Cà Mau chuẩn bị cấp nước bằng sà lan, ứng phó hạn mặn

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Cà Mau yêu cầu rà soát từng hộ có nguy cơ thiếu nước, chuẩn bị phương án cấp nước khẩn cấp trước dự báo hạn mặn, thiếu nước, xâm nhập mặn có thể kéo dài đến tháng 5.2027.

Ngày 30.10, Phó chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử ký ban hành kế hoạch ứng phó hạn mặn, thiếu nước, xâm nhập mặn do ảnh hưởng của El Nino giai đoạn 2026 - 2027, nước sinh hoạt của người dân xem là ưu tiên cao nhất.

Theo nhận định nêu trong kế hoạch, El Nino được dự báo duy trì cường độ rất mạnh từ tháng 10 - 12.2026, xác suất lên đến 98%; tiếp tục ở mức rất mạnh trong tháng 1 - 3.2027 và nhiều khả năng kéo dài đến những tháng đầu mùa hè năm 2027.

Tỉnh Cà Mau cũng ưu tiên bảo đảm nước sinh hoạt tại các xã Biển Bạch, Khánh Lâm, Khánh An, Nguyễn Phích và những điểm dân cư thực tế thiếu nước trên toàn tỉnh.

Các địa phương phải rà soát từng hộ có nguy cơ thiếu nước, khả năng trữ nước, công suất công trình cấp nước và phương tiện vận chuyển; chuẩn bị điểm cấp nước dự phòng, ưu tiên hộ chính sách, gia đình khó khăn và người yếu thế.

Khi thiếu nước nghiêm trọng, tỉnh tổ chức cấp nước bằng xe bồn, sà lan hoặc phương tiện phù hợp, thiết lập điểm cấp nước tập trung và trạm cấp nước tạm thời. Người dân được hướng dẫn chuẩn bị dụng cụ chứa, trữ nước ngay cuối mùa mưa và sử dụng tiết kiệm.

Cà Mau cũng xây dựng 3 kịch bản dựa trên chiều sâu xâm nhập của ranh giới độ mặn 4‰ và mức thiếu hụt nước ngọt so với trung bình nhiều năm.

Kịch bản 1: Ranh mặn vào nội đồng dưới 25 km, nước ngọt cơ bản đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, sản xuất, chỉ thiếu cục bộ ở cuối nguồn.
Kịch bản 2: Ranh mặn vào trên 25 km đến 50 km, nước ngọt thiếu hụt từ 30% đến 50%.
Kịch bản 3: Ranh mặn vào trên 50 km đến 90 km, nước ngọt thiếu hụt trên 50%.

Kinh phí dự kiến cho kịch bản 1 là 500 triệu đồng; tổng kinh phí lũy kế ở kịch bản 2 là hơn 38,1 tỉ đồng và kịch bản 3 là hơn 167 tỉ đồng.

Các vùng sản xuất được tập trung bảo vệ gồm vùng lúa ngọt hóa phía tây kênh Vĩnh Phong, vùng dọc quốc lộ 1 và vùng chuyển đổi lúa – tôm cuối nguồn chưa có đê bao khép kín, nguy cơ nhiễm mặn cao. Khi không bảo đảm nước tưới, nguy cơ thiệt hại cao, cơ quan chuyên môn đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét hạn chế hoặc tạm dừng xuống giống.

Địa phương cũng đồng thời theo dõi nguy cơ sụt lún tại tiểu vùng VI, VII thuộc khu vực bắc Cà Mau; chuẩn bị lực lượng, phương tiện và nguồn nước phòng cháy, chữa cháy rừng ở U Minh Hạ và cụm đảo Hòn Khoai.

Sở Nông nghiệp - Môi trường Cà Mau được giao theo dõi, đề xuất UBND tỉnh kích hoạt kịch bản ứng phó hạn mặn. Khi có ít nhất một chỉ số vượt ngưỡng hoặc xảy ra thiếu nước sinh hoạt cấp bách, phải đề xuất ứng phó sớm, không chờ đủ điều kiện. Các nhiệm vụ chuẩn bị phải thực hiện ngay, không đợi công bố kích hoạt.

Trước dự báo hiện tượng El Nino duy trì cường độ rất mạnh kéo dài đến mùa hè năm 2027, UBND tỉnh Cà Mau đã ban hành kế hoạch ứng phó hạn hán và xâm nhập mặn với ưu tiên cao nhất là bảo đảm nguồn nước sinh hoạt cho người dân. Chính quyền địa phương yêu cầu rà soát cụ thể khả năng tiếp cận nước ngọt tại các địa bàn trọng điểm như Biển Bạch, Khánh Lâm, Khánh An, Nguyễn Phích, đồng thời sẵn sàng phương án điều động xe bồn và sà lan vận chuyển nước khẩn cấp khi xảy ra thiếu hụt nghiêm trọng. Kế hoạch phòng chống thiên tai của tỉnh được phân kỳ theo ba kịch bản dựa trên phạm vi xâm nhập của ranh mặn 4 phần nghìn và mức độ thiếu hụt nguồn nước mặt. Dự toán kinh phí ứng phó dao động từ 500 triệu đồng ở kịch bản nhẹ nhất cho đến hơn 167 tỉ đồng trong tình huống ranh mặn lấn sâu từ 50 km đến 90 km vào nội đồng. Đối với lĩnh vực nông nghiệp, cơ quan chuyên môn theo dõi sát các vùng ngọt hóa trọng điểm, sẵn sàng khuyến cáo tạm dừng xuống giống để giảm thiểu thiệt hại mùa màng. Bên cạnh nguy cơ kiệt nguồn nước tưới tiêu, Cà Mau cũng đặt trọng tâm giám sát hiện tượng sụt lún đất tại tiểu vùng VI và VII thuộc khu vực phía bắc tỉnh. Đồng thời, các đơn vị chức năng chuẩn bị sẵn lực lượng, trang thiết bị và nguồn nước nhằm ứng trực phòng cháy, chữa cháy rừng tại Vườn quốc gia U Minh Hạ và cụm đảo Hòn Khoai. Các biện pháp chuẩn bị kỹ thuật được triển khai thực hiện ngay lập tức mà không phải chờ đợi quyết định công bố kích hoạt kịch bản khẩn cấp.