Chủ đầu tư cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu lý giải nguyên nhân ngập gần dự án

Ngày 26/9, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông TP Đồng Nai, chủ đầu tư dự án thành phần 1 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, báo cáo UBND TP về tình trạng ngập nước tại khu dân cư khu phố Hương Phước, phường Phước Tân. Báo cáo được đưa ra sau các đợt mưa lớn khiến khu vực này tiếp tục ngập, trong đó có những ngày 11/9 và 23/9, gây ảnh hưởng rõ rệt đến đời sống người dân. Nội dung báo cáo, được Dân Trí đăng tải, tập trung lý giải vai trò của tuyến cao tốc, hiện trạng sông Buông và những yếu tố khiến nước tiêu thoát chậm. Theo chủ đầu tư, đoạn cao tốc đi qua tổ 9B1 nằm cách bờ phải sông Buông khoảng 30-200m, đồng thời cắt ngang một con suối nhỏ tại Km1+950. Con suối này giữ vai trò tập trung nước từ lưu vực rộng qua khu dân cư trước khi thoát ra sông Buông, nên năng lực tiêu thoát tại vị trí cống có ý nghĩa quan trọng. Dựa trên chuỗi số liệu thủy văn kéo dài 35 năm, đơn vị tư vấn thiết kế đã bố trí cống hộp khẩu độ 3x2m, đặt xiên 110 độ so với tuyến cao tốc, bám theo hướng dòng suối hiện hữu. Chủ đầu tư cho biết phương án cống được lựa chọn nhằm dẫn nước từ khu vực dân cư ra sông Buông, phù hợp với điều kiện địa hình và hướng thoát nước đang tồn tại. Trước đó, vào tháng 6/2025, chủ đầu tư cùng đơn vị tư vấn, nhà thầu và đại diện người dân tổ 9B1 đã kiểm tra thực tế tại hiện trường. Kết quả kiểm tra bước đầu cho thấy cao độ đáy cống theo thiết kế tương đồng cao độ đáy suối, được đánh giá phù hợp hiện trạng thoát nước của khu vực. Báo cáo nêu rằng qua rà soát hồ sơ cùng kiểm tra hiện trường, cống ngang và cầu vượt sông Buông bước đầu được xác định đã thiết kế, thi công theo hồ sơ được phê duyệt. Tuy nhiên, việc công trình thực hiện đúng hồ sơ không đồng nghĩa toàn bộ khu vực đã bảo đảm khả năng thoát nước trong mọi tình huống mưa lớn. Chủ đầu tư vẫn yêu cầu đo đạc, đánh giá thực tế để so sánh năng lực của cống tại Km1+950 với lưu lượng lũ được tính toán trong thiết kế. Theo nhận định của Ban Quản lý dự án, một nguyên nhân chủ yếu gây ngập khu phố Hương Phước là sông Buông bị bồi lắng, lòng sông nông hơn và dòng chảy bị thu hẹp. Đoạn sông qua phường Phước Tân có nhiều khúc quanh, thay đổi liên tục, lại nằm ở khu vực cuối nguồn trước khi đổ vào sông Đồng Nai. Trong khi đó, khu dân cư Hương Phước nằm tại vùng trũng thấp so với các khu vực xung quanh, khiến nước dễ dồn về khi mưa lớn hoặc sông tràn bờ. Ở phía thượng lưu, khu vực mỏ đá Tân Cang 7 được cho là có lòng sông nông, đất bồi lắng cùng cây cối xâm lấn, qua đó cản trở đáng kể dòng chảy tự nhiên. Khi xuất hiện mưa lớn, nước từ sông Buông có thể tràn bờ, chảy qua khu dân cư rồi tiếp tục dồn về tổ 9B1. Tại phía hạ lưu, đoạn sông gần quốc lộ 51 cũng bị thu hẹp, khiến nước thoát không kịp và có thể chảy ngược vào khu dân cư. Hai dòng nước, gồm nước tràn bờ từ thượng lưu và nước dội ngược từ hạ lưu, kết hợp với nhau làm mức độ ngập tại Hương Phước nghiêm trọng hơn. Diễn biến này cho thấy tình trạng ngập không chỉ liên quan đến một vị trí cống hoặc riêng quá trình thi công tuyến cao tốc. Việc sông Buông bị cản trở ở nhiều đoạn, cộng với địa hình thấp và hệ thống thoát nước nội khu, tạo thành bài toán cần xử lý đồng thời trên toàn khu vực. Về giải pháp trước mắt, chủ đầu tư yêu cầu nhà thầu tháo dỡ cầu tạm, thu dọn toàn bộ vật liệu tại mố cầu tạm và hoàn trả hiện trạng lòng sông Buông chậm nhất ngày 30/9. Ban Quản lý dự án cũng sẽ đo đạc mặt cắt thoát nước ở phía trước và sau cao tốc, đồng thời đánh giá khả năng tiêu thoát thực tế của cống Km1+950. Ngoài ra, đơn vị đề nghị các cơ quan liên quan khơi thông dòng chảy, xử lý đất bồi lắng, phát quang cây cối xâm lấn và cải thiện hệ thống thoát nước trong khu dân cư.