Biểu tượng thời hiện đại
Lịch sử ngành ôtô thế giới ghi nhận nhiều nhà lãnh đạo tầm cỡ, song phần lớn trong số họ là những người sáng lập thương hiệu. Trong kỷ nguyên hiện đại, rất hiếm nhân tố tạo được tầm ảnh hưởng sâu rộng vượt ra khỏi phòng họp đại hội cổ đông để lan tỏa tới toàn bộ cộng đồng yêu xe.
Gương mặt nổi bật nhất là Akio Toyoda. Trong nhiều năm chèo lái Toyota, vị thuyền trưởng này đã đưa hãng xe Nhật Bản bước qua giai đoạn chuyển giao di chuyển xanh biến động, đồng thời hồi sinh di sản xe thể thao của tập đoàn qua sự ra đời của siêu xe Lexus LFA cùng nhánh xe hiệu năng cao Gazoo Racing (GR). Những cống hiến đó vừa được ghi nhận bằng một vị trí trong Đại sảnh danh vọng ôtô.
Vinh danh tại Detroit
Lễ vinh danh vị Chủ tịch hội đồng quản trị của Toyota diễn ra tại Detroit, bang Michigan (Mỹ), thu hút hơn 700 khách mời là các nhân sự cấp cao trong ngành công nghiệp ôtô. Ông Greg Penske, đại diện tập đoàn Penske Automotive - đơn vị quản lý Longo Toyota, đại lý Toyota lớn nhất thế giới - là người đọc lời giới thiệu. Tập đoàn này đã có sự hợp tác kéo dài hơn 4 thập kỷ với hãng xe Nhật Bản.
Ông Penske nhận định, nhiệm kỳ chủ tịch của ông Akio bắt đầu bằng một thử thách khắc nghiệt khi phải đối mặt với cú đúp khủng hoảng: tài chính toàn cầu và đợt thu hồi xe quy mô lớn khiến ông phải điều trần trước Quốc hội Mỹ khi ghế chủ tịch còn chưa ấm chỗ. Lãnh đạo Penske Automotive cũng điểm lại chiến dịch "xóa bỏ những mẫu xe nhàm chán" của Akio Toyoda, bước đệm cho sự ra đời của các dòng xe GR thành công hiện nay. Không chỉ dừng lại ở mệnh lệnh quản trị, Akio Toyoda trực tiếp tham gia quá trình phát triển khi rèn luyện để trở thành một tay đua thử nghiệm cấp cao (Master Driver) dưới biệt danh Morizo. Ông từng tranh tài tại giải đua 24 Hours of Nürburgring và đến nay vẫn tiếp tục niềm đam mê tốc độ.
Ông Akio Toyoda (phải) trong một sự kiện lái xe đua của hãng. Ảnh: Toyota
Xuất hiện trên sân khấu, mở đầu phát biểu, ông Akio Toyoda xác nhận chia sẻ của Penske khi tiết lộ vừa gặp một tai nạn nhỏ hai ngày trước đó trong lúc lái thử mẫu xe địa hình mới. Vị chủ tịch nhận định ngành công nghiệp ôtô sở hữu năng lực đặc biệt để nâng cao chất lượng cuộc sống con người, đồng thời kêu gọi các hãng xe cùng bắt tay hành động vì mục tiêu chung. "Sẽ ra sao nếu chúng ta bớt cạnh tranh và tăng cường hợp tác, cùng nhau tạo ra những tác động tích cực cho xã hội?", ông Toyoda nhấn mạnh.
Dấu ấn gia tộc
Toyota hiện có 5 thành viên được vinh danh tại Đại sảnh danh vọng ôtô, ghi dấu ấn qua hơn 70 năm đóng góp cho ngành công nghiệp ôtô.
Kiichiro Toyoda, người sáng lập tập đoàn Toyota, được vinh danh vào Đại sảnh danh vọng ôtô năm 2018. Trước đó rất lâu, năm 1921, ở tuổi 27, Kiichiro đã sang Mỹ trong một chuyến khảo sát công nghiệp. Chứng kiến những con phố Mỹ ngập tràn ôtô vào thời điểm mẫu Ford Model T đã trở nên phổ biến, ông ấn tượng sâu sắc. Trải nghiệm này chính là nguồn cảm hứng thôi thúc ông nuôi tham vọng sản xuất xe hơi tại Nhật Bản và xây dựng ngành công nghiệp ôtô nội địa.
Đến năm 1958, thế hệ đầu tiên của Crown đã vượt Thái Bình Dương, trở thành chiếc xe con xuất khẩu quy mô lớn đầu tiên của Toyota sang Mỹ. Tuy nhiên, chiếc xe này không thực sự phù hợp với điều kiện lái xe ở Mỹ - đặc biệt nó gặp khó khăn khi di chuyển trên đường cao tốc.
Hình ảnh của ông Akio Toyoda (phải) tại Đại sảnh danh vọng ôtô. Ảnh: Toyota
Vài thập kỷ sau, Eiji Toyoda - anh em họ của Kiichiro - tìm cách vượt ra khỏi việc xuất khẩu và sản xuất ôtô trong nước. Sau khi các cuộc đàm phán với Ford không đi đến đâu, Toyota đạt được thỏa thuận với General Motors để thành lập NUMMI tại Fremont, California. Liên doanh này được thành lập vào năm 1984. Eiji Toyoda được vinh danh vào Đại sảnh danh vọng ôtô năm 1994.
Taiichi Ohno cũng lấy cảm hứng quan trọng từ nước Mỹ, lần này là từ các siêu thị. Những kệ hàng chỉ được bổ sung khi cần thiết đã truyền cảm hứng cho một khái niệm cơ bản của hệ thống sản xuất tinh gọn (Toyota Production System -TPS): các quy trình phía sau chỉ lấy những gì cần thiết từ các quy trình phía trước.
TPS sau đó lan rộng ra khắp thế giới và được các công ty Mỹ nghiên cứu. Ohno được vinh danh vào Đại sảnh danh vọng ôtô năm 2022. Ông cũng là người duy nhất của Toyota nhưng không thuộc gia tộc Toyota được vinh danh.
NUMMI đã trở thành nền tảng cho sự phát triển sâu rộng hơn của Toyota tại Bắc Mỹ. Shoichiro Toyoda, người trở thành chủ tịch của tập đoàn Toyota sau khi sáp nhập vào năm 1982, đã giúp biến kinh nghiệm đó thành cam kết rộng lớn hơn đối với sản xuất nội địa.
Dựa trên kinh nghiệm đó, Toyota quyết định thành lập các cơ sở sản xuất riêng tại Bắc Mỹ vào năm 1985. Việc sản xuất Camry bắt đầu tại Georgetown, Kentucky, và Corolla tại Cambridge, Ontario, vào năm 1988. Shoichiro được vinh danh vào Đại sảnh danh vọng ôtô năm 2007.
Đại sảnh danh vọng ôtô là một tổ chức phi lợi nhuận và bảo tàng toàn cầu, nơi vinh danh những nhà kiến tạo tầm nhìn, kỹ sư, nhà thiết kế và lãnh đạo xuất chúng - những người đã góp phần định hình ngành công nghiệp phương tiện giao thông trên toàn thế giới.
Tổ chức được thành lập vào ngày 18/10/1939 tại thành phố New York, ban đầu bởi một nhóm có tên gọi "Automobile Old Timers". Năm 1997, trụ sở được chuyển về vị trí hiện tại ở thành phố Dearborn, bang Michigan.
Ngày nay, Đại sảnh danh vọng ôtô thu hút du khách từ khắp nơi trên thế giới. Bảo tàng nằm ngay cạnh Khu phức hợp Bảo tàng Henry Ford, đồng thời thuộc Vùng di sản quốc gia MotorCities - tổ chức liên kết với Cục Công viên quốc gia Mỹ nhằm bảo tồn và phát huy di sản công nghiệp ôtô cũng như lao động của bang Michigan.
Từ năm 1939, tổ chức này đã vinh danh gần 800 người thông qua các chương trình trao giải, và 320 cá nhân và tổ chức nhận được vinh dự cao nhất là được ghi danh vào Đại sảnh danh vọng ôtô.
Mỹ Anh