Cơ quan chức năng "cài người" vào cơ sở nuôi heo bằng chất cấm, xử lý triệt để

Đi chợ mua thịt: Người tiêu dùng “ngại”, người bán cũng lo

Những ngày qua, thông tin về vụ việc liên quan đến lượng lớn thịt heo nhiễm chất cấm được bán ra thị trường khiến không ít người tiêu dùng tại TPHCM lo lắng.

Với nhiều gia đình, thịt heo là thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, nhưng việc lựa chọn một miếng thịt bảo đảm an toàn không đơn giản chỉ bằng cách quan sát màu sắc hay hỏi giá cả.

Chị Hồng Phương, (ngụ phường Thủ Đức, TPHCM), cho biết gia đình chị thường mua thịt heo tại chợ dân sinh gần nhà. Mỗi lần đi chợ, chị chủ yếu nhìn độ tươi ngon, hỏi giá thị trường rồi quyết định mua.

Thời gian gần đây, do lo ngại trước các thông tin về thịt heo nhiễm chất cấm, chị Phương chuyển sang mua thịt tự giết mổ từ một hộ kinh doanh sống cùng chung cư.

Thế nhưng theo chị Phương, việc mua bán cũng chỉ dựa trên uy tín, là “chỗ quen biết” chứ không có bất kỳ chứng nhận nào đảm bảo chất lượng thịt.

Không chỉ người mua, các tiểu thương kinh doanh thịt heo tại một số chợ cũng chịu tác động từ tâm lý lo ngại của khách hàng.

Chị Hồng, tiểu thương tại Chợ đầu mối nông sản thực phẩm Hóc Môn (xã Xuân Thới Sơn, TPHCM), cũng chia sẻ, những ngày qua, thông tin về thịt heo nhiễm chất cấm khiến nhiều người mua thận trọng hơn. Dù sức mua chưa bị ảnh hưởng mạnh, chị vẫn phải liên tục giải thích về nguồn gốc hàng hóa để khách yên tâm.

Tuy nhiên, việc người bán cam kết về nguồn gốc cũng chưa thể giúp người mua tự kiểm chứng chất lượng của từng miếng thịt. Tại một số chợ dân sinh ở TPHCM, người bán cho biết có đầu mối cung cấp thịt nhưng không nắm rõ sản phẩm được lấy từ doanh nghiệp, chợ đầu mối hay cơ sở giết mổ nào.

Trong khi đó, phần lớn người mua vẫn lựa chọn thịt theo những tiêu chí quen thuộc như màu sắc, độ tươi, độ đàn hồi và giá cả. Một số tiểu thương hướng dẫn khách chọn thịt có màu đỏ tươi, thớ thịt săn chắc, không có mùi lạ…

Các chuyên gia cho rằng, những dấu hiệu này có thể giúp người mua đánh giá tình trạng cảm quan của thịt, nhưng không đủ để xác định sản phẩm có chứa chất cấm hay không. Việc phát hiện các chất tồn dư cần dựa vào phương pháp kiểm tra, xét nghiệm chuyên môn.

Điều này đặt người tiêu dùng trước thực tế dù có cẩn thận khi lựa chọn vẫn khó tự xác định đầy đủ mức độ an toàn của thực phẩm nếu thiếu thông tin về nguồn gốc và kết quả kiểm soát từ các khâu trước đó.

Lãnh đạo ngành nông nghiệp TPHCM: Người dân đã có thể an tâm mua thịt!

Trao đổi với Dân trí về vấn đề này, ông Trần Phú Cường, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y TPHCM (Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM), thừa nhận rằng, tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi thời gian qua đã khiến người tiêu dùng lo ngại.

Tuy vậy, ông Cường khẳng định: “Từ nay, người dân có thể an tâm đi chợ mua thịt heo. TPHCM đảm bảo chắc chắn về nguồn thịt an toàn khi cung cấp ra thị trường cho người dân”.

Giải thích cho cam kết này, ông Cường cho rằng, từ sau vụ việc Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TPHCM, khởi tố vụ án liên quan đến đường dây dây nuôi, vận chuyển và tiêu thụ heo sử dụng Salbutamol với quy mô lớn vừa qua, vấn nạn chất cấm trong chăn nuôi heo đã được kiểm soát.

Trên thực tế, hoạt động chăn nuôi nhỏ lẻ, phân tán tại nhiều địa phương gây khó khăn cho việc kiểm soát an toàn sinh học, truy xuất nguồn gốc, giám sát thuốc thú y và thức ăn chăn nuôi.

Theo ông Cường, việc phát hiện 3 xe tải vận chuyển 280 con heo thịt dương tính với salbutamol hồi cuối tháng 7 vừa qua đòi hỏi lực lượng chức năng phải theo dõi trong thời gian dài, thu thập thông tin về đường dây và phương thức hoạt động của các đối tượng.

Sau khi thu thập đủ căn cứ, lực lượng chức năng phối hợp với công an tổ chức bắt giữ, xử lý. “Chúng tôi phải cài người đi trực tiếp vào các cơ sở, cùng cho heo ăn, cùng vận chuyển… để nắm rõ đường dây hoạt động của các đối tượng, mới có kế hoạch dẹp vấn nạn này triệt để”, ông Cường nói.

Theo ông Cường, các đợt kiểm tra, xử lý gần đây cũng tạo hiệu ứng lan tỏa, thúc đẩy nhiều địa phương tăng cường kiểm soát chất cấm trong chăn nuôi.

Vẫn lo ngại thịt nhập bị “phù phép” thành thịt tươi, bán như đặc sản

Với mục tiêu đảm bảo nguồn thực phẩm an toàn cho người dân, nhất là thời điểm từ nay đến Tết Nguyên đán, ông Cường cho rằng, cơ quan chức năng đang tiếp tục theo dõi, kiểm tra và phối hợp với lực lượng công an để xử lý các trường hợp vi phạm.

Dù vậy, ông Cường cho rằng, người tiêu dùng vẫn đối mặt tình trạng thịt nhập khẩu bày bán không đúng cách hoặc bị phù phép, thay đổi nguồn gốc xuất xứ.

Về vấn đề này, Th.S Đặng Hoàng Dự - chuyên gia tư vấn quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm, thành viên Hiệp hội Ẩm thực TPHCM cho rằng, pháp luật Việt Nam đã có những quy định chặt chẽ về nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa, trong đó có sản phẩm chăn nuôi. Tuy nhiên, vấn đề quan trọng là khâu thực thi.

Theo ông Dự, một số đối tượng có thể lợi dụng những khoảng trống trong quản lý để nhập sản phẩm giá thấp, sau đó làm giả nguồn gốc hoặc giới thiệu thành hàng hóa có giá trị cao hơn.

Hành vi này không chỉ khiến người tiêu dùng có nguy cơ bị đánh lừa mà còn gây bất lợi cho người sản xuất trong nước. Do đó, ông cho rằng cần tăng cường công tác kiểm tra nguồn gốc xuất xứ tại các kênh bán lẻ, xây dựng hàng rào kỹ thuật và đặc biệt chú trọng hậu kiểm trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Ông Dự cũng đề xuất cơ quan quản lý đánh giá, phân loại những nhóm sản phẩm có nguy cơ cao để tập trung kiểm tra, trong đó có thịt trâu, bò giá rẻ, các loại thịt nhập khẩu quá hạn sử dụng hoặc không đảm bảo chất lượng sau khi rã đông... Mục tiêu là ngăn chặn tình trạng sản phẩm không bảo đảm được đưa ra thị trường hoặc bị làm giả nguồn gốc.

Đối với thịt heo, việc kiểm soát cần được thực hiện xuyên suốt từ khâu chăn nuôi, vận chuyển, giết mổ đến phân phối và bán lẻ. Nếu chỉ kiểm tra tại một vài điểm hoặc dựa vào giấy tờ mà thiếu hoạt động giám sát thực tế, nguy cơ vi phạm vẫn có thể lọt qua các khâu trong chuỗi cung ứng.