Thông tin được nêu trong báo cáo “Năng lực sẵn sàng ứng dụng AI” do Tập đoàn giáo dục Pearson và AWS (Amazon Web Services) công bố ngày 6/10. Đây là nghiên cứu chuyên sâu đánh giá năng lực sẵn sàng ứng dụng AI của sinh viên 6 quốc gia, gồm: Mỹ, Anh, Việt Nam, Brazil, Malaysia, Ả Rập Xê Út.
Theo báo cáo, Việt Nam được xếp vào nhóm quốc gia xem AI là ưu tiên cốt lõi trong chiến lược phát triển với mức đầu tư mạnh mẽ. Trong số 50 đại diện các trường đại học ở Việt Nam tham gia khảo sát, 96% lãnh đạo cho biết trường mình đang đầu tư mạnh mẽ vào AI.
Về phía người học, hơn 52% sinh viên tự đánh giá bản thân ở mức sẵn sàng cao để làm việc trong môi trường tích hợp AI. Đây cũng là mức độ tự tin cao nhất trong cả 6 quốc gia được nghiên cứu.
Tuy nhiên, khoảng cách giữa sự tự tin của sinh viên và yêu cầu thực tế của doanh nghiệp vẫn còn đáng kể. Kết quả khảo sát cho thấy chỉ 15% nhà tuyển dụng tại Việt Nam đánh giá nhân sự mới tốt nghiệp đạt mức Xuất sắc ở các năng lực then chốt trong môi trường làm việc tích hợp AI.
Đây lại là mức thấp nhất trong 6 quốc gia được nghiên cứu, chẳng hạn Ả Rập Xê Út 44%, Brazil 27%, Anh 26%, Malaysia 24%, Mỹ 21%.
Ông Eklavya Bhave, Giám đốc mảng Giáo dục đại học khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Pearson cho hay, Việt Nam đang chuyển mình rất nhanh trong làn sóng AI, nhưng tốc độ chưa thể lấp đầy khoảng cách kỹ năng.
“Trong khi sinh viên Việt Nam rất tự tin và các nhà trường đang đầu tư lớn vào AI, doanh nghiệp vẫn nhận thấy khoảng trống trong khả năng ứng dụng AI vào công việc thực tế”, ông nói.
Lý giải về sự “lệch pha” này, báo cáo chỉ ra rằng trong khi các trường đại học tập trung hướng dẫn sinh viên thao tác trên các công cụ AI sẵn có, các nhà tuyển dụng lại đặt kỳ vọng cao hơn ở năng lực vận dụng AI nâng cao và kiểm chứng AI một cách thận trọng.
Nhiều thách thức được nhà tuyển dụng ghi nhận với lao động trẻ ở Việt Nam không nằm ở việc “thiếu tiếp cận công cụ”. Trong đó, khoảng 43% doanh nghiệp cho rằng thách thức nằm ở thói quen sử dụng AI chưa tốt (quá tin vào kết quả đầu ra, thiếu kiểm chứng…); 37% cho rằng nhân sự thiếu kinh nghiệm thực tế hoặc kỹ năng vận dụng vào thực tế; 35% cho rằng nhân sự quá phụ thuộc vào việc sử dụng công cụ AI…
Do đó, theo báo cáo, các nhà trường cần giúp sinh viên tiếp cận và ứng dụng AI xuyên suốt quá trình học tập. Việc tích hợp AI trực tiếp vào các chương trình đào tạo cốt lõi, dành cho cả giảng viên và sinh viên, sẽ giúp xây dựng năng lực ứng dụng AI thực chất và gắn sát với yêu cầu thực tế.