Từ tháng 9/2026, xã Hà Đông xây dựng mô hình “5 không, 5 tiên phong”, gắn với việc thực hiện Đề án xây dựng mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo.
Cụ thể, “5 không” gồm: Không vi phạm pháp luật; không gây phiền hà, sách nhiễu; không né tránh, đùn đẩy trách nhiệm; không tham nhũng, tiêu cực, lãng phí; không ứng xử, phát ngôn trái quy định. “5 tiên phong” gồm: Tiên phong, gương mẫu chấp hành pháp luật; tiên phong phục vụ Nhân dân; tiên phong trong cải cách hành chính, chuyển đổi số; tiên phong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí; tiên phong tuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành pháp luật.
Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hà Đông Hoàng Văn Đại, thông qua mô hình giúp cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức rèn luyện phẩm chất đạo đức, tinh thần trách nhiệm, tác phong chuyên nghiệp, tận tụy phục vụ Nhân dân; đồng thời, mô hình góp phần phòng ngừa vi phạm pháp luật, tham nhũng, tiêu cực, lãng phí; khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, gây phiền hà, sách nhiễu trong giải quyết công việc.
Cũng từ đầu tháng 9/2026, xã An Lão ra mắt mô hình “Xã An Lão thượng tôn và tuân thủ pháp luật” giai đoạn 2026-2030. Mô hình không chỉ tuyên truyền, phổ biến pháp luật mà hướng đến nâng cao chất lượng xây dựng, thẩm định và tổ chức thi hành pháp luật ngay từ cơ sở. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã An Lão Đinh Thành Đồng cho biết, việc triển khai mô hình thể hiện quyết tâm chính trị của Đảng bộ, chính quyền xã nhằm nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của người dân nông thôn.
Xã sẽ tăng cường tuyên truyền pháp luật trên các fanpage, loa truyền thanh để người dân tiếp cận pháp luật gần gũi hơn, qua đó hạn chế vi phạm từ cơ sở. Cách làm của xã An Lão đối với việc đưa kiến thức pháp luật về cơ sở không nhất thiết bắt đầu từ những nội dung lớn mà có thể từ những vấn đề gần gũi với đời sống; mỗi cán bộ thôn, đoàn thể, người dân đều có thể trở thành một “mắt xích” góp phần giữ gìn sự đồng thuận trong cộng đồng.
Cùng với đó, xã tăng cường kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật, nâng cao hiệu quả hòa giải ở cơ sở, chủ động tiếp nhận và giải quyết dứt điểm những phản ánh, kiến nghị chính đáng của Nhân dân.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng Nguyễn Minh Hùng, xây dựng thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Hải Phòng. Thành phố chỉ có thể phát triển nhanh và bền vững khi thể chế rõ ràng, kỷ cương nghiêm minh, trách nhiệm minh bạch, quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp được tôn trọng và bảo đảm.
Tháng 4/2026, Ủy ban nhân dân thành phố ban hành quyết định phê duyệt Đề án xây dựng mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” tại Hải Phòng giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo, nằm trong tổng thể triển khai các đề án thành phần thuộc Đề án số 04-ĐA/TU của Thành ủy Hải Phòng về “Xây dựng chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa” giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo và các Chương trình mục tiêu quốc gia có liên quan.
Đề án tập trung vào việc kiến tạo môi trường pháp lý vững chắc, nơi pháp luật được xem là giá trị chuẩn mực của đời sống xã hội và được xây dựng với 5 trụ cột chính bao gồm: Hoàn thiện thể chế, xây dựng hệ thống pháp luật khả thi, minh bạch, thật sự trở thành lợi thế cạnh tranh thu hút đầu tư, phát triển thành phố; Đột phá trong công tác tổ chức thi hành pháp luật, bảo đảm pháp luật được thực hiện nghiêm minh, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật, pháp luật là chuẩn mực ứng xử của toàn xã hội; Thực hiện tốt công tác đăng ký hộ tịch - quyền nhân thân cơ bản làm cơ sở để Nhà nước bảo vệ quyền dân sự, chính trị, kinh tế cho người dân và Tăng cường trợ giúp pháp lý hướng đến đối tượng yếu thế trong xã hội, bảo đảm quyền công bằng trong tiếp cận và áp dụng pháp luật.
Giám đốc Sở Tư pháp Ngô Quang Giáp cho biết: Đề án được triển khai trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào vận hành, khối lượng công việc của cơ sở rất lớn, trong khi yêu cầu về chất lượng phục vụ người dân ngày càng cao. Bởi vậy, đề án cần sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, từ cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức đoàn thể đến đội ngũ cán bộ, đảng viên và mỗi người dân. Khi tất cả cùng chung nhận thức, chung trách nhiệm và chung hành động vì mục tiêu thượng tôn và tuân thủ pháp luật, đề án mới thật sự đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả bền vững.
Thành phố hiện đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp mang tính đột phá, kết hợp giữa định hướng của thành phố và sáng kiến từ chính quyền cơ sở, với mục tiêu đưa đề án đi vào thực chất, gần dân và dễ thực hiện; điển hình như tận dụng công nghệ, chuyển đổi số để đưa pháp luật bám sát đời sống người dân.
Ở các địa phương đều thành lập các Tổ công nghệ số cộng đồng, gắn tuyên truyền pháp luật với các nền tảng công dân số, mạng xã hội có kiểm duyệt. Cách làm này giúp pháp luật tiếp cận nhanh, dễ hiểu và phù hợp thói quen sử dụng công nghệ của người dân hiện nay.
Đáng chú ý, trong cách các địa phương triển khai đưa pháp luật đến người dân, có nhiều mô hình được thiết kế phù hợp từng nhóm đối tượng như: Tổ dân phố không ma túy, Dòng họ không ma túy, Hội Phụ nữ không ma túy...
Đây là tiền đề để các địa phương tiếp tục xây dựng các mô hình điểm như “Tổ dân phố thượng tôn pháp luật”, “Trường học thượng tôn pháp luật” hay “Cơ sở tín ngưỡng chấp hành tốt pháp luật”... hướng tới mục tiêu đưa việc tuân thủ pháp luật thành văn hóa, nếp sống tự nhiên của mọi người dân và cộng đồng doanh nghiệp.
XUÂN TRƯỜNG