Ăn dứa hỗ trợ sức khỏe thận: Chuyên gia lưu ý điều này

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Dứa là loại quả quen thuộc và giàu dinh dưỡng. Với người mắc bệnh thận, việc có nên đưa dứa vào thực đơn không còn tùy thuộc vào lượng ăn, chức năng thận và khả năng kiểm soát kali.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, dứa có hàm lượng kali tương đối thấp so với một số loại trái cây và thực phẩm khác, nhưng người bệnh thận vẫn cần chú ý lượng ăn vào. Đặc biệt, những người đang phải kiểm soát kali càng cần cân nhắc khẩu phần.

Dứa ảnh hưởng đến sức khỏe thận thế nào?

Bà Amy Nichols, tiến sĩ - chuyên gia dinh dưỡng, người phát ngôn của Học viện Dinh dưỡng và Chế độ ăn Mỹ, cho biết: “Dứa chứa nhiều chất dinh dưỡng, có hàm lượng natri tự nhiên thấp và tương đối ít kali. Dứa cung cấp vitamin C, mangan, chất xơ, nước và nhiều hợp chất hoạt tính sinh học thực vật khác, là lựa chọn giàu dinh dưỡng đối với hầu hết mọi người”.

Bệnh thận mạn tính (CKD) có thể ảnh hưởng đến khả năng duy trì cân bằng các chất điện giải và khoáng chất trong máu của thận. Trong đó, phốt pho và kali có thể tích tụ khi chức năng thận suy giảm, ảnh hưởng đến mạch máu, sức khỏe xương, cơ bắp và tim. Theo bà Diana Guevara, chuyên gia dinh dưỡng tại UTHealth Houston (Mỹ), dứa được xem là loại quả có hàm lượng kali, natri và phốt pho thấp.

“Bạn nên trao đổi với chuyên gia dinh dưỡng, vì khuyến nghị chế độ ăn cho người mắc bệnh thận được cá nhân hóa dựa trên kết quả xét nghiệm. Ăn dứa hằng ngày không mặc nhiên là an toàn hay không an toàn mà phụ thuộc vào dạng thực phẩm và khẩu phần. Dứa tươi với khẩu phần hợp lý khoảng 1/2 cốc có thể phù hợp với chế độ ăn hỗ trợ sức khỏe thận”, bà Guevara nói.

Mắc bệnh thận không đồng nghĩa “kiêng” dứa hoàn toàn

Mặc dù dứa có thể phù hợp với chế độ ăn tốt cho sức khỏe thận, loại quả này vẫn chứa một lượng kali nhất định. Bà Guevara cho biết, nếu một người bị tăng kali máu và những thực phẩm khác trong chế độ ăn đã cung cấp đủ lượng kali giới hạn trong ngày, họ có thể được khuyến nghị tạm ngừng hoặc giảm lượng dứa ăn vào.

Bà Nichols nhấn mạnh thêm, mắc bệnh thận không đồng nghĩa với “không được ăn dứa”. Điều quan trọng hơn là phải xem người đó có cần kiểm soát lượng kali hay không, dựa trên chức năng thận, nồng độ kali trong máu, thuốc đang sử dụng và các bệnh lý khác.

Những dấu hiệu cần lưu ý

Mặc dù dứa chứa ít kali hơn so với các thực phẩm như khoai tây, bơ và rau lá xanh, lượng kali từ dứa vẫn cần được tính trong tổng khẩu phần ở những người phải kiểm soát kali.

“Ở người mắc bệnh thận mạn đang chạy thận, khi ăn quá nhiều thực phẩm chứa kali, một số triệu chứng có thể xảy ra gồm nhịp tim bất thường, đau ngực, khó thở, yếu cơ, ngất xỉu hoặc buồn nôn và nôn dữ dội, đột ngột”, bà Guevara cho biết.

Tuy nhiên, theo bà Nichols, tăng kali máu có thể xảy ra mà không gây ra triệu chứng rõ rệt, đó là lý do người mắc bệnh thận không nên dựa vào “cảm giác” của bản thân để tự kiểm soát lượng kali trong chế độ ăn.

Cuối cùng, điều quan trọng vẫn là phối hợp với nhân viên y tế hoặc chuyên gia dinh dưỡng để xây dựng chế độ ăn phù hợp với chức năng thận và tình trạng sức khỏe của từng người, theo Verywell Health (Mỹ).

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, dứa là loại trái cây giàu vitamin C, mangan, chất xơ và chứa hàm lượng natri cũng như kali tương đối thấp so với nhiều loại thực phẩm khác. Đối với người mắc bệnh thận mạn tính (CKD), chức năng suy giảm có thể dẫn đến việc tích tụ khoáng chất và điện giải như phốt pho hay kali trong máu, gây ảnh hưởng xấu tới mạch máu, xương và tim mạch. Dù dứa thuộc nhóm trái cây chứa lượng kali khiêm tốn, việc đưa loại quả này vào thực đơn hằng ngày vẫn đòi hỏi sự đánh giá kỹ lưỡng dựa trên tình trạng sức khỏe cụ thể của từng bệnh nhân. Tiến sĩ Amy Nichols, chuyên gia dinh dưỡng thuộc Học viện Dinh dưỡng và Chế độ ăn Mỹ, khẳng định người mắc bệnh thận không nhất thiết phải kiêng hoàn toàn trái dứa. Đồng quan điểm, chuyên gia Diana Guevara từ UTHealth Houston chỉ ra rằng khẩu phần khoảng một phần hai cốc dứa tươi có thể phù hợp với chế độ ăn hỗ trợ sức khỏe thận. Tuy nhiên, việc tiêu thụ thực phẩm này an toàn hay không phụ thuộc trực tiếp vào kết quả xét nghiệm máu, liều lượng sử dụng, loại thuốc đang điều trị cũng như khả năng kiểm soát kali của cơ thể. Trong trường hợp bệnh nhân gặp tình trạng tăng kali máu hoặc đang chạy thận nhân tạo, việc ăn quá nhiều thực phẩm chứa kali có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như rối loạn nhịp tim, đau ngực, khó thở, yếu cơ hoặc nôn mửa dữ dội. Do hiện tượng tăng kali máu đôi khi diễn tiến âm thầm không có biểu hiện rõ rệt, người bệnh tuyệt đối không nên tự điều chỉnh chế độ ăn dựa trên cảm giác cá nhân. Các chuyên gia khuyến cáo bệnh nhân cần chủ động tư vấn nhân viên y tế để xây dựng thực đơn được cá nhân hóa, vừa bảo đảm dinh dưỡng vừa phù hợp với chức năng thận.