Bên trong hố sụt rộng hơn 2 ha ở Phong Nha - Kẻ Bàng
Từ ngày 23/7 đến 29/7/2025, 24 thành viên, gồm chuyên gia từ Hiệp hội Hang động Mỹ (NSS), Công ty Thám hiểm Jungle Boss và Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, khảo sát hố sụt tại khu vực Chà Nòi - Khe Gát thuộc vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Ngày 22/10/2026, sau khi hoàn thành sơ bộ, các chuyên gia thám hiểm và Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng mới công bố thông tin. Hiện hố sụt chưa được đặt tên.
Từ ngày 23/7 đến 29/7/2025, 24 thành viên, gồm chuyên gia từ Hiệp hội Hang động Mỹ (NSS), Công ty Thám hiểm Jungle Boss và Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, khảo sát hố sụt tại khu vực Chà Nòi - Khe Gát thuộc vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Ngày 22/10/2026, sau khi hoàn thành sơ bộ, các chuyên gia thám hiểm và Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng mới công bố thông tin. Hiện hố sụt chưa được đặt tên.
Vách hố mở rộng theo hướng từ trên xuống dưới, tạo nên dạng địa hình được mô tả là bát úp ngược. Miệng hố hình bầu dục, dài khoảng 190 m, rộng 140 m. Bên trong, nơi dài nhất khoảng 250 m, ngang 200 m và độ sâu 120 m.
Các hố sụt thường hình thành khi đá vôi bị nước bào mòn trong thời gian dài, tạo khoảng rỗng dưới lòng đất khiến phần trần hang mất khả năng nâng đỡ và sụp xuống.
Vách hố mở rộng theo hướng từ trên xuống dưới, tạo nên dạng địa hình được mô tả là bát úp ngược. Miệng hố hình bầu dục, dài khoảng 190 m, rộng 140 m. Bên trong, nơi dài nhất khoảng 250 m, ngang 200 m và độ sâu 120 m.
Các hố sụt thường hình thành khi đá vôi bị nước bào mòn trong thời gian dài, tạo khoảng rỗng dưới lòng đất khiến phần trần hang mất khả năng nâng đỡ và sụp xuống.
Vách đá quanh hố sụt dựng đứng. Vườn quốc gia đã ghi nhận 5 hố sụt lớn, trong đó có hố Kong, được phát hiện năm 1997. Các chuyên gia đánh giá hố này rộng hơn, nhưng nông hơn so với hố sụt Kong.
Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng cho biết việc ghi nhận và bổ sung thông tin về hố sụt góp phần mở rộng tư liệu thực địa về địa hình núi đá vôi trong khu vực, đồng thời đặt ra yêu cầu nghiên cứu chuyên sâu hơn về đặc điểm địa chất, địa mạo và quá trình biến đổi địa hình.
Vách đá quanh hố sụt dựng đứng. Vườn quốc gia đã ghi nhận 5 hố sụt lớn, trong đó có hố Kong, được phát hiện năm 1997. Các chuyên gia đánh giá hố này rộng hơn, nhưng nông hơn so với hố sụt Kong.
Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng cho biết việc ghi nhận và bổ sung thông tin về hố sụt góp phần mở rộng tư liệu thực địa về địa hình núi đá vôi trong khu vực, đồng thời đặt ra yêu cầu nghiên cứu chuyên sâu hơn về đặc điểm địa chất, địa mạo và quá trình biến đổi địa hình.
Vách đá quanh hố sụt dựng đứng. Vườn quốc gia đã ghi nhận 5 hố sụt lớn, trong đó có hố Kong, được phát hiện năm 1997. Các chuyên gia đánh giá hố này rộng hơn, nhưng nông hơn so với hố sụt Kong.
Ban Quản lý vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng cho biết việc ghi nhận và bổ sung thông tin về hố sụt góp phần mở rộng tư liệu thực địa về địa hình núi đá vôi trong khu vực, đồng thời đặt ra yêu cầu nghiên cứu chuyên sâu hơn về đặc điểm địa chất, địa mạo và quá trình biến đổi địa hình.
Dưới đáy hố sụt là rừng nguyên sinh phát triển xanh tốt, với nhiều cây cổ thụ, minh chứng hố sụt đã hình thành từ hàng triệu năm trước. Diện tích hố sụt khoảng 2,18 ha, thuộc khoảnh 8, tiểu khu 603, phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Dưới đáy hố sụt là rừng nguyên sinh phát triển xanh tốt, với nhiều cây cổ thụ, minh chứng hố sụt đã hình thành từ hàng triệu năm trước. Diện tích hố sụt khoảng 2,18 ha, thuộc khoảnh 8, tiểu khu 603, phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Để tiếp cận khu vực phía dưới, các thành viên đã thiết lập hệ thống dây và thiết bị bảo hộ, đu dây xuống các vách đá gần như thẳng đứng, với độ sâu tiếp cận khoảng 120 m.
Bên trong hố sụt là địa hình phức tạp, gồm các vách đá, đá vụn và thảm thực vật rừng. Một số vị trí có dấu hiệu đất đá sạt lở; vật liệu tích tụ tại chân vách đã gây khó khăn cho việc tiếp cận và kiểm tra khu vực bên dưới.
Để tiếp cận khu vực phía dưới, các thành viên đã thiết lập hệ thống dây và thiết bị bảo hộ, đu dây xuống các vách đá gần như thẳng đứng, với độ sâu tiếp cận khoảng 120 m.
Bên trong hố sụt là địa hình phức tạp, gồm các vách đá, đá vụn và thảm thực vật rừng. Một số vị trí có dấu hiệu đất đá sạt lở; vật liệu tích tụ tại chân vách đã gây khó khăn cho việc tiếp cận và kiểm tra khu vực bên dưới.
Trong hố sụt, hàng triệu vỏ sò, vỏ ốc chất thành đống bên các vách đá. Việc này cho thấy hệ sinh thái từng rất phong phú vẫn đang sinh sôi dưới lòng vực.
Trong hố sụt, hàng triệu vỏ sò, vỏ ốc chất thành đống bên các vách đá. Việc này cho thấy hệ sinh thái từng rất phong phú vẫn đang sinh sôi dưới lòng vực.
Đoàn ghi nhận một khe nứt trên vách đá, cao khoảng 5 m và sâu 12-15 m.
Đoàn ghi nhận một khe nứt trên vách đá, cao khoảng 5 m và sâu 12-15 m.
Bên trong hố sụt, thảm thực vật rừng phát triển tại nhiều vị trí, xen giữa các khu vực đá vụn và chân vách đá.
Các chuyên gia quan sát được dấu hiệu khỉ sinh sống và nghe thấy âm thanh của đàn khỉ phát ra từ thành hố. Để đánh giá đầy đủ thành phần loài, mức độ đa dạng sinh học và đặc điểm sinh thái, cần có các hoạt động điều tra, khảo sát chuyên ngành.
Bên trong hố sụt, thảm thực vật rừng phát triển tại nhiều vị trí, xen giữa các khu vực đá vụn và chân vách đá.
Các chuyên gia quan sát được dấu hiệu khỉ sinh sống và nghe thấy âm thanh của đàn khỉ phát ra từ thành hố. Để đánh giá đầy đủ thành phần loài, mức độ đa dạng sinh học và đặc điểm sinh thái, cần có các hoạt động điều tra, khảo sát chuyên ngành.
Dưới vách đá hố sụt có một khe nứt, không có luồng khí lưu thông. Toàn bộ phần chân vách và dòng chảy đã bị tầng đất đá từ các đợt sạt lở lấp kín, không lộ ra lối thông trực tiếp.
Dưới vách đá hố sụt có một khe nứt, không có luồng khí lưu thông. Toàn bộ phần chân vách và dòng chảy đã bị tầng đất đá từ các đợt sạt lở lấp kín, không lộ ra lối thông trực tiếp.
Ông Kevin Ditamore, thành viên kỳ cựu của Hiệp hội Hang động Mỹ (NSS), đu dây xuống khảo sát hố sụt. Ông nhận định dòng nước ở đây thoát qua hàng trăm lỗ và khe nhỏ li ti thay vì tập trung vào một điểm. Hiện tại chưa tìm thấy cửa mở có kích thước đáng kể hay luồng gió thổi lên từ đáy hố sụt.
Ông Nguyễn Văn Úy, Phó giám đốc Jungle Boss, là thành viên của Hiệp hội Hang động Mỹ, có 20 năm khám phá hang động, đang đu dây xuống hố sụt. Theo ông Úy, đây là một trong những hố sụt lớn nhất ông từng ghi nhận tại Phong Nha - Kẻ Bàng.
Hố sụt tại Chà Nòi cách đèo Đá Đẽo, đường Hồ Chí Minh, xã Phong Nha, giáp ranh xã Kim Phú khoảng 20 km.
Giám đốc Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng Phạm Hồng Thái đánh giá đây là phát hiện hoàn toàn mới, minh chứng cho hệ kiến tạo karst của Phong Nha, xuất hiện từ thời 400 triệu năm trước.
Thời gian tới, Ban Quản lý vườn phối hợp giữa các đơn vị chuyên môn và chuyên gia hang động tiếp tục nghiên cứu, bổ sung dữ liệu khoa học nhằm làm rõ đặc điểm tự nhiên của hố sụt; xác định chính xác kích thước, đặc điểm địa mạo và cấu trúc địa chất; đánh giá hệ thống khe nứt, dấu hiệu sạt lở và khả năng tồn tại các khoảng rỗng ngầm.
"Việc điều tra thảm thực vật và động vật hoang dã sẽ góp phần bổ sung dữ liệu khoa học phục vụ công tác quản lý, nghiên cứu và bảo tồn các giá trị di sản thiên nhiên của vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng", ông nói.
Hố sụt tại Chà Nòi cách đèo Đá Đẽo, đường Hồ Chí Minh, xã Phong Nha, giáp ranh xã Kim Phú khoảng 20 km.
Giám đốc Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng Phạm Hồng Thái đánh giá đây là phát hiện hoàn toàn mới, minh chứng cho hệ kiến tạo karst của Phong Nha, xuất hiện từ thời 400 triệu năm trước.
Thời gian tới, Ban Quản lý vườn phối hợp giữa các đơn vị chuyên môn và chuyên gia hang động tiếp tục nghiên cứu, bổ sung dữ liệu khoa học nhằm làm rõ đặc điểm tự nhiên của hố sụt; xác định chính xác kích thước, đặc điểm địa mạo và cấu trúc địa chất; đánh giá hệ thống khe nứt, dấu hiệu sạt lở và khả năng tồn tại các khoảng rỗng ngầm.
"Việc điều tra thảm thực vật và động vật hoang dã sẽ góp phần bổ sung dữ liệu khoa học phục vụ công tác quản lý, nghiên cứu và bảo tồn các giá trị di sản thiên nhiên của vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng", ông nói.
Đắc Thành
Ảnh: Jungle Boss