhiệm vụ lái xe trong những điều kiện xác định. Tuy nhiên, người lái vẫn phải tiếp quản khi có yêu cầu.

Đến cấp độ 4, xe có thể tự vận hành mà không cần con người tiếp quản trong phạm vi điều kiện được thiết kế. Nếu gặp tình huống vượt quá khả năng xử lý, hệ thống phải có phương án đưa xe về trạng thái an toàn.

Cấp độ 5 là mức cao nhất, khi ô tô có thể tự lái trong mọi điều kiện mà con người có thể điều khiển.

Như vậy, taxi tự lái cấp độ 4 mà VinFast đang phát triển không đồng nghĩa với việc xe có thể di chuyển trên mọi tuyến đường, bất kể điều kiện giao thông hay thời tiết. Phạm vi vận hành vẫn phải được xác định và kiểm soát.

Xe tự lái nhận biết và xử lý tình huống ra sao?

Về nguyên lý, ô tô tự lái sử dụng các cảm biến như camera, radar hoặc LiDAR để thu thập thông tin về môi trường xung quanh. Dữ liệu được chuyển đến hệ thống xử lý, nơi phần mềm trí tuệ nhân tạo (AI) phân tích và đưa ra quyết định.

Quá trình này có thể chia thành 5 bước: quan sát, nhận diện, dự đoán, quyết định và thực hiện.

Đầu tiên, hệ thống thu thập dữ liệu để xác định vị trí phương tiện, người đi bộ, chướng ngại vật và các yếu tố trên đường. Sau đó, AI phân tích chuyển động của những đối tượng này để dự đoán tình huống có thể xảy ra.

Chẳng hạn, khi phát hiện một người đi bộ chuẩn bị băng qua đường, hệ thống phải đánh giá hướng di chuyển, khoảng cách và nguy cơ va chạm. Từ đó, xe lựa chọn phương án giảm tốc, phanh hoặc điều chỉnh hướng đi nếu cần thiết.

Các quyết định sau cùng được chuyển thành thao tác điều khiển vô lăng, chân ga và phanh. Toàn bộ quá trình phải diễn ra liên tục khi xe di chuyển.

Đối với taxi tự lái, công nghệ này còn phải kết hợp với hệ thống định vị và điều hướng. Về lý thuyết, hành khách chỉ cần chọn điểm đón, đặt xe và nhập điểm đến, xe sẽ tự tính toán hành trình và di chuyển trong phạm vi được phép.

VinFast phát triển taxi tự lái cùng NVIDIA và Autobrains

Ngày 1-6-2026, VinFast công bố hợp tác với NVIDIA và Autobrains để phát triển chương trình taxi tự lái cấp độ 4 dành cho thị trường Đông Nam Á.

Theo kế hoạch, hệ thống sử dụng nền tảng tính toán NVIDIA DRIVE Hyperion 10, kết hợp phần mềm Agentic AI do Autobrains phát triển.

Trong đó NVIDIA cung cấp nền tảng phần cứng và phần mềm phục vụ hoạt động xử lý. Autobrains đảm nhiệm công nghệ AI, với các tác tử chuyên biệt được kích hoạt tùy theo yêu cầu của từng nhiệm vụ lái xe.

Đông Nam Á được xem là môi trường thử thách đối với hệ thống tự hành do mật độ giao thông cao, nhiều loại phương tiện cùng lưu thông và hành vi tham gia giao thông đa dạng.

Liên minh giữa VinFast, NVIDIA và Autobrains được kỳ vọng sẽ tạo ra nền tảng robotaxi cấp độ 4 đầu tiên sử dụng kiến trúc tác nhân AI, cho phép mở rộng triển khai trên các dòng xe thương mại với quy mô lớn.