5 ê-kíp ở TPHCM thông tim cho thai nhi nhỏ nhất từ trước đến nay

Ngày 27/8, PGS.TS.BS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TPHCM, thông tin với phóng viên Dân trí, ê-kíp Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi đồng 1 vừa phối hợp thực hiện thành công ca can thiệp tim bào thai xuyên tử cung thứ 15.

Đặc biệt, đây là trường hợp có tuổi thai nhỏ nhất trong 15 ca can thiệp đã được thực hiện.

Bào thai được thông tim nhỏ nhất, không thể trì hoãn can thiệp

Thai phụ 26 tuổi (trú tại TP Hà Nội), mang thai tự nhiên lần 3. Trong thời gian đầu của thai kỳ, em bé trong bụng không ghi nhận bất thường. Đến khi thai được 23 tuần 5 ngày, kết quả siêu âm tim phát hiện thai nhi có bệnh tim bẩm sinh nặng: không lỗ van động mạch phổi - vách liên thất kín.

Đây là bệnh lý khiến đường thoát máu từ thất phải lên động mạch phổi bị bít kín. Khi không có dòng máu xuôi chiều qua van động mạch phổi, thất phải có nguy cơ ngày càng kém phát triển, tiến tới thiểu sản nặng, nguy cơ tử vong cao ngay sau sinh.

Trong gần 3 tuần theo dõi sau đó, các bác sĩ ghi nhận tình trạng thiểu sản thất phải của thai nhi tiếp tục tiến triển, không có dòng máu xuôi chiều qua van động mạch phổi, hở van ba lá nặng. Diễn biến này cho thấy cơ hội can thiệp đang ngày càng thu hẹp, "cửa sổ vàng" không cho phép chờ đợi thêm.

Ngày 25/8, Bệnh viện Từ Dũ tổ chức hội chẩn khẩn với Bệnh viện Nhi đồng 1. Lúc này, thai nhi mới hơn 26 tuần tuổi, là trường hợp có tuổi thai nhỏ nhất trong 15 bào thai được ê-kíp TPHCM thực hiện nong van tim bào thai xuyên tử cung cho đến nay.

Tuổi thai nhỏ đồng nghĩa với kích thước tim thai rất nhỏ. Trong trường hợp này, buồng thất phải đã kém phát triển, đồng thời tình trạng thiểu sản thất phải vẫn tiếp tục tiến triển. Nếu trì hoãn thêm, việc đưa kim và hệ thống dụng cụ vào đúng vị trí để nong van không còn khả thi. Nói cách khác, "cửa sổ vàng" để can thiệp đang thu hẹp từng ngày.

Hồ sơ và các dữ liệu chẩn đoán hình ảnh của thai nhi được gửi để tham vấn các chuyên gia quốc tế tại Áo và Ý. Các chuyên gia cùng thống nhất với ê-kíp TPHCM rằng trường hợp này cần được giải quyết sớm, với mục tiêu tái lập dòng máu từ thất phải lên động mạch phổi, tạo điều kiện để thất phải tiếp tục phát triển trong thai kỳ.

5 ê-kíp của hai bệnh viện phối hợp cứu em bé

Để chuẩn bị cho thủ thuật, Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1 huy động 5 ê-kíp chuyên môn, gồm can thiệp bào thai sản khoa, thông tim can thiệp, sơ sinh, gây mê hồi sức và phẫu thuật sản khoa.

Ca can thiệp bắt đầu lúc 8h15 ngày 26/8. Thai phụ được gây mê nội khí quản, trong khi thai nhi được gây mê, giãn cơ, cũng như được ê-kíp sản khoa xoay về tư thế thuận lợi nhất cho đường tiếp cận tim.

Toàn bộ quá trình được thực hiện dưới hướng dẫn liên tục của siêu âm. Ê-kíp phẫu thuật đưa kim qua thành bụng, thành tử cung đến thành ngực thai nhi để tiếp cận chính xác buồng thoát máu thất phải - cấu trúc có kích thước rất nhỏ ở thai nhi 26 tuần tuổi - để đưa hệ thống dây dẫn và bóng nong vào và tiến hành thông tim thai.

Ngay sau nong van tim, kết quả siêu âm ghi nhận dòng máu từ tim qua động mạch phổi đã được tái lập. Nhưng trong quá trình rút hệ thống dụng cụ, ê-kíp ghi nhận thai nhi xuất hiện tràn dịch màng ngoài tim, gây chèn ép tim. Tình huống được phát hiện và xử trí tức thì ngay trên siêu âm.

Đến 10h25 cùng ngày, ca can thiệp kết thúc thành công. Khoảng 4 giờ sau can thiệp, tình trạng thai phụ ổn định, còn em bé trong bụng có chức năng co bóp cơ tim tốt. Thai kỳ của trường hợp này sẽ tiếp tục được Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi đồng 1 phối hợp quản lý chặt chẽ trong những tuần tiếp theo.

Theo Giám đốc Sở Y tế TPHCM, ca can thiệp thông tim với tuổi thai nhỏ nhất từ trước đến nay đánh dấu một bước tiến của y học bào thai TPHCM.

Việc chủ động can thiệp ngay từ trong bụng mẹ khi "cửa sổ vàng" còn mở không chỉ nhằm xử lý một tổn thương tim bẩm sinh nặng, mà quan trọng hơn là tạo thêm cơ hội để trái tim thai nhi tiếp tục phát triển theo hướng thuận lợi trước khi trẻ chào đời.